<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Wikimedia Polska</title>
	<atom:link href="https://wikimedia.pl/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://wikimedia.pl/</link>
	<description>Wikimedia Polska to organizacja non profit, która wspiera rozwój polskiej Wikipedii i jej projektów siostrzanych (Wikisłownik, Wikiźródła, Wikidane, Wikimedia Commons i inne).</description>
	<lastBuildDate>Tue, 21 Jul 2026 18:46:17 +0000</lastBuildDate>
	<language>pl-PL</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.0.2</generator>

<image>
	<url>https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2022/05/cropped-favicon-32x32.png</url>
	<title>Wikimedia Polska</title>
	<link>https://wikimedia.pl/</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Wikidane: projekt siostrzany w cieniu Wikipedii</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/07/20/wikidane-projekt-siostrzany-w-cieniu-wikipedii/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/07/20/wikidane-projekt-siostrzany-w-cieniu-wikipedii/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Ada Skirło]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 20 Jul 2026 15:49:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Aktualności]]></category>
		<category><![CDATA[Edukacja]]></category>
		<category><![CDATA[Wikidane]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=16268</guid>

					<description><![CDATA[<p>Większość osób kojarzy Wikipedię. To jedno z najlepiej rozpoznawalnych projektów internetowych na świecie. Znacznie mniej osób wie jednak, że od ponad dekady rozwijane są Wikidane – projekt, bez którego współczesna Wikipedia wyglądałaby zupełnie inaczej. Choć pozostają w cieniu swojej słynniejszej siostry, to właśnie Wikidane są dla mnie jednym z najciekawszych projektów Wikimedia i odgrywają coraz większą rolę w świecie otwartych danych.</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/07/20/wikidane-projekt-siostrzany-w-cieniu-wikipedii/">Wikidane: projekt siostrzany w cieniu Wikipedii</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="16268" class="elementor elementor-16268">
				<div class="elementor-element elementor-element-81d30bc e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="81d30bc" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-f3a1b41 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="f3a1b41" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<style>
@keyframes wd-fadeup{0%{opacity:0;transform:translateY(24px);}100%{opacity:1;transform:translateY(0);}}<br />
@keyframes wd-float{0%,100%{transform:translateY(0px);}50%{transform:translateY(-10px);}}<br />
@keyframes wd-pulse{0%,100%{transform:scale(1);}50%{transform:scale(1.05);}}<br />
@keyframes wd-shimmer{0%{background-position:0% 50%;}100%{background-position:200% 50%;}}<br />
@keyframes wd-glow{0%,100%{box-shadow:0 0 0 rgba(12,87,168,0);}50%{box-shadow:0 0 24px rgba(12,87,168,0.25);}}<br />
.wd-img{animation:wd-fadeup 0.9s ease-out both, wd-float 5s ease-in-out infinite;animation-delay:0s,0.9s;transition:transform 0.4s ease, box-shadow 0.4s ease;}<br />
.wd-img:hover{transform:scale(1.06) !important;box-shadow:0 12px 28px rgba(12,87,168,0.28) !important;}<br />
.wd-heart:hover{animation:wd-pulse 0.8s ease-in-out infinite;}<br />
.wd-bar{background:linear-gradient(90deg,#970302,#0C57A8,#246342,#0C57A8,#970302);background-size:300% 100%;animation:wd-shimmer 4s linear infinite;}<br />
.wd-card{animation:wd-fadeup 0.7s ease-out both;transition:transform 0.35s ease, box-shadow 0.35s ease;}<br />
.wd-card:hover{transform:translateY(-4px);}<br />
.wd-quote{animation:wd-glow 3.5s ease-in-out infinite;}<br />
</style>
<div style="width:100%;max-width:100%;box-sizing:border-box;font-family:'Open Sans',Arial,sans-serif;color:#2b2b2b;font-size:17px;line-height:1.75;">
<p>  <!-- INTRO CARD --></p>
<div class="wd-card" style="background:#ffffff;border:1px solid #e7ecf2;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 34px 0;box-shadow:0 10px 30px rgba(18,35,59,0.06);overflow:hidden;">
    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Wikidata_heart_logo.svg" alt="Logo serca Wikidanych" style="float:right;width:130px;margin:0 0 20px 26px;background:#eaf2fb;border-radius:16px;padding:16px;"><p></p>
<p style="margin:0;">Większość osób kojarzy Wikipedię. To jedno z najlepiej rozpoznawalnych projektów internetowych na świecie. Znacznie mniej osób wie jednak, że od ponad dekady rozwijane są Wikidane &#8211; projekt, bez którego współczesna Wikipedia wyglądałaby zupełnie inaczej. Choć pozostają w cieniu swojej słynniejszej siostry, to właśnie Wikidane są dla mnie jednym z najciekawszych projektów Wikimedia i odgrywają coraz większą rolę w świecie otwartych danych.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 1 - BLUE --></p>
<div class="wd-card" style="background:#eaf2fb;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 26px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#0C57A8;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#0C57A8;font-size:24px;margin:0;">Młodsza siostra Wikipedii</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Kopplingssprint.svg" alt="Ikona Wikidanych - sprint" style="float:left;width:260px;margin:4px 28px 16px 0;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:22px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Choć Wikipedia i Wikidane korzystają z tej samej infrastruktury Wikimedia i wspólnie realizują misję udostępniania wolnej wiedzy, ich zadania są zupełnie różne. Wikipedia opowiada historie. Znajdziemy w niej artykuły, które wyjaśniają wydarzenia, opisują ludzi i tłumaczą zjawiska. Natomiast Wikidane nie przechowują gotowych tekstów &#8211; zamiast tego zapisują pojedyncze informacje w uporządkowany sposób.</p>
<p style="margin:0;">Brzmi mało ekscytująco? Być może. A jednak właśnie dzięki temu komputer potrafi zrozumieć, że Maria Skłodowska-Curie, była fizyczką i chemiczką, urodziła się w Warszawie, zdobyła dwie Nagrody Nobla i była matką Irène Joliot-Curie. Każda z tych informacji jest zapisana jako osobna relacja między elementami, a nie fragment zwykłego tekstu. To właśnie ta różnica sprawia, że Wikidane są czymś znacznie więcej niż bazą faktów. Są ogromną siecią powiązań między informacjami.</p>
</div>
<p>  <!-- PULL QUOTE --></p>
<div class="wd-quote" style="clear:both;background:#ffffff;border-left:6px solid #246342;border-radius:0 16px 16px 0;padding:22px 30px;margin:0 0 34px 0;box-shadow:0 6px 18px rgba(36,99,66,0.1);">
<div style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;color:#246342;font-size:34px;line-height:0.5;margin:0 0 10px 0;">&#8222;</div>
<p style="margin:0;font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-style:italic;font-weight:600;font-size:19px;color:#12233b;">Wikidane są ogromną siecią powiązań między informacjami.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 2 - GREEN --></p>
<div class="wd-card" style="background:#eaf5ee;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 26px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#246342;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#246342;font-size:24px;margin:0;">Jak działają Wikidane?</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/To_Wikidata.svg" alt="Ikona przejścia do Wikidanych" style="float:right;width:130px;margin:4px 0 16px 24px;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:16px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Weźmy za przykład zdanie:</p>
<p style="margin:0 0 18px 0;font-style:italic;">&#8222;Maria Skłodowska-Curie urodziła się 7 listopada 1867 roku w Warszawie.&#8221;</p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Dla człowieka wszystko jest zrozumiałe. Dla komputera już niekoniecznie. Oczywiście współczesne modele językowe radzą sobie z interpretacją tekstu coraz lepiej, ale nadal znacznie łatwiej pracuje się z informacją, która została zapisana w jednoznaczny sposób.</p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">W Wikidanych to samo zdanie wygląda zupełnie inaczej. Nie zapisujemy go jako ciąg wyrazów, lecz oddzielne informacje:</p>
<div style="background:#ffffff;border-radius:14px;padding:20px 26px;margin:0 0 18px 0;">
<ul style="margin:0;padding-left:20px;">
<li style="margin-bottom:8px;">element: <em>Maria Skłodowska-Curie</em>,</li>
<li style="margin-bottom:8px;">właściwość: <em>data urodzenia</em>, wartość: <em>7 listopada 1867</em>,</li>
<li style="margin-bottom:0;">właściwość: <em>miejsce urodzenia</em>, wartość: <em>Warszawa</em>.</li>
</ul>
</div>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Każda z tych informacji może być później wykorzystana niezależnie od pozostałych. Dzięki temu, przy tak zbudowanej bazie danych, można bardzo łatwo odpowiedzieć na pytania, które dla zwykłego tekstu byłyby znacznie trudniejsze. Na przykład:</p>
<div style="background:#ffffff;border-radius:14px;padding:20px 26px;margin:0 0 18px 0;">
<ul style="margin:0;padding-left:20px;">
<li style="margin-bottom:8px;">które noblistki urodziły się w Polsce,</li>
<li style="margin-bottom:8px;">którzy malarze tworzyli w Warszawie w XIX wieku,</li>
<li style="margin-bottom:0;">które zabytki znajdują się w pobliżu wybranego miejsca.</li>
</ul>
</div>
<p style="margin:0;">Nie trzeba przeszukiwać tysięcy artykułów, wystarczy odpowiednio zadane zapytanie. I właśnie dlatego uporządkowane dane są dziś tak cenne.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 3 - RED/WINE --></p>
<div class="wd-card" style="background:#fbebea;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 26px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#970302;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#970302;font-size:24px;margin:0;">Korzystamy z Wikidanych częściej, niż nam się wydaje</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Commons_structured_data_logo.svg" alt="Logo danych strukturalnych Commons" style="float:left;width:120px;margin:4px 24px 16px 0;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:14px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Choć nazwa „Wikidane” dla wielu osób brzmi obco, większość z nas korzysta z efektów tego projektu niemal codziennie. Dane z Wikidanych są wykorzystywane przez badaczy, programistów, dziennikarzy danych czy twórców aplikacji edukacyjnych. Dzięki otwartej licencji mogą być swobodnie analizowane, łączone z innymi zbiorami i wykorzystywane do tworzenia nowych narzędzi. To jeden z powodów, dla których Wikidane są dziś uznawane za ważny element ekosystemu Linked Open Data – otwartych, wzajemnie powiązanych danych. To również dlatego coraz więcej instytucji decyduje się udostępniać swoje dane właśnie tam, aby mieć możliwość włączenia własnych informacji do globalnej sieci wiedzy.</p>
<p style="margin:0;">Wikidane wspomagają również projekty siostrzane Wikimedia, dobrym przykładem są infoboksy w Wikipedii. To właśnie tam znajdują się najważniejsze informacje o osobach, miejscach czy wydarzeniach. W wielu wersjach językowych Wikipedii są one automatycznie pobierane z Wikidanych. Oznacza to, że poprawienie jednej informacji może zostać wykorzystane jednocześnie w wielu artykułach i różnych językach. To jedna z największych zalet centralnego repozytorium danych.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 4 - BLUE --></p>
<div class="wd-card" style="background:#eaf2fb;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 26px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#0C57A8;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#0C57A8;font-size:24px;margin:0;">Czy Wikidane są bardzo skomplikowane?</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Wikidata-rollbacker.svg" alt="Ikona uprawnień rollbacker Wikidanych" style="float:right;width:120px;margin:4px 0 16px 24px;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:14px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">To chyba największy mit dotyczący tego projektu. Na pierwszy rzut oka interfejs Wikidanych może wydawać się bardzo techniczny. Zamiast długich artykułów widać listy właściwości, identyfikatory i uporządkowane dane, co sprawia, że osobom przyzwyczajonym do Wikipedii trudno od razu odnaleźć się w nowym środowisku.</p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Paradoks polega jednak na tym, że większość osób zaczyna swoją przygodę z Wikidanymi od bardzo prostych zmian. Dodania daty urodzenia, uzupełnienia opisu, poprawienia błędnej informacji czy połączenia dwóch istniejących elementów. Nie trzeba znać języka SPARQL, technologii Linked Open Data ani zagłębiać się w model RDF, aby zacząć edytować. Tak samo jak nie trzeba znać języka HTML, żeby napisać artykuł w Wikipedii. Oczywiście z czasem można nauczyć się znacznie więcej. Można tworzyć własne zapytania, analizować ogromne zbiory danych czy projektować modele informacji dla nowych typów elementów. Ale nie jest to warunek rozpoczęcia pracy.</p>
<p style="margin:0;">Podobnie jak Wikipedia, są projektem, którego można uczyć się stopniowo. Pierwsza edycja zajmuje kilka minut. Kolejne pozwalają odkrywać coraz więcej możliwości.</p>
</div>
<p>  <!-- PULL QUOTE --></p>
<div class="wd-quote" style="background:#ffffff;border-left:6px solid #0C57A8;border-radius:0 16px 16px 0;padding:22px 30px;margin:0 0 34px 0;box-shadow:0 6px 18px rgba(12,87,168,0.1);">
<div style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;color:#0C57A8;font-size:34px;line-height:0.5;margin:0 0 10px 0;">&#8222;</div>
<p style="margin:0;font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-style:italic;font-weight:600;font-size:19px;color:#12233b;">Nie trzeba znać języka SPARQL ani zagłębiać się w model RDF, aby zacząć edytować Wikidane.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 5 - GREEN --></p>
<div class="wd-card" style="background:#eaf5ee;border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 26px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#246342;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#246342;font-size:24px;margin:0;">Po co udostępniać dane w Wikidanych?</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Wikidata_logo_snail.svg" alt="Logo Wikidanych - ślimak" style="float:left;width:120px;margin:4px 24px 16px 0;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:14px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Każdego dnia instytucje kultury, uczelnie, organizacje społeczne czy urzędy publikują ogromne ilości informacji, takich jak: katalogi zbiorów, bazy autorów, rejestry zabytków czy opisy wydarzeń. Problem polega na tym, że dane te często funkcjonują niezależnie od siebie. Dana osoba może występować w kilku bazach pod różnymi nazwami, a informacje o tym samym miejscu czy obiekcie bywają rozproszone między wieloma systemami. Udostępniając dane w Wikidanych, nie tworzymy kolejnej zamkniętej bazy informacji, dołączamy je do globalnej sieci wiedzy, w której mogą zostać powiązane z milionami innych danych i ponownie wykorzystane przez ludzi oraz różne narzędzia.</p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Na takim podejściu korzystają jednak nie tylko instytucje. Wyobraźmy sobie osobę, która chce dowiedzieć się więcej o wspomnianej już Marii Skłodowskiej-Curie. Dzięki Wikidanym może łatwo przejść od podstawowych informacji o niej do jej odkryć, Nagród Nobla, członków rodziny, miejsc związanych z jej życiem czy publikacji, a następnie trafić do artykułów Wikipedii, zdjęć w Wikimedia Commons lub innych serwisów wykorzystujących otwarte dane. Z kolei jeśli wolontariuszka uzupełni w Wikidanych brakującą informację, na przykład datę urodzenia naukowczyni albo powiąże ją z kolejną publikacją, zmiana ta może zostać wykorzystana również w innych projektach Wikimedia, w wielu wersjach językowych. Jedna poprawka wykonana w jednym miejscu może więc pomóc tysiącom czytelników.</p>
<p style="margin:0;">Właśnie dlatego edytowanie Wikidanych nie polega wyłącznie na uzupełnianiu kolejnej bazy danych. To sposób na to, by wiedza była łatwiejsza do odnalezienia, lepiej powiązana z innymi informacjami i mogła służyć kolejnym użytkownikom oraz projektom.</p>
</div>
<p>  <!-- PULL QUOTE --></p>
<div class="wd-quote" style="background:#ffffff;border-left:6px solid #970302;border-radius:0 16px 16px 0;padding:22px 30px;margin:0 0 34px 0;box-shadow:0 6px 18px rgba(151,3,2,0.1);">
<div style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;color:#970302;font-size:34px;line-height:0.5;margin:0 0 10px 0;">&#8222;</div>
<p style="margin:0;font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-style:italic;font-weight:600;font-size:19px;color:#12233b;">Jedna poprawka wykonana w jednym miejscu może pomóc tysiącom czytelników.</p>
</div>
<p>  <!-- SECTION 6 - CLOSING, gradient card --></p>
<div class="wd-card" style="background:linear-gradient(135deg,#eaf2fb 0%,#eaf5ee 100%);border-radius:22px;padding:36px;margin:0 0 30px 0;overflow:hidden;">
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px 0;">
<div style="width:6px;height:26px;background:#12233b;border-radius:3px;"></div>
<h2 style="font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-weight:700;color:#12233b;font-size:24px;margin:0;">Projekt, którego znaczenie stale rośnie</h2>
</div>
<p>    <img decoding="async" class="wd-img wd-heart" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/07/Wikidata_logo_Spanish_horizontal_in_colour.svg" alt="Kolorowe logo Wikidanych" style="float:right;width:180px;margin:4px 0 16px 24px;background:#ffffff;border-radius:16px;padding:16px;"></p>
<p style="margin:0 0 18px 0;">Wikidane prawdopodobnie nigdy nie będą tak rozpoznawalne jak Wikipedia. I być może właśnie na tym polega ich siła. Nie są projektem, który czyta się dla przyjemności, ale sprawiają, że wiedza staje się bardziej uporządkowana, łatwiejsza do odnalezienia i gotowa do ponownego wykorzystania. Dzięki temu mogą wspierać nie tylko Wikipedię, ale również badania naukowe, edukację, instytucje kultury, aplikacje wykorzystujące otwarte dane i wiele innych inicjatyw, których często nawet nie kojarzymy z ruchem Wikimedia. Im więcej wartościowych informacji zostanie udostępnionych w uporządkowany sposób, tym łatwiej będzie je odnaleźć, połączyć z innymi danymi i wykorzystać do tworzenia nowych narzędzi oraz nowych sposobów opowiadania o świecie.</p>
<p style="margin:0;">Być może właśnie dlatego warto spojrzeć na Wikidane nie jak na mniej znaną siostrę Wikipedii, ale jak na fundament, na którym coraz częściej opiera się współczesny ekosystem otwartej wiedzy.</p>
</div>
<p>  <!-- FINAL PULL QUOTE --></p>
<div class="wd-quote" style="clear:both;text-align:center;background:#12233b;border-radius:22px;padding:34px 30px;margin:0 0 30px 0;">
<p style="margin:0;font-family:'Montserrat',Arial,sans-serif;font-style:italic;font-weight:700;font-size:21px;color:#ffffff;line-height:1.5;">„Wikidane jako fundament, na którym coraz częściej opiera się współczesny ekosystem otwartej wiedzy.&#8221;</p>
</div>
<p>  <!-- FOOTER LOGO --></p>
<div style="text-align:center;margin:0;"><br></div>
</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/07/20/wikidane-projekt-siostrzany-w-cieniu-wikipedii/">Wikidane: projekt siostrzany w cieniu Wikipedii</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/07/20/wikidane-projekt-siostrzany-w-cieniu-wikipedii/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Ankiety ewaluacyjne po wydarzeniach &#8211; czego uczy nas feedback uczestników?</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/06/30/ankiety-ewaluacyjne-po-wydarzeniach-czego-uczy-nas-feedback-uczestnikow/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/06/30/ankiety-ewaluacyjne-po-wydarzeniach-czego-uczy-nas-feedback-uczestnikow/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Marek Lewandowski]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 30 Jun 2026 16:29:23 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Aktualności]]></category>
		<category><![CDATA[organizacja wydarzeń]]></category>
		<category><![CDATA[Społeczność Wikimedia]]></category>
		<category><![CDATA[ankiety ewaluacyjne]]></category>
		<category><![CDATA[feedback]]></category>
		<category><![CDATA[konferencje]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Polska]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=16063</guid>

					<description><![CDATA[<p>Dlaczego po każdym z wydarzeń organizowanych przez Stowarzyszenie Wikimedia Polska jego uczestnicy dostają prośbę o wypełnienie ankiety ewaluacyjnej? Kto je czyta, jak interpretuję wykluczające się odpowiedzi i jak wyniki ankiet [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/30/ankiety-ewaluacyjne-po-wydarzeniach-czego-uczy-nas-feedback-uczestnikow/">Ankiety ewaluacyjne po wydarzeniach &#8211; czego uczy nas feedback uczestników?</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="16063" class="elementor elementor-16063">
				<div class="elementor-element elementor-element-41df021 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="41df021" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-47c49a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="47c49a0" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<style>
@keyframes wmFadeUp { from { opacity: 0; transform: translateY(16px); } to { opacity: 1; transform: translateY(0); } }
.wm-fade { animation: wmFadeUp 0.7s ease-out both; }
.wm-card { transition: transform 0.25s ease; }
.wm-card:hover { transform: translateY(-4px); }
</style>

<div style="font-family: 'Open Sans', Arial, sans-serif; color: #2d2a26; max-width: 100%; line-height: 1.75;">

<p style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 22px; font-weight: 600; color: #00897b; line-height: 1.5; margin: 0 0 28px 0;" class="wm-fade">Dlaczego po każdym z wydarzeń organizowanych przez Stowarzyszenie <a href="https://wikimedia.pl/" style="color: #00897b; text-decoration: underline;">Wikimedia Polska</a> jego uczestnicy dostają prośbę o wypełnienie ankiety ewaluacyjnej? Kto je czyta, jak interpretuję wykluczające się odpowiedzi i jak wyniki ankiet wpływają na kolejne wydarzenia &#8211; o tym przeczytasz w moim poniższym tekście napisanym z perspektywy organizatora wydarzeń.</p>

<h2 style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 28px; font-weight: 700; color: #1e3a5f; margin: 0 0 18px 0; padding-bottom: 10px; border-bottom: 3px solid #ff6b4a;">Po co w ogóle wystawiać się na ocenę?</h2>

<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/3951620.jpg" alt="Ankiety ewaluacyjne po wydarzeniach jako narzędzie zbierania opinii uczestników" class="wm-fade" style="width: 260px; max-width: 42%; height: auto; border-radius: 16px; margin: 4px 0 16px 28px; float: right; box-shadow: 0 10px 28px rgba(30,58,95,0.15);">

<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Ankiety ewaluacyjne są bardzo wygodnym narzędziem do badania satysfakcji i lepszego zrozumienia grupy docelowej. Przy dobrze zadanych pytaniach mogą być świetnym drogowskazem do tego, jak i co przygotować następnym razem.</p>

<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Przyznam, że &#8211; szczególnie po pierwszych wydarzeniach organizowanych przeze mnie w Stowarzyszeniu &#8211; miałem wątpliwości co do zasadności wysłania ankiety. Myślałem bowiem, że poddaję swoją pracę w nowym środowisku ocenie, a im głębsze pytania zadawałem, tym bardziej przypominało to ekspozycję na samobiczowanie. Myślałem, że przecież nie mając doświadczenia ze społecznością wikimedian, na pewno nie przygotowuję pierwszego Źródłosłowiu w sposób, do którego zainteresowana grupa była dotąd przyzwyczajona.</p>

<p style="margin: 0 0 28px 0; font-size: 17px;">Z czasem jednak zrozumiałem, że jest to całkiem sprytne &#8211; część decyzji związanych np. z wyborem miejsca następnego wydarzenia czy jego przebiegu można podeprzeć wprost wynikami ankiet, które da się łatwo przedstawić w formie tabel i opublikować, informując tym samym: takie jest Wasze życzenie. Zdejmuje to z pracowników Stowarzyszenia odpowiedzialność za wybory i wyklucza pokusę kierowania się własnymi preferencjami. Tak by było w świecie idealnym.</p>

<div style="clear: both;"></div>

<div style="clear: both;"></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 28px; font-weight: 700; color: #1e3a5f; margin: 44px 0 18px 0; padding-bottom: 10px; border-bottom: 3px solid #ff6b4a;">Czy jesteśmy zgodni?</h2>

<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/different-directions-arrows-orange-background-with-copy-space-scaled.jpg" alt="Analiza feedbacku uczestników konferencji Wikimedia Polska" class="wm-fade" style="width: 260px; max-width: 42%; height: auto; border-radius: 16px; margin: 4px 0 16px 28px; float: right; box-shadow: 0 10px 24px rgba(30,58,95,0.15);">
<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Świat idealny nie jest. Społeczność wikimedian nie jest jednolitą grupą &#8211; nie wskazuje tych samych preferencji dotyczących terminu i lokalizacji naszych wydarzeń, przebiegu programu merytorycznego, ścieżek tematycznych czy czasu przeznaczonego na swobodne edytowanie.</p>
<p style="margin: 0; font-size: 17px;">Wszyscy chcielibyśmy wygodnie dojechać na miejsce wydarzenia komunikacją zbiorową i jednocześnie mieć w bezpośredniej bliskości hotelu dostęp do natury, ciszę i możliwość odpoczynku po całodniowym programie merytorycznym. Odpoczynek z kolei definiowany jest różnie &#8211; dla części z nas ważna jest możliwość spaceru w ciszy, dla części ważny jest dostęp do infrastruktury miejskiej &#8211; gastronomii, sklepu i miejsc rozrywki. Różne są też zdania dotyczące samego charakteru naszych zlotów &#8211; tego jak bardzo powinny być otwarte a w jakim stopniu wydarzenie ma mieć charakter roboczy, wewnętrzny, tematyczny lub specjalistyczny.</p>

<p style="margin: 24px 0 28px 0; font-size: 17px;">I choć część informacji zwrotnych, które otrzymujemy, wyklucza się, to środowisko wikimedian znane jest ze skrupulatności, szczegółowości i swobodnego wypowiadania się &#8211; te cechy widoczne są w ankietach i m.in. za nie bardzo cenimy każdy Wasz głos. A ile jest głosów?</p>

<!-- Statystyki - karty -->
<table role="presentation" cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" style="width: 100%; margin: 0 0 8px 0; border-collapse: separate; border-spacing: 12px 0; border: none;">
<tr>
<td class="wm-card" style="width: 33.33%; background: linear-gradient(135deg, #1e3a5f 0%, #2c5282 100%); border-radius: 14px; padding: 22px 16px; text-align: center; vertical-align: top; border: none;">
<div style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 32px; font-weight: 800; color: #ffffff; line-height: 1; margin-bottom: 10px;">60%</div>
<div style="font-size: 14px; color: #e9eef5; font-weight: 500; line-height: 1.45;">Po tegorocznym i zeszłorocznym Wzlocie na ankietę odpowiedziało ok. 60% uczestników wydarzenia</div>
</td>
<td class="wm-card" style="width: 33.33%; background: linear-gradient(135deg, #ff6b4a 0%, #ff9466 100%); border-radius: 14px; padding: 22px 16px; text-align: center; vertical-align: top; border: none;">
<div style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 32px; font-weight: 800; color: #ffffff; line-height: 1; margin-bottom: 10px;">70%</div>
<div style="font-size: 14px; color: #fff0ea; font-weight: 500; line-height: 1.45;">Po czerwcowym Walnym wyborczym &#8211; ok. 70% uczestników</div>
</td>
<td class="wm-card" style="width: 33.33%; background: linear-gradient(135deg, #00b8a9 0%, #5ddccf 100%); border-radius: 14px; padding: 22px 16px; text-align: center; vertical-align: top; border: none;">
<div style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 32px; font-weight: 800; color: #ffffff; line-height: 1; margin-bottom: 10px;">50%</div>
<div style="font-size: 14px; color: #e6fbf8; font-weight: 500; line-height: 1.45;">Kopalnia wiedzy &#8211; 50%</div>
</td>
</tr>
</table>

<p style="margin: 12px 0 18px 0; font-size: 17px; font-style: italic; color: #6b6760; text-align: center;">To dobre statystyki, choć mogą być jeszcze lepsze!</p>

<div style="clear: both;"></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 28px; font-weight: 700; color: #1e3a5f; margin: 44px 0 18px 0; padding-bottom: 10px; border-bottom: 3px solid #ff6b4a;">Co robimy z informacją zwrotną?</h2>

<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/colleagues-sticking-colorful-post-its-together-scaled.jpg" alt="Organizacja wydarzeń na podstawie wyników ankiet ewaluacyjnych" class="wm-fade" style="width: 260px; max-width: 42%; height: auto; border-radius: 16px; margin: 4px 28px 16px 0; float: left; box-shadow: 0 10px 24px rgba(30,58,95,0.15);">
<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Zwykle po wydarzeniu część zespołu pracująca nad nim ma refleksję związaną z charakterem wydarzenia oraz tym, jak wpisuje się ono w <a href="https://pl.wikimedia.org/wiki/Plik:Strategia_Wikimedia_Polska_na_lata_2026%E2%80%932028.pdf" style="color: #00897b; text-decoration: underline;">strategię Stowarzyszenia</a> i plan roczny.</p>
<p style="margin: 0; font-size: 17px;">Podobnie na etapie planowania konferencji &#8211; każdorazowo przewija się temat strategii i planu, grupy docelowej i budżetu przewidzianego na organizację. Suma tych założeń daje odpowiedź w rozmiarze konferencji, programie merytorycznym, komunikowaniu o wydarzeniu, a także lokalizacji i dodatkowych atrakcjach.</p>

<p style="margin: 24px 0 18px 0; font-size: 17px;">Po części wydarzeń umawiamy w zespole pracowniczym spotkanie retrospektywne, podczas którego przekazujemy sobie głosy społeczności zasłyszane podczas konferencji. Wynikiem spotkania retrospektywnego jest wirtualna tablica z czterema sekcjami:</p>

<table role="presentation" cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" style="width: 100%; margin: 0 0 32px 0; border-collapse: separate; border-spacing: 10px 10px; border: none;">
<tr>
<td class="wm-card" style="width: 50%; background-color: #f4f8f3; border-left: 5px solid #34a853; border-radius: 8px; padding: 16px 18px; font-size: 16px; vertical-align: top; border-top: none; border-right: none; border-bottom: none;"><strong style="color: #1e7e34;">Co było dobre</strong></td>
<td class="wm-card" style="width: 50%; background-color: #fdf2f2; border-left: 5px solid #ff5c5c; border-radius: 8px; padding: 16px 18px; font-size: 16px; vertical-align: top; border-top: none; border-right: none; border-bottom: none;"><strong style="color: #c0392b;">Co było złe</strong></td>
</tr>
<tr>
<td class="wm-card" style="width: 50%; background-color: #fff4ee; border-left: 5px solid #ff6b4a; border-radius: 8px; padding: 16px 18px; font-size: 16px; vertical-align: top; border-top: none; border-right: none; border-bottom: none;"><strong style="color: #d9480f;">Co wymaga zaniechania</strong></td>
<td class="wm-card" style="width: 50%; background-color: #eef3f8; border-left: 5px solid #2c5282; border-radius: 8px; padding: 16px 18px; font-size: 16px; vertical-align: top; border-top: none; border-right: none; border-bottom: none;"><strong style="color: #1e3a5f;">Co wymaga kontynuacji</strong></td>
</tr>
</table>

<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Przejrzysta jest ta część ankiet, w której zadajemy pytania z predefiniowaną odpowiedzią. Dużej uwagi z kolei wymagają te sekcje, w których wypowiadacie się swobodnym tekstem. Wyzwaniem jest ich analiza i wyłonienie z wypowiedzi:</p>

<ul style="margin: 0 0 18px 0; padding-left: 22px; font-size: 17px;">
<li style="margin-bottom: 8px;">sugestii dobrych praktyk,</li>
<li style="margin-bottom: 8px;">sugestii usprawniających i ulepszających przebieg i atmosferę spotkań,</li>
<li style="margin-bottom: 8px;">propozycji zaniechania nadmiaru czy praktyk, których nie oczekujecie.</li>
</ul>

<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Te sugestie są pomocne, jeśli spotykają się z założeniami danego wydarzenia wynikającymi ze strategii Stowarzyszenia i planu rocznego.</p>

<p style="margin: 0 0 28px 0; font-size: 17px;">Staramy się też oddzielić od powyższych te wypowiedzi, które są wynikiem osobistych preferencji, a ich uwzględnienie nie wpłynie na dobro ogółu uczestników.</p>

<div style="clear: both;"></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 28px; font-weight: 700; color: #1e3a5f; margin: 44px 0 18px 0; padding-bottom: 10px; border-bottom: 3px solid #ff6b4a;">Jak wybieramy miejsce konferencji?</h2>

<p style="margin: 0 0 24px 0; font-size: 17px;">Wybierając miasto, sugerujemy się jego skomunikowaniem z innymi miejscami w kraju i różnorodnością &#8211; tym, aby miasta i region nie powtarzały się zbyt szybko.</p>

<table role="presentation" cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" style="width: 100%; margin: 0 0 24px 0; border-collapse: collapse; border: none;">
<tr>
<td style="width: 60%; vertical-align: top; padding-right: 32px; border: none;">
<p style="margin: 0 0 18px 0; font-size: 17px;">Punktem wyjścia do wytypowania obiektów, w których możemy <a href="https://wikimedia.pl/projekty/" style="color: #00897b; text-decoration: underline;">zorganizować konferencję</a>, jest spełnienie naszych kryteriów. Są nimi:</p>
<ul style="margin: 0; padding-left: 22px; font-size: 17px;">
<li style="margin-bottom: 10px;">założona maksymalna liczba uczestników &#8211; baza noclegowa i odpowiednio duże sale konferencyjne,</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">budżet, który w największej części pochłaniany jest przez usługi hotelowe &#8211; nie zapominamy jednak o dodatkowych kosztach, takich jak obsługa transmisji online, stypendia, koszty przejazdów czy dodatkowych atrakcji (wejścia do muzeów, przewodnicy itp.),</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">bliskość dworca kolejowego i możliwość komfortowego dotarcia komunikacją zbiorową,</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">przystosowanie obiektu do potrzeb osób ze specjalnymi potrzebami,</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">bliskość infrastruktury miejskiej i dodatkowych atrakcji,</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">wyposażenie sal konferencyjnych i stabilność łącza internetowego,</li>
<li style="margin-bottom: 10px;">dodatkowe przestrzenie w hotelu służące integracji.</li>
</ul>
</td>
<td style="width: 40%; vertical-align: middle; text-align: center; border: none;">
<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Wavy_Bus-19_Single-02.jpg" alt="Planowanie konferencji z wykorzystaniem informacji zwrotnej uczestników" class="wm-fade" style="width: 100%; max-width: 340px; height: auto; border-radius: 16px; box-shadow: 0 10px 24px rgba(30,58,95,0.15);">
</td>
</tr>
</table>

<div style="width: 70%; max-width: 460px; margin: 8px auto 36px auto; border-top: 2px solid #ffe0d6;"></div>
<p style="margin: 0 0 36px 0; font-size: 17px; font-style: italic; color: #4a4a4a;">Po wytypowaniu kilku obiektów i przeanalizowaniu ofert odwiedzam je osobiście. Podczas spotkań zwracam uwagę na przestrzeń &#8211; rzeczywiste rozmiary, odległości, akustykę, a także na poziom obsługi. W porozumieniu z Dyrekcją wybieramy właściwe miejsce i wypracowujemy dogodne dla obu stron warunki, które uwzględniamy w umowie.</p>

<div style="clear: both;"></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat', Arial, sans-serif; font-size: 28px; font-weight: 700; color: #1e3a5f; margin: 44px 0 18px 0; padding-bottom: 10px; border-bottom: 3px solid #ff6b4a;">Ankiety będą się zmieniać</h2>

<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/3d-illustration-pen-putting-blue-ticks-paper.jpg" alt="Długopis stawiający niebieskie ptaszki w formularzu - symbol wypełniania ankiety" class="wm-fade" style="width: 230px; max-width: 40%; height: auto; border-radius: 16px; margin: 4px 0 16px 28px; float: right; box-shadow: 0 10px 24px rgba(30,58,95,0.15);">
<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Być może zauważyliście różnicę ankiety ewaluacyjnej po <a href="https://pl.wikimedia.org/wiki/Wzlot_2026" style="color: #00897b; text-decoration: underline;">tegorocznym Wzlocie</a> względem lat poprzednich &#8211; zawarliśmy w niej pytania badawcze dotyczące komunikowania o Wzlocie, przekazywania sobie nawzajem informacji i tego, jakie działania przyciągnęłyby nowych uczestników.</p>
<p style="margin: 0 0 36px 0; font-size: 17px;">Mam też pomysł, aby po niektórych wydarzeniach podzielić ankiety tak, aby dać możliwość wypowiedzenia się osobno Członkom stowarzyszenia i osobno uczestnikom wydarzenia.</p>
<div style="clear: both;"></div>

<!-- Box z podziękowaniem -->
<div class="wm-fade" style="background: linear-gradient(135deg, #e8fbf8 0%, #d6f5ef 100%); border: 2px solid #00b8a9; border-radius: 16px; padding: 28px 30px; margin: 0 0 36px 0;">
<p style="margin: 0 0 14px 0; font-size: 17px;">Dlatego zachęcamy Was, abyście nadal tak entuzjastycznie reagowali na prośby związane z wypełnianiem ankiet po naszych wydarzeniach, za co już teraz dziękujemy.</p>
<p style="margin: 0; font-size: 17px; font-weight: 600; color: #1e3a5f;">Dajcie nam także znać, jeśli macie swoje pomysły, jak ulepszyć samą ankietę i co moglibyśmy przy jej użyciu badać.</p>
</div>

<!-- Box autora -->
<div style="position: relative; background-color: #fdf8ee; border: 2px solid #00b8a9; border-radius: 18px; padding: 32px 36px; margin: 0 0 20px 0; display: flex; align-items: center; gap: 26px; flex-wrap: wrap;">
<img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/TLO-DO-AUTHOR-autor-box-1.png" alt="Agnieszka Nowicka-Szopa" style="width: 96px; height: 96px; border-radius: 50%; object-fit: cover; object-position: center 30%; flex-shrink: 0; border: 3px solid #ffffff; display: block;">
<div style="flex: 1; min-width: 240px;">
<p style="margin: 0 0 6px 0; font-family: 'Montserrat', Georgia, serif; font-size: 22px; font-weight: 700; color: #1f1f1f;">Agnieszka Nowicka-Szopa</p>
<p style="margin: 0 0 12px 0; font-size: 13px; font-weight: 700; letter-spacing: 0.5px; color: #00897b; text-transform: uppercase;">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</p>
<p style="margin: 0; font-size: 16px; color: #3a3a3a;">Autorka odpowiada za publikację wpisu, opracowanie materiału graficznego.</p>
</div>
</div>

<p style="font-size: 13px; color: #999; margin: 0;">Tekst i opracowanie graficzne: Agnieszka Nowicka-Szopa, Stowarzyszenie Wikimedia Polska · CC BY-SA 4.0</p>

</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/30/ankiety-ewaluacyjne-po-wydarzeniach-czego-uczy-nas-feedback-uczestnikow/">Ankiety ewaluacyjne po wydarzeniach &#8211; czego uczy nas feedback uczestników?</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/06/30/ankiety-ewaluacyjne-po-wydarzeniach-czego-uczy-nas-feedback-uczestnikow/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Jak budujemy partnerstwa z markami</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/06/24/jak-budujemy-partnerstwa-z-markami-fundraising-wikimedia/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/06/24/jak-budujemy-partnerstwa-z-markami-fundraising-wikimedia/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Maja Szkudlarek]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 24 Jun 2026 16:58:10 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bez kategorii]]></category>
		<category><![CDATA[Fundraising]]></category>
		<category><![CDATA[5%]]></category>
		<category><![CDATA[CSR]]></category>
		<category><![CDATA[fundraising]]></category>
		<category><![CDATA[kampania 1]]></category>
		<category><![CDATA[Lotte Wedel]]></category>
		<category><![CDATA[NGO]]></category>
		<category><![CDATA[organizacje pozarządowe]]></category>
		<category><![CDATA[partnerstwa]]></category>
		<category><![CDATA[sektor non-profit]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Polska]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[wikirezydentura]]></category>
		<category><![CDATA[wolna wiedza]]></category>
		<category><![CDATA[współpraca z markami]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=16014</guid>

					<description><![CDATA[<p>Kiedy w listopadzie 2024 roku zaczęłam pracę jako koordynatorka ds. fundraisingu w Wikimedia Polska, organizacja miała już za sobą pojedyncze doświadczenia we współpracy z partnerami zewnętrznymi. Nie były one jednak jeszcze wpisane w spójną strategię. Brakowało uporządkowanego procesu i wspólnie opisanych zasad współpracy z partnerami.</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/24/jak-budujemy-partnerstwa-z-markami-fundraising-wikimedia/">Jak budujemy partnerstwa z markami</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="16014" class="elementor elementor-16014">
				<div class="elementor-element elementor-element-b5cc0a0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="b5cc0a0" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-e57520b elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="e57520b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!-- WPIS BLOGOWY: Jak budujemy partnerstwa z markami -->
<!-- wikimedia.pl/blog | autor: Maja Szkudlarek -->
<!-- W PEŁNI INLINE CSS - bezpieczne dla TinyMCE/Elementor -->

<!-- LOGO + ETYKIETA -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1.5rem;">
  <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Untitled-design-9.png" alt="Wikimedia Polska" style="height:36px;width:auto;display:block;" />
  <span style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:13px;color:#666;">Fundraising &nbsp;·&nbsp; Wikimedia Polska</span>
</div>

<!-- LEAD -->
<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1.0625rem;color:#2C5F4A;border-left:4px solid #2C5F4A;padding:4px 0 4px 18px;margin:0 0 1.5rem;line-height:1.75;">Kiedy w listopadzie 2024 roku zaczęłam pracę jako koordynatorka ds. fundraisingu w Wikimedia Polska, organizacja miała już za sobą pojedyncze doświadczenia we współpracy z partnerami zewnętrznymi. Nie były one jednak jeszcze wpisane w spójną strategię. Brakowało uporządkowanego procesu i wspólnie opisanych zasad współpracy z partnerami.</p>

<!-- ZDJĘCIE CHARITY + TEKST -->
<div style="overflow:hidden;margin:0 0 1.5rem;">
  <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/charity-donations-fundraising-nonprofit-volunteer-concept-scaled.jpg" alt="Fundraising i partnerstwa" style="float:right;width:38%;margin:0 0 1rem 1.5rem;border-radius:8px;height:auto;display:block;" />
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">To ważny punkt wyjścia, bo <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Fundraising" target="_blank" style="color:#2C5F4A;text-decoration:underline;text-underline-offset:3px;">fundraising</a> oparty na relacjach z dużymi markami rzadko zaczyna się od gotowej oferty. Częściej zaczyna się od porządkowania tego, co już wiemy: jakie kontakty mamy, które działania przyniosły efekty, czego zabrakło i jaką wartość naprawdę możemy zaproponować drugiej stronie.</p>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0;line-height:1.8;">W moim przypadku pierwszym krokiem było zrozumienie własnej organizacji.</p>
</div>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 1 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#2C5F4A;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">1</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Najpierw trzeba wiedzieć, co już się wydarzyło</h2>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Zaczęłam od analizy wcześniejszych współprac Wikimedia Polska ze światem zewnętrznym. Zbierałam informacje i dokumenty od zespołu, sprawdzałam, przy jakich projektach pojawiali się partnerzy, gdzie były doświadczenia, do których warto wrócić.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Ten etap był konieczny i nie dałoby się zacząć inaczej. W fundraisingu pamięć organizacyjna ma ogromne znaczenie. Czasem najważniejsza informacja nie znajduje się w strategii, tylko w mailu sprzed kilku miesięcy, w notatce po spotkaniu albo w doświadczeniu osoby, która prowadziła wcześniejszy projekt.</p>

<div style="border-left:4px solid #7DCEA0;background-color:#f4faf7;border-radius:0 8px 8px 0;padding:16px 20px;margin:1.5rem 0;">
  <p style="font-family:Georgia,serif;font-size:1rem;font-style:italic;color:#2C5F4A;margin:0;line-height:1.7;">Czasem najważniejsza informacja nie znajduje się w strategii, tylko w mailu sprzed kilku miesięcy, w notatce po spotkaniu albo w doświadczeniu osoby, która prowadziła wcześniejszy projekt.</p>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 2rem;line-height:1.8;">Dopiero po takim rozpoznaniu można zacząć budować coś bardziej trwałego: bazę kontaktów, sposób ich dokumentowania, zasady komunikacji i model dobierania partnerów do konkretnych działań.</p>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 2 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#1E3A5F;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">2</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Kampania 1,5% jako lekcja współpracy na bieżąco</h2>
</div>

<div style="overflow:hidden;margin:0 0 1rem;">
  <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/close-up-people-volunteer-teamwork-putting-finger-star-shapehands-togetherstack-handsunity-teamwork-world-environment-day-1-scaled.jpg" alt="Wolontariusze Wikimedia" style="float:left;width:38%;margin:0 1.5rem 1rem 0;border-radius:8px;height:auto;display:block;" />
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Jednym z pierwszych obszarów, którym się zajęłam, była kampania 1,5%. Analiza wcześniejszych działań pokazała mi bardzo jasno, że samo zlecenie kampanii i odebranie jej po zakończeniu to za mało. Kluczowe jest to, co dzieje się pomiędzy: wspólne planowanie, stały kontakt z wykonawcą, bieżące sprawdzanie, czy zaplanowane działania rzeczywiście są realizowane, analiza efektów i reagowanie w trakcie kampanii.</p>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0;line-height:1.8;">Pod koniec 2024 roku jednym z moich pierwszych zadań był wybór agencji do kolejnej kampanii 1,5%. Zaczęłam od analizy rynku. Szukałam podmiotów, które miały doświadczenie we współpracy z organizacjami pożytku publicznego albo których sposób pracy wskazywał na duży potencjał w takim obszarze.</p>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Ostatecznie do obsługi kampanii wybraliśmy firmę IPMB, która we współpracy z agencją Coconut przygotowała szczegółowy plan działań dopasowany do Wikimedia Polska. Ważny był nie tylko sam plan, ale też sposób pracy. W trakcie kampanii byliśmy w stałym kontakcie, analizowaliśmy jej przebieg, reagowaliśmy na efekty i wspólnie podejmowaliśmy decyzje o kolejnych krokach.</p>

<div style="background-color:#1E3A5F;border-radius:10px;padding:20px 24px;margin:1.5rem 0 2rem;">
  <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:1rem;color:#fff;margin:0;line-height:1.75;">Efektem była kampania, która przyniosła wyraźny wzrost i jednocześnie pozwoliła zbudować znacznie lepiej uporządkowany proces pracy. Dla mnie było to ważne doświadczenie: <strong style="color:#7DCEA0;">profesjonalizacja fundraisingu nie polega wyłącznie na znalezieniu wykonawcy.</strong> Polega na stworzeniu takiego sposobu współpracy, w którym organizacja i partnerzy zewnętrzni działają razem, a nie obok siebie.</p>
</div>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 3 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#5B2C8D;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">3</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Partnerstwa najlepiej buduje się wokół konkretnych projektów</h2>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Równolegle analizowałam możliwości współpracy z markami przy bieżących działaniach Wikimedia Polska. Jednym z takich projektów był konkurs edycyjny „Nieznane Kobiety Wikipedii 2025&#8243;.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">To był dobry punkt wyjścia do rozmów z biznesem, bo projekt miał jasny temat, społeczny sens i konkretną potrzebę: zwiększanie widoczności kobiet w Wikipedii. Dzięki temu nie zaczynałam rozmowy od ogólnego komunikatu „wesprzyjcie naszą organizację&#8221;, tylko od zaproszenia do projektu, który można było połączyć z wartościami i wcześniejszymi działaniami konkretnych marek.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Typując potencjalnych partnerów, sprawdzałam nie tylko profil firmy. Analizowałam jej wcześniejsze kampanie, działania społeczne i to, czy temat widoczności kobiet pojawiał się już w materiałach marki. Równolegle szukałam osób odpowiedzialnych za CSR, partnerstwa i projekty społeczne.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 2rem;line-height:1.8;">Dużo czasu zajmowało samo dotarcie do właściwego kontaktu. W dużych organizacjach różnica między ogólnym adresem mailowym a osobą, która realnie może zrozumieć temat i przekazać go dalej, bywa kluczowa. Korzystałam więc z LinkedIn, wyszukiwarek, informacji prasowych i wzmianek w mediach.</p>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 4 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#C0392B;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">4</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Krótka wiadomość, konkretny kontekst</h2>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Maile do marek były krótkie, spersonalizowane i zaczynały się od jasnego zaproszenia do rozmowy lub działania. Zawierały link do strony konkursu i odnosiły się do konkretnego powodu, dla którego kontaktujemy się właśnie z tą firmą.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">W przypadku „Nieznanych Kobiet Wikipedii 2025&#8243; były to na przykład wcześniejsze działania marki wokół widoczności kobiet, charakter marki, jej odbiorczynie albo wartości komunikowane publicznie. Taka personalizacja wymaga czasu, ale bez niej łatwo stworzyć wiadomość, która brzmi jak masowa wysyłka.</p>

<!-- 3 KARTY -->
<table style="width:100%;border-collapse:separate;border-spacing:10px;margin:1.5rem 0;">
  <tr>
    <td style="width:33%;vertical-align:top;border-top:3px solid #E67E22;background-color:#fdf6f0;border-radius:0 0 8px 8px;padding:16px 14px;">
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;text-transform:uppercase;letter-spacing:0.07em;color:#E67E22;margin:0 0 6px;">Krótko</p>
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;color:#444;margin:0;line-height:1.55;">Wiadomość, którą można przeczytać w 30 sekund.</p>
    </td>
    <td style="width:33%;vertical-align:top;border-top:3px solid #2C5F4A;background-color:#f4faf7;border-radius:0 0 8px 8px;padding:16px 14px;">
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;text-transform:uppercase;letter-spacing:0.07em;color:#2C5F4A;margin:0 0 6px;">Konkretnie</p>
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;color:#444;margin:0;line-height:1.55;">Link, projekt, potrzeba &#8211; bez ogólników.</p>
    </td>
    <td style="width:33%;vertical-align:top;border-top:3px solid #5B2C8D;background-color:#f3f0f8;border-radius:0 0 8px 8px;padding:16px 14px;">
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;text-transform:uppercase;letter-spacing:0.07em;color:#5B2C8D;margin:0 0 6px;">Spersonalizowanie</p>
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;color:#444;margin:0;line-height:1.55;">Powód, dla którego piszesz właśnie do tej firmy.</p>
    </td>
  </tr>
</table>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 2rem;line-height:1.8;">Ważnym elementem był też follow-up. Brak odpowiedzi nie zawsze oznacza brak zainteresowania. Czasem wiadomość trafia w zły moment, czasem wymaga przekierowania, a czasem po prostu ginie w skrzynce. Ponowny kontakt, jeśli jest rzeczowy i nienachalny, jest normalną częścią pracy fundraisingowej.</p>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 5 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#D4AC0D;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">5</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Od nagród do dłuższej relacji</h2>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Wokół konkursu „Nieznane Kobiety Wikipedii 2025&#8243; udało się nawiązać kilka wartościowych współprac. Lotte Wedel wsparł nas komunikacyjnie i partnersko, a także przekazał nagrody. Nagrody dla uczestniczek i uczestników przekazały również m.in. marka Lirene, Wydawnictwo Znak i Wydawnictwo Charaktery.</p>

<!-- PARTNERZY -->
<table style="width:100%;border-collapse:separate;border-spacing:10px;margin:1.5rem 0;">
  <tr>
    <td style="width:50%;vertical-align:top;border:1px solid #e5e5e5;border-radius:8px;padding:16px 18px;">
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#1A1A1A;margin:0 0 4px;">Lotte Wedel</p>
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;color:#666;margin:0;line-height:1.5;">Wsparcie komunikacyjne, nagrody, wikirezydentura w Muzeum Fabryki Czekolady</p>
    </td>
    <td style="width:50%;vertical-align:top;border:1px solid #e5e5e5;border-radius:8px;padding:16px 18px;">
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#1A1A1A;margin:0 0 4px;">Pozostali partnerzy</p>
      <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;color:#666;margin:0;line-height:1.5;">Lirene &nbsp;·&nbsp; Wydawnictwo Znak &nbsp;·&nbsp; Wydawnictwo Charaktery</p>
    </td>
  </tr>
</table>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Najciekawsze w tej historii jest jednak to, że współpraca z Lotte Wedel nie zakończyła się na jednorazowym wsparciu konkursu. Stała się początkiem szerszej relacji, która doprowadziła do wikirezydentury w Muzeum Fabryki Czekolady. Dzięki niej możliwe było uaktualnienie i rozwinięcie treści o muzeum w Wikipedii, a sama współpraca rozwija się dalej.</p>

<div style="background-color:#fdf9ed;border:1px solid #D4AC0D;border-radius:10px;padding:18px 22px;margin:1.5rem 0;">
  <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:11px;font-weight:700;text-transform:uppercase;letter-spacing:0.1em;color:#D4AC0D;margin:0 0 8px;">Wikirezydentura</p>
  <p style="font-family:Georgia,serif;font-size:1rem;color:#1A1A1A;margin:0;line-height:1.75;">Muzeum Fabryki Czekolady Wedel &#8211; dzięki wikirezydentureie możliwe było uaktualnienie i rozwinięcie treści o muzeum w Wikipedii, a sama współpraca rozwija się dalej.</p>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 2rem;line-height:1.8;">To dobry przykład tego, że partnerstwo fundraisingowe może zacząć się od konkretnego projektu, ale nie musi się na nim kończyć. Jeśli obie strony widzą sens współpracy, pojawiają się kolejne możliwości.</p>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 6 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#2C6E8A;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">6</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Nie ma jednego wzoru na każdą relację</h2>
</div>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Najważniejsza lekcja z tego etapu była dla mnie taka: w fundraisingu partnerskim trzeba mieć zasady, ale nie można działać szablonowo.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Warto dokumentować rozmowy, personalizować kontakt, robić follow-upy, dobierać partnerów do projektów i ostrożnie podchodzić do obietnic promocyjnych. To są podstawy. Ale każda marka, każda osoba kontaktowa i każda odpowiedź to osobny przypadek.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Czasem rozmowa wymaga bardziej formalnego tonu. Czasem lepiej działa prostsza, bardziej bezpośrednia komunikacja. Czasem partner od razu pyta o konkretne możliwości zaangażowania, a czasem bardziej interesuje go sens społeczny projektu. Czasem najważniejsze informacje pojawiają się nie wprost, ale między wierszami.</p>

<p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 2rem;line-height:1.8;">Dlatego baza kontaktów nie powinna być tylko listą adresów. Powinna być narzędziem budowania pamięci organizacyjnej: kto odpowiedział, w jakim tonie, czym był zainteresowany, czego potrzebował i przy jakim projekcie warto wrócić do rozmowy w przyszłości.</p>

<hr style="border:none;border-top:1px solid #e0e0e0;margin:2rem 0;" />

<!-- SEKCJA 7 -->
<div style="display:flex;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 1rem;">
  <div style="width:32px;height:32px;border-radius:50%;background-color:#2C5F4A;display:flex;align-items:center;justify-content:center;flex-shrink:0;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:13px;font-weight:700;color:#fff;">7</div>
  <h2 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.375rem;font-weight:normal;color:#1A1A1A;margin:0;padding:0;line-height:1.3;">Partnerstwo to proces, nie jednorazowa prośba</h2>
</div>

<div style="overflow:hidden;margin:0 0 1rem;">
  <a href="https://wspierajwikipedie.pl/" target="_blank" rel="noopener" style="float:right;width:35%;margin:0 0 1rem 1.5rem;display:block;"><img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Green-Teamwork-Cooperation-Illustration-Facebook-Post-1.png" alt="Wspieraj Wikipedię - To, że jest za darmo, nie oznacza, że nic nie kosztuje." style="width:100%;height:auto;border-radius:8px;display:block;" /></a>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Dziś patrzę na budowanie fundraisingu partnerskiego nie jak na serię próśb o wsparcie, ale jak na długofalowy proces tworzenia relacji między organizacją społeczną a biznesem.</p>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">W przypadku Wikimedia Polska szczególnie ważne jest to, żeby takie relacje były zgodne z misją organizacji i nie rozmywały jej wartości. Partnerstwo musi mieć sens dla obu stron, ale nie może zamieniać projektu społecznego w działanie czysto promocyjne.</p>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Od tego właśnie zaczęłam: od porządkowania wiedzy, analizowania wcześniejszych doświadczeń, szukania właściwych partnerów, testowania komunikacji i uczenia się każdej kolejnej rozmowy. To praca, w której potrzebne są strategia i konsekwencja, ale równie ważne są uważność, elastyczność i gotowość do ciągłego uczenia się.</p>
  <p style="font-family:system-ui,-apple-system,Arial,sans-serif;font-size:1rem;color:#333;margin:0 0 1rem;line-height:1.8;">Jeśli Twoja firma chce wspierać wolną wiedzę, edukację, kulturę cyfrową albo konkretne projekty Wikimedia Polska, najlepszym początkiem może być rozmowa. Zapytaj o współpracę i sprawdźmy, gdzie nasze działania mogą się spotkać.</p>
</div>

<!-- CTA -->
<div style="background-color:#1A1A1A;border-radius:12px;padding:32px 28px;text-align:center;margin-top:2rem;">
  <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Untitled-design-9.png" alt="Wikimedia Polska" style="width:72px;height:72px;object-fit:contain;display:block;margin:0 auto 14px;border-radius:50%;background-color:#ffffff;padding:8px;" />
  <h3 style="font-family:Georgia,serif;font-size:1.25rem;font-weight:normal;color:#ffffff;margin:0 0 8px;line-height:1.35;">To, że jest za darmo, nie oznacza, że nic nie kosztuje.</h3>
  <p style="font-family:system-ui,sans-serif;font-size:14px;color:#aaaaaa;margin:0 0 20px;">Wspieraj Wikipedię i wolną wiedzę dostępną dla każdego.</p>
  <a href="https://wspierajwikipedie.pl/" target="_blank" rel="noopener" style="display:inline-block;background-color:#2C5F4A;color:#ffffff;font-family:system-ui,sans-serif;font-size:14px;font-weight:600;text-decoration:none;padding:12px 32px;border-radius:30px;">Wspieraj Wikipedię &rarr;</a>
</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/24/jak-budujemy-partnerstwa-z-markami-fundraising-wikimedia/">Jak budujemy partnerstwa z markami</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/06/24/jak-budujemy-partnerstwa-z-markami-fundraising-wikimedia/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Nowe władze Wikimedia Polska wybrane na kadencję 2026–2028</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/06/16/wyniki-wyborow-na-kadencje-2026-2028/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/06/16/wyniki-wyborow-na-kadencje-2026-2028/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Agnieszka Nowicka-Szopa]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 16 Jun 2026 17:16:02 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Aktualności]]></category>
		<category><![CDATA[Społeczność Wikimedia]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[Wybory]]></category>
		<category><![CDATA[Komisja Rewizyjna]]></category>
		<category><![CDATA[Sąd Koleżeński]]></category>
		<category><![CDATA[Walne Zebranie Członków]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Polska]]></category>
		<category><![CDATA[wybory 2026]]></category>
		<category><![CDATA[zarząd]]></category>
		<category><![CDATA[Zlot Członkowski]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15938</guid>

					<description><![CDATA[<p>W sobotę 13 czerwca 2026 roku, podczas Walnego Zebrania Członków towarzyszącego Zlotowi Członkowskiemu w Warszawie, społeczność Stowarzyszenia Wikimedia Polska wybrała nowy Zarząd, Komisję Rewizyjną oraz Sąd Koleżeński na kadencję 2026–2028.</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/16/wyniki-wyborow-na-kadencje-2026-2028/">Nowe władze Wikimedia Polska wybrane na kadencję 2026–2028</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15938" class="elementor elementor-15938">
				<div class="elementor-element elementor-element-d16d0af e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="d16d0af" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-e303320 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="e303320" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!-- WPIS BLOGOWY: Nowe władze Wikimedia Polska wybrane na kadencję 2026-2028 -->
<!-- WERSJA INLINE – wszystkie style w atrybutach, działa w każdej przeglądarce i edytorze -->

<!-- LEAD -->
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: 1.08rem; font-weight: 600; color: #2c5282; border-left: 5px solid #c49a2b; padding: .9rem 1.3rem; background: #eef3fb; border-radius: 0 12px 12px 0; margin-bottom: 1.6rem; line-height: 1.7; display: block;">W sobotę 13 czerwca 2026 roku, podczas Walnego Zebrania Członków towarzyszącego Zlotowi Członkowskiemu w Warszawie, społeczność Stowarzyszenia Wikimedia Polska wybrała nowy Zarząd, Komisję Rewizyjną oraz Sąd Koleżeński na kadencję 2026–2028.</p>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: 1rem; line-height: 1.75; color: #1e293b; margin-bottom: 1.2rem;">Walne Zebranie udzieliło również absolutorium ustępującemu Zarządowi, Komisji Rewizyjnej oraz Sądowi Koleżeńskiemu za rok 2025, potwierdzając prawidłowe wypełnianie obowiązków przez władze Stowarzyszenia w minionym roku.</p>
<!-- GALERIA GÓRNA 3 równe kolumny -->
<div style="display: grid; grid-template-columns: repeat(3,1fr); gap: 8px; margin: 1.6rem 0 .3rem;">
<div style="aspect-ratio: 4/3; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Walne_Zebranie_Wikimedia_Polska_2026_P01-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 30%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Walne_Zebranie_Wikimedia_Polska_2026_P01-scaled.jpg" alt="Walne Zebranie Członków Wikimedia Polska 2026" />
</a></div>
<div style="aspect-ratio: 4/3; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_06-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 30%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_06-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
</a></div>
<div style="aspect-ratio: 4/3; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_MWK_10-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 30%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_MWK_10-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
</a></div>
</div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .78rem; color: #64748b; text-align: right; margin: 0 0 .8rem; font-style: italic;">fot. <a style="color: #64748b;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Ptjackyll" target="_blank" rel="noopener">Ptjackyll</a>, Maria Weronika Kmoch / <a style="color: #64748b;" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank" rel="noopener">CC BY-SA 4.0</a></p>
<p style="text-align: center; margin: 0 0 1.6rem;"><a style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; display: inline-block; background: #1a2744; color: #ffffff; padding: .55rem 1.3rem; border-radius: 8px; font-weight: 600; font-size: .9rem; text-decoration: none;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Zlot_cz%C5%82onkowski_2026" target="_blank" rel="noopener"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f310.png" alt="🌐" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /> Zobacz pełną galerię na Wikimedia Commons</a></p>


<hr style="border: none; height: 2px; background: linear-gradient(90deg,#c49a2b,transparent); margin: 2rem 0; border-radius: 2px;" />

<!-- ZARZĄD -->
<div style="background: #ffffff; border: 1px solid #dde6f5; border-radius: 14px; padding: 1.6rem 1.8rem; margin-bottom: 1.8rem; box-shadow: 0 4px 24px rgba(26,39,68,.08);">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; margin-bottom: 1rem;">
<div style="width: 46px; height: 46px; min-width: 46px; border-radius: 50%; background: #1a2744; display: flex; align-items: center; justify-content: center;"><span style="font-size: 1.3rem; line-height: 1;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f3db.png" alt="🏛" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat',Arial,sans-serif; font-size: 1.35rem; font-weight: bold; color: #1a2744; margin: 0; padding: 0;">Zarząd</h2>
</div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .97rem; line-height: 1.75; color: #1e293b; margin: 0 0 1rem;">Zgodnie ze Statutem Stowarzyszenia Prezes wybierany jest przez Walne Zebranie w osobnym głosowaniu. Tomasz Wszeborowski kandydował na to stanowisko i został wybrany na kolejną kadencję. Do Zarządu zostali wybrani: Grzegorz Gogacz, Wojciech Tadeusz Mężyk, Marek Bukowski oraz Maria Weronika Kmoch. Funkcje wewnątrz Zarządu zostały rozdzielone na pierwszym posiedzeniu.</p>

<div style="display: flex; flex-direction: column; gap: 6px;">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Prezes Zarządu</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Tomasz Wszeborowski</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Gdarin</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Wiceprezeska i Sekretarka</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Maria Weronika Kmoch</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Maria Weronika Kmoch</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Wiceprezes i Skarbnik</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Marek Bukowski</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Marcello002</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Członek Zarządu</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Grzegorz Gogacz</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Cyfrowabiblioteka</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Członek Zarządu</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Wojciech Tadeusz Mężyk</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">WTM</span></div>
</div>
</div>
<!-- ZDJĘCIE ZARZĄDU -->
<div style="margin: 0 0 .3rem; line-height: 0; border-radius: 10px; overflow: hidden;"><a style="display: block; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_MWK_08-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: auto; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_MWK_08-scaled.jpg" alt="Zarząd Wikimedia Polska na kadencję 2026–2028" />
</a></div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .78rem; color: #64748b; text-align: right; margin: 0 0 1.6rem; font-style: italic;">fot. Maria Weronika Kmoch / <a style="color: #64748b;" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank" rel="noopener">CC BY-SA 4.0</a></p>


<hr style="border: none; height: 2px; background: linear-gradient(90deg,#c49a2b,transparent); margin: 2rem 0; border-radius: 2px;" />

<!-- KOMISJA REWIZYJNA -->
<div style="background: #ffffff; border: 1px solid #dde6f5; border-radius: 14px; padding: 1.6rem 1.8rem; margin-bottom: 1.8rem; box-shadow: 0 4px 24px rgba(26,39,68,.08);">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; margin-bottom: 1rem;">
<div style="width: 46px; height: 46px; min-width: 46px; border-radius: 50%; background: #2c5282; display: flex; align-items: center; justify-content: center;"><span style="font-size: 1.3rem; line-height: 1;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f50d.png" alt="🔍" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat',Arial,sans-serif; font-size: 1.35rem; font-weight: bold; color: #1a2744; margin: 0; padding: 0;">Komisja Rewizyjna</h2>
</div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .97rem; line-height: 1.75; color: #1e293b; margin: 0 0 1rem;">Komisja Rewizyjna jest organem kontrolnym Stowarzyszenia. Zgodnie ze Statutem wybierany jest pełen skład Komisji, która następnie ze swojego grona wyłania przewodniczącą lub przewodniczącego.</p>

<div style="display: flex; flex-direction: column; gap: 6px;">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Przewodniczący</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Marcin Goździkiewicz</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">margoz</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Sekretarz</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Leszek Dobrowolski</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Bonvol</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Członek</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Henryk Grzybowski</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Kelvin</span></div>
</div>
</div>

<hr style="border: none; height: 2px; background: linear-gradient(90deg,#c49a2b,transparent); margin: 2rem 0; border-radius: 2px;" />

<!-- SĄD KOLEŻEŃSKI -->
<div style="margin-bottom: 1.8rem;"><img decoding="async" style="float: right; width: 40%; margin: 0 0 12px 20px; border-radius: 10px; display: block;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_RD_02-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
<div style="background: #ffffff; border: 1px solid #dde6f5; border-radius: 14px; padding: 1.6rem 1.8rem; box-shadow: 0 4px 24px rgba(26,39,68,.08); overflow: hidden;">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; margin-bottom: 1rem;">
<div style="width: 46px; height: 46px; min-width: 46px; border-radius: 50%; background: #1e4a7a; display: flex; align-items: center; justify-content: center;"><span style="font-size: 1.3rem; line-height: 1;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/2696.png" alt="⚖" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span></div>
<h2 style="font-family: 'Montserrat',Arial,sans-serif; font-size: 1.35rem; font-weight: bold; color: #1a2744; margin: 0; padding: 0;">Sąd Koleżeński</h2>
</div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .97rem; line-height: 1.75; color: #1e293b; margin: 0 0 1rem;">Sąd Koleżeński rozpatruje sprawy dotyczące członków Stowarzyszenia. Podobnie jak Komisja Rewizyjna, Sąd wybierany jest w pełnym składzie, a przewodniczącą lub przewodniczącego wyłania ze swojego grona.</p>

<div style="display: flex; flex-direction: column; gap: 6px;">
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Przewodnicząca</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Małgorzata Wilk</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Maire</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Członkini</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Maria Drozdek</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">Gytha</span></div>
<div style="display: flex; align-items: center; gap: 12px; padding: 10px 14px; background: #f0f4fa; border-radius: 8px;"><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; font-weight: bold; color: #1a2744; min-width: 200px;">Członek</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; flex: 1;">Robert Drózd</span><span style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .8rem; color: #64748b;">rdrozd</span></div>
</div>
</div>
<div style="clear: both;"></div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .78rem; color: #64748b; text-align: right; margin: .4rem 0 1.6rem; font-style: italic;">fot. <a style="color: #64748b;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Rdrozd" target="_blank" rel="noopener">Rdrozd</a> / <a style="color: #64748b;" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank" rel="noopener">CC BY-SA 4.0</a></p>

</div>
<!-- GALERIA DOLNA 3 równe -->
<div style="display: grid; grid-template-columns: repeat(3,1fr); gap: 8px; margin: 1rem 0 .3rem;">
<div style="aspect-ratio: 3/2; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_RD_64-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 25%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_2026_RD_64-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
</a></div>
<div style="aspect-ratio: 3/2; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_14-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 25%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_14-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
</a></div>
<div style="aspect-ratio: 3/2; overflow: hidden; border-radius: 10px; line-height: 0;"><a style="display: block; width: 100%; height: 100%; line-height: 0;" href="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_06-scaled.jpg" target="_blank" rel="noopener">
<img decoding="async" style="width: 100%; height: 100%; object-fit: cover; object-position: center 25%; display: block; border-radius: 10px;" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Zlot_czlonkowski_26_by_PT_06-scaled.jpg" alt="Zlot Członkowski 2026" />
</a></div>
</div>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .78rem; color: #64748b; text-align: right; margin: 0 0 .8rem; font-style: italic;">fot. <a style="color: #64748b;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Rdrozd" target="_blank" rel="noopener">Rdrozd</a>, <a style="color: #64748b;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/User:Ptjackyll" target="_blank" rel="noopener">Ptjackyll</a> / <a style="color: #64748b;" href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank" rel="noopener">CC BY-SA 4.0</a></p>
<p style="text-align: center; margin: 0 0 1.8rem;"><a style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; display: inline-block; background: #1a2744; color: #ffffff; padding: .55rem 1.3rem; border-radius: 8px; font-weight: 600; font-size: .9rem; text-decoration: none;" href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Zlot_cz%C5%82onkowski_2026" target="_blank" rel="noopener"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f310.png" alt="🌐" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /> Zobacz pełną galerię na Wikimedia Commons</a></p>


<hr style="border: none; height: 2px; background: linear-gradient(90deg,#c49a2b,transparent); margin: 2rem 0; border-radius: 2px;" />

<!-- ABSOLUTORIUM -->
<div style="display: flex; gap: 1rem; align-items: flex-start; background: #eef3fb; border: 1px solid #c8d9f5; border-radius: 14px; padding: 1.3rem 1.5rem; margin-bottom: 1.8rem;">
<div style="font-size: 1.8rem; line-height: 1; flex-shrink: 0;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/2705.png" alt="✅" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div>
<div>
<h3 style="font-family: 'Montserrat',Arial,sans-serif; font-size: 1rem; font-weight: bold; color: #1a2744; margin: 0 0 .4rem; padding: 0;">Absolutorium za rok 2025</h3>
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: .95rem; color: #1e293b; margin: 0; line-height: 1.7;">Walne Zebranie Członków udzieliło absolutorium ustępującemu Zarządowi, Komisji Rewizyjnej oraz Sądowi Koleżeńskiemu za rok 2025, potwierdzając prawidłowe wypełnianie obowiązków przez władze Stowarzyszenia w minionym roku.</p>

</div>
</div>
<!-- PODZIĘKOWANIE -->
<div style="text-align: center; padding: 2rem 1.5rem; background-color: #1a2744; border-radius: 14px; margin: 2rem 0;">
<p style="font-family: 'Open Sans',Arial,sans-serif; font-size: 1.05rem; line-height: 1.75; margin: 0; color: #e2e8f7;">Dziękujemy <strong style="color: #c49a2b;">ustępującym członkom organów</strong> za zaangażowanie na rzecz misji Wikimedia.
Nowo wybranym osobom życzymy <strong style="color: #c49a2b;">owocnej kadencji 2026–2028</strong>.</p>

</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/16/wyniki-wyborow-na-kadencje-2026-2028/">Nowe władze Wikimedia Polska wybrane na kadencję 2026–2028</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/06/16/wyniki-wyborow-na-kadencje-2026-2028/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Wikipedia a sprawa bezpieczeństwa</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/06/09/wikipedia-bezpieczenstwo-informacyjne-infrastruktura-krytyczna/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/06/09/wikipedia-bezpieczenstwo-informacyjne-infrastruktura-krytyczna/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Grzegorz Kopaczewski]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 09 Jun 2026 13:54:31 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Społeczność Wikimedia]]></category>
		<category><![CDATA[Wolna wiedza]]></category>
		<category><![CDATA[AI i LLM]]></category>
		<category><![CDATA[bezpieczeństwo informacyjne]]></category>
		<category><![CDATA[dezinformacja]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[wolna wiedza]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15849</guid>

					<description><![CDATA[<p>Po ponad dwóch dekadach mozolnej pracy nad procedurami współdziałania społeczności, mechanizmami weryfikowania i zatwierdzania informacji, po zmaganiach ze zorganizowanymi działaniami dezinformacyjnymi – Wikipedia stała się nie tylko ważną częścią infosfery, ale jednym z fundamentów jej bezpieczeństwa. W czasie wojny informacyjnej jest de facto częścią infrastruktury krytycznej.</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/09/wikipedia-bezpieczenstwo-informacyjne-infrastruktura-krytyczna/">Wikipedia a sprawa bezpieczeństwa</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15849" class="elementor elementor-15849">
				<div class="elementor-element elementor-element-5f39a4f e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="5f39a4f" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-e07f543 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="e07f543" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<title>Wikipedia jako infrastruktura krytyczna – bezpieczeństwo informacyjne w czasach dezinformacji</title>
<meta name="description" content="Po 25 latach Wikipedia stała się fundamentem bezpieczeństwa infosfery. Dowiedz się, dlaczego w dobie wojen informacyjnych jest infrastrukturą krytyczną.">
<link rel="preconnect" href="https://fonts.googleapis.com">
<link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Lora:ital,wght@0,400;0,700;1,400&#038;family=Inter:wght@400;500;600&#038;display=swap" rel="stylesheet">
<style>
*, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }

:root {
  --c-text: #1a1a1a;
  --c-muted: #555;
  --c-subtle: #888;
  --c-bg: #fff;
  --c-surface: #f7f6f2;
  --c-border: #e4e2da;
  --c-accent: #3a6ea8;
  --c-accent-light: #e8f0fb;
  --c-accent-mid: #1a4a80;
  --c-tag-bg: #eef4fc;
  --c-tag-text: #1a4a80;
  --c-gold: #c9922a;
  --c-gold-light: #fdf6e8;
  --c-gold-border: #e8c97a;
}

/* dark mode wyłączony – strona zawsze jasna */

body {
  font-family: 'Inter', system-ui, sans-serif;
  color: var(--c-text);
  line-height: 1.75;
  font-size: 17px;
  -webkit-text-size-adjust: 100%;
}

a { color: var(--c-accent); text-decoration: underline; text-underline-offset: 3px; }
a:hover { color: var(--c-accent-mid); }

/* HEADER – ukryty w WP (WP ma własny nagłówek) */
.site-header { display: none; }

/* POST WRAP – 100% szerokości bez własnych ograniczeń;
   WP kontroluje kolumnę treści przez swój kontener */
.post-wrap {
  width: 100%;
  max-width: 100%;
  margin: 0;
  padding: 0;
}

/* META */
.post-meta {
  display: flex;
  align-items: center;
  gap: 0.6rem;
  flex-wrap: wrap;
  margin-bottom: 1.5rem;
}
.tag {
  font-size: 12px;
  font-weight: 500;
  background: var(--c-tag-bg);
  color: var(--c-tag-text);
  padding: 3px 10px;
  border-radius: 20px;
  letter-spacing: 0.02em;
}
.post-date, .post-readtime { font-size: 13px; color: var(--c-subtle); }
.post-readtime::before { content: "·"; margin-right: 0.6rem; }

/* TITLE & LEAD – H1 renderowany przez WP, styl opcjonalny */
h1.post-title, .entry-title {
  font-family: 'Lora', Georgia, serif;
  line-height: 1.25;
  letter-spacing: -0.02em;
  margin-bottom: 1.3rem;
}
.post-lead {
  font-size: 1.08rem;
  line-height: 1.72;
  color: var(--c-muted);
  border-left: 3px solid var(--c-accent);
  padding-left: 1.1rem;
  margin-bottom: 2.5rem;
  font-style: italic;
  font-family: 'Lora', Georgia, serif;
}

/* IMAGES */
figure { margin: 2rem 0; width: 100%; }
figure img {
  width: 100%;
  height: auto;
  border-radius: 8px;
  display: block;
  background: var(--c-surface);
}
figcaption {
  font-size: 12px;
  color: var(--c-subtle);
  text-align: center;
  margin-top: 0.5rem;
  line-height: 1.5;
  padding: 0 0.5rem;
}
figcaption a { color: var(--c-subtle); }

/* HEADINGS */
.post-body h2 {
  font-family: 'Lora', Georgia, serif;
  font-size: clamp(1.2rem, 2.5vw, 1.4rem);
  font-weight: 700;
  margin: 2.8rem 0 0.9rem;
  line-height: 1.35;
  padding-top: 0.5rem;
  border-top: 2px solid var(--c-border);
}
.post-body p { margin-bottom: 1.25rem; }

/* STAT STRIP */
.stat-strip {
  display: grid;
  grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
  gap: 1px;
  background: var(--c-border);
  border: 1px solid var(--c-border);
  border-radius: 10px;
  overflow: hidden;
  margin: 2.5rem 0;
  width: 100%;
}
.stat-item {
  background: var(--c-surface);
  padding: 1.4rem 0.8rem;
  text-align: center;
  min-width: 0;
}
.stat-num {
  font-size: clamp(1.6rem, 4vw, 2rem);
  font-weight: 700;
  font-family: 'Lora', serif;
  color: var(--c-accent);
  display: block;
  line-height: 1.1;
  margin-bottom: 0.35rem;
  opacity: 0;
  transform: translateY(8px);
  transition: opacity 0.6s ease, transform 0.6s ease;
  word-break: keep-all;
}
.stat-num.visible { opacity: 1; transform: translateY(0); }
.stat-label {
  font-size: clamp(11px, 2vw, 13px);
  color: var(--c-subtle);
  line-height: 1.4;
}

/* CALLOUT */
.callout {
  background: var(--c-accent-light);
  border-left: 3px solid var(--c-accent);
  border-radius: 0 8px 8px 0;
  padding: 1rem 1.25rem;
  margin: 2rem 0;
  font-size: 0.97rem;
}
.callout-label {
  font-size: 11px;
  font-weight: 600;
  text-transform: uppercase;
  letter-spacing: 0.08em;
  color: var(--c-accent-mid);
  margin-bottom: 0.45rem;
  display: block;
}

/* PRINCIPLES */
.principles {
  margin: 2.5rem 0;
  display: flex;
  flex-direction: column;
}
.principle-item {
  display: grid;
  grid-template-columns: 48px 1fr;
  gap: 0 1rem;
  align-items: start;
  padding: 1.2rem 0;
  border-bottom: 1px solid var(--c-border);
  opacity: 0;
  transform: translateX(-12px);
  transition: opacity 0.5s ease, transform 0.5s ease;
}
.principle-item:last-child { border-bottom: none; }
.principle-item.visible { opacity: 1; transform: translateX(0); }
.principle-num {
  width: 40px;
  height: 40px;
  border-radius: 50%;
  background: var(--c-accent-light);
  border: 1.5px solid var(--c-accent);
  display: flex;
  align-items: center;
  justify-content: center;
  font-size: 15px;
  font-weight: 700;
  color: var(--c-accent-mid);
  flex-shrink: 0;
  font-family: 'Lora', serif;
  margin-top: 2px;
}
.principle-content h3,
.principle-title {
  font-size: 1rem;
  font-weight: 600;
  margin-bottom: 0.3rem;
  color: var(--c-text);
  padding-top: 0.5rem;
}
.principle-content p {
  font-size: 0.93rem;
  color: var(--c-muted);
  margin-bottom: 0;
  line-height: 1.65;
}

/* BLOCKQUOTE */
blockquote {
  font-family: 'Lora', Georgia, serif;
  font-style: italic;
  font-size: 1.1rem;
  line-height: 1.7;
  color: var(--c-muted);
  border-left: 4px solid var(--c-gold);
  padding: 0.8rem 1.4rem;
  margin: 2rem 0;
  background: var(--c-gold-light);
  border-radius: 0 8px 8px 0;
}

/* LINKS SECTION */
.links-section {
  margin-top: 3rem;
  padding: 1.5rem;
  background: var(--c-surface);
  border-radius: 10px;
  border: 1px solid var(--c-border);
}
.links-label {
  font-size: 0.85rem;
  text-transform: uppercase;
  letter-spacing: 0.07em;
  color: var(--c-subtle);
  margin-bottom: 0.9rem;
  font-weight: 600;
}
.link-item {
  display: flex;
  align-items: flex-start;
  gap: 0.7rem;
  padding: 0.6rem 0;
  border-bottom: 1px solid var(--c-border);
  text-decoration: none;
  color: var(--c-text);
}
.link-item:last-child { border-bottom: none; }
.link-item:hover .link-title { color: var(--c-accent); text-decoration: underline; }
.link-icon {
  width: 32px;
  height: 32px;
  border-radius: 6px;
  background: var(--c-accent-light);
  display: flex;
  align-items: center;
  justify-content: center;
  flex-shrink: 0;
  margin-top: 2px;
}
.link-icon svg { width: 16px; height: 16px; }
.link-title { font-size: 0.93rem; font-weight: 500; color: var(--c-accent); }
.link-desc { font-size: 12px; color: var(--c-subtle); margin-top: 1px; }

/* CTA */
.post-cta {
  margin-top: 3rem;
  padding: 1.8rem;
  background: var(--c-accent-light);
  border-radius: 12px;
  border: 1px solid var(--c-border);
  text-align: center;
}
.post-cta p {
  font-size: 1rem;
  color: var(--c-muted);
  margin-bottom: 1.1rem;
  font-style: italic;
  font-family: 'Lora', serif;
}
.btn {
  display: inline-block;
  background: var(--c-accent);
  color: #fff;
  font-size: 14px;
  font-weight: 600;
  padding: 0.65rem 1.6rem;
  border-radius: 6px;
  text-decoration: none;
  transition: background 0.15s, transform 0.1s;
}
.btn:hover { background: var(--c-accent-mid); color: #fff; transform: translateY(-1px); }

/* AUTHOR BOX – białe tło, zdjęcie okrągłe */
.author-box {
  margin-top: 3rem;
  border-radius: 12px;
  overflow: hidden;
  border: 1.5px solid var(--c-gold-border);
  background: #fff;
}
.author-box-inner {
  display: flex;
  align-items: center;
  gap: 1.5rem;
  padding: 1.4rem 1.6rem;
  background: #fff;
}
.author-photo {
  width: 90px;
  height: 90px;
  border-radius: 50%;
  object-fit: cover;
  flex-shrink: 0;
  border: 2px solid var(--c-gold-border);
  display: block;
}
.author-name {
  font-size: 1.05rem;
  font-weight: 700;
  color: #1a1a1a;
  margin-bottom: 0.15rem;
  font-family: 'Lora', serif;
}
.author-role {
  font-size: 11px;
  font-weight: 600;
  text-transform: uppercase;
  letter-spacing: 0.07em;
  color: var(--c-gold);
  margin-bottom: 0.65rem;
}
.author-bio {
  font-size: 0.93rem;
  color: #555;
  line-height: 1.65;
  margin-bottom: 0;
}

/* TAGS */
.post-tags {
  margin-top: 2rem;
  display: flex;
  flex-wrap: wrap;
  gap: 0.5rem;
}


.lead-sentence {
  font-size: 1.08rem;
  font-weight: 500;
  color: var(--c-text);
  font-family: 'Lora', serif;
  font-style: italic;
  display: block;
  margin-bottom: 0.6rem;
}


.two-col {
  display: grid;
  grid-template-columns: 1fr 1fr;
  gap: 1.8rem;
  margin: 1.2rem 0;
  align-items: start;
}


.text-img-col {
  display: grid;
  grid-template-columns: 1fr 1fr;
  gap: 2rem;
  margin: 1.5rem 0;
  align-items: start;
}
.text-img-col figure {
  margin: 0;
}
.text-img-col.img-left {
  direction: rtl;
}
.text-img-col.img-left > * {
  direction: ltr;
}


.pull-quote {
  float: right;
  width: 42%;
  margin: 0.3rem 0 1rem 2rem;
  font-family: 'Lora', serif;
  font-style: italic;
  font-size: 1.1rem;
  line-height: 1.55;
  color: var(--c-accent-mid);
  border-top: 2px solid var(--c-accent);
  border-bottom: 2px solid var(--c-accent);
  padding: 0.8rem 0;
}


.chip-row {
  display: flex;
  flex-wrap: wrap;
  gap: 0.5rem;
  margin: 1rem 0 1.4rem;
}
.chip {
  background: var(--c-accent-light);
  color: var(--c-accent-mid);
  border: 1px solid var(--c-border);
  border-radius: 20px;
  font-size: 13px;
  font-weight: 500;
  padding: 4px 13px;
  white-space: nowrap;
}

/* NAPRZEMIENNE SEKCJE */
.section-block {
  padding: 2rem 0;
  margin: 0 -2rem;
  padding-left: 2rem;
  padding-right: 2rem;
}
.section-block + .section-block {
  border-top: 1px solid var(--c-border);
}
.section-light {
  background: #ffffff;
}
.section-tinted {
  background: #f4f3ef;
}
.section-block h2 {
  border-top: none;
  margin-top: 0;
  padding-top: 0;
}

/* RESPONSIVE – tablet */
/* RESPONSIVE – tablet */
@media (max-width: 900px) {
  h1.post-title { font-size: clamp(1.4rem, 4vw, 1.9rem); }
}

/* RESPONSIVE – mobile */
@media (max-width: 600px) {
  h1.post-title { font-size: 1.4rem; }


  /* Stats – pionowo na mobile, cyfra + opis w rzędzie */
  .stat-strip {
    grid-template-columns: 1fr;
    gap: 0;
  }
  .stat-item {
    border-bottom: 1px solid var(--c-border);
    padding: 0.9rem 0.75rem;
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 0.9rem;
    text-align: left;
  }
  .stat-item:last-child { border-bottom: none; }
  .stat-num {
    font-size: 1.9rem;
    flex-shrink: 0;
    min-width: 56px;
    text-align: center;
  }
  .stat-label { font-size: 13px; }

  .principle-item { grid-template-columns: 40px 1fr; }
  .principle-num { width: 36px; height: 36px; font-size: 14px; }

  /* Author box na mobile */
  .author-box-inner {
    flex-direction: column;
    align-items: flex-start;
    gap: 1rem;
  }
  .author-photo { width: 72px; height: 72px; }

  blockquote { font-size: 1rem; padding: 0.7rem 1rem; }
  .callout { padding: 0.9rem 1rem; }
}
</style>
</head>
<body>

<div class="post-wrap">

  <div class="post-meta">
    <span class="tag">Bezpieczeństwo informacyjne</span>
    <span class="tag">Wikipedia</span>
    <span class="post-date">2026</span>
    <span class="post-readtime">ok. 8 min czytania</span>
  </div>

  <!-- Tytuł H1 generowany automatycznie przez WordPress z pola "Tytuł wpisu" -->

  <p class="post-lead">Po ponad dwóch dekadach mozolnej pracy nad procedurami współdziałania społeczności, mechanizmami weryfikowania i zatwierdzania informacji, po zmaganiach ze zorganizowanymi działaniami dezinformacyjnymi – Wikipedia stała się nie tylko ważną częścią infosfery, ale jednym z fundamentów jej bezpieczeństwa. W czasie wojny informacyjnej jest de facto częścią infrastruktury krytycznej.</p>

  <!-- GRAFIKA GŁÓWNA -->
  <figure>
    <img decoding="async"
      src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Wikipedia-logo-v2.svg"
      alt="Logo Wikipedii – globus z puzzli symbolizujący wolną sumę ludzkiej wiedzy"
      style="object-fit: contain; background: var(--c-surface); padding: 2.5rem; max-height: 300px;"
      onerror="this.style.display='none'"
    >
    <figcaption>
      Logo Wikipedii. Źródło: <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikipedia-logo-v2.svg" target="_blank" rel="noopener">Wikimedia Commons</a>, Nohat (concept), CC BY-SA 3.0
    </figcaption>
  </figure>

  <!-- STAT STRIP -->
  <div class="stat-strip" id="stats">
    <div class="stat-item">
      <span class="stat-num" data-target="60">0+</span>
      <span class="stat-label">milionów artykułów we wszystkich wersjach językowych</span>
    </div>
    <div class="stat-item">
      <span class="stat-num" data-target="330">0+</span>
      <span class="stat-label">języków, w których działa Wikipedia</span>
    </div>
    <div class="stat-item">
      <span class="stat-num" data-target="25">0+</span>
      <span class="stat-label">lat działania wolnej encyklopedii</span>
    </div>
  </div>

  <div class="post-body">

    <p class="intro-p">Po 25 latach istnienia Wikipedia stała się czymś znacznie większym niż tylko internetową encyklopedią. Jest kilka powodów, dla których Wikipedia i jej projekty siostrzane mają kluczowe znaczenie dla naszego bezpieczeństwa informacyjnego.</p>

    <div class="section-block section-light">
      <h2>Skala działań – zakres tematyczny i liczba edytorów</h2>
      <p>Celem Wikipedii jest zgromadzenie i udostępnienie sumy ludzkiej wiedzy. Tak postawiony cel definiuje ramę działań: musi ona być jak najszersza, dlatego Wikipedia operuje na poziomie uniwersalnym. Jest powszechna, wszechstronna, wspólna – jednocześnie narodowa i globalna. Tak ambitnego celu nie zrealizuje garstka osób.</p>
      <p>Dlatego codziennie setki tysięcy ludzi na całym świecie, i tysiące w Polsce, pracują pro bono, żeby dostarczyć wiarygodną, rzetelną wiedzę milionom czytelników. Zaangażowanie tysięcy aktywnych wolontariuszy powoduje, że czytelnik otrzymuje zaktualizowane, zweryfikowane, zwięzłe informacje bez emocjonalnego i wartościującego przekazu. W odróżnieniu od projektów fact-checkingowych, nastawionych na pojedyncze wybrane informacje i gaszenie „pożaru dnia&#8221;, Wikipedia przez skalę, siłę i sposób działania jest nastawiona zarówno na teraz, jak i na przyszłość. Z każdą minutą nadbudowuje gmach wiedzy, do którego codziennie zaglądają miliony w milionach spraw.</p>
    </div>

    <div class="section-block section-tinted">
      <h2>Wikipedia i bezpieczeństwo informacyjne – wartość symbolu</h2>
      <p>Siła marki Wikipedii powoduje, że jest ona ważnym źródłem wiedzy dla kluczowych grup odbiorców. Wikipedyści i wikipedystki ciągłym ulepszaniem projektu, poświęceniem i społecznikowskim nastawieniem wspięli się na bardzo wysoki poziom społecznego zaufania. Dzięki temu dostarczają wiedzę i informacje nie tylko czytelnikom indywidualnym, ale i mediom. W tym medium, które być może będzie dominującym kanałem komunikacyjnym przyszłości – czyli technologii AI.</p>
      <p>Różne siły próbują oddziaływać na przekaz podawany przez modele językowe (LLM). Najprościej radzą sobie z tym właściciele firm oferujących usługi modeli LLM. Jak łatwo przesunąć suwak sentymentu w takim kanale informacji, udowadnia <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Grok_(chatbot)" target="_blank" rel="noopener">sprawa Groka</a> i przestawienie jego narracji przez inżynierów (lub właściciela) na skrajne poglądy. Prosta sprawa: przesuwamy suwak i oto narrator, który sprawiał wrażenie rozsądnego rozmówcy, po chwili deklaruje się jako MechaHitler, obraża ludzi i wzywa do rozwiązania problemów metodami z III Rzeszy. Tu zmiana narracji była radykalna, dlatego łatwa do zauważenia. Co jednak w przypadku, gdy bardziej rozsądny właściciel/operator LLM-a będzie stopniowo, subtelnie zmieniał położenie suwaka sentymentu? Czy po pięciu-dziesięciu latach zauważymy, że większość użytkowników mówi językiem i poglądami właściciela usługi? Czy tak wsiąkniemy w treści tego języka, że uznamy je za oczywiste?</p>
      <div class="callout">
        <span class="callout-label">Warto wiedzieć</span>
        Drugi sposób oddziaływania na LLM-y to sączenie im treści, które wpłyną na jego przekaz. Polega to na tworzeniu setek tysięcy, milionów artykułów, stron www, publikacji, w których udając bezstronność subtelnie wykładamy jeden punkt widzenia. Wymaga to ogromnych nakładów finansowych, technologicznych, ludzkich i oczywiście czasu. Potrzeba zaangażowania tysięcy pracowników, żołnierskiej dyscypliny i żelaznej kontroli. Na taką formę działania mogą sobie pozwolić nieliczni gracze. Wiemy, że <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Pravda_network" target="_blank" rel="noopener">taką metodę stosuje państwo rosyjskie</a>.
      </div>
      <figure>
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/55_Savushkina_Street-scaled.jpg"
             alt="Dawny budynek Agencji Badań Internetowych przy ulicy Sawuszkina w Petersburgu – rosyjska fabryka trolli"
             loading="lazy" onerror="this.style.display='none'">
        <figcaption>Dawny budynek Agencji Badań Internetowych, nazywany rosyjską fabryką trolli, przy ulicy Sawuszkina w Sankt Petersburgu w Rosji. Źródło: <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:55_Savushkina_Street.jpg" target="_blank" rel="noopener">Wikimedia Commons</a>, CC BY-SA 4.0</figcaption>
      </figure>
      <blockquote>Wikipedia wpływa na LLM-y na podobnej zasadzie – poprzez miliony artykułów. Ale jakże odmienny jest punkt wyjścia, cel i metody działania. Wikipedyści to społeczność zróżnicowana pod każdym względem – politycznym, klasowym, narodowym, płciowym, zawodowym – a nie dobrani przez tajne służby kandydaci o „właściwych poglądach&#8221;.</blockquote>
      <p>Wikipedyści dążą do przekazania sumy ludzkiej wiedzy. Celem nie jest przekonywanie czytelników do danych poglądów. To nie służbiści jednego reżimu, którym płaci się za celowe wprowadzanie w błąd, ale pracujący pro bono i wspólnie ludzie, którzy kierują się zasadą konsensusu i neutralności. Ich praca jest zorganizowana w transparentny proces. Każdy może sprawdzić, co i kiedy dany Wikipedysta zrobił, kogo poprawił, kto poprawił jego, na jakie źródła się powołał. Ba! Każdy może sam zacząć edytować i poprawiać innych. To sprawia, że Wikipedia jest nie tylko jednym z zaufanych źródeł, ale jest niezbędna dla wiarygodności informacji przekazywanej przez nowe media. Infosfera przyszłości będzie bezpieczniejsza z Wikipedią.</p>
      <figure>
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Wikimedia_Foundation_Servers-8055_13-scaled.jpg"
             alt="Serwerownia Wikimedia Foundation – fizyczna infrastruktura Wikipedii i projektów siostrzanych"
             loading="lazy" onerror="this.style.display='none'">
        <figcaption>Serwerownia Wikimedia Foundation. Źródło: <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wikimedia_Foundation_Servers-8055_13.jpg" target="_blank" rel="noopener">Wikimedia Commons</a>, Victorgrigas, CC BY-SA 3.0</figcaption>
      </figure>
    </div>

    <div class="section-block section-light">
      <h2>Niezależność od mechanizmów rynkowych</h2>
      <p>Wikipedia działa na zasadach non-profit. Nie zabiega o interes akcjonariuszy, bo nie ma akcjonariuszy. Jest wolna od reklam – jednym słowem niezależna od nacisku ekonomicznego. Rzecz jasna utrzymanie modelu działania i infrastruktury kosztuje, i to sporo, ale hojne serca darczyńców są dowodem na to, że nie tylko tak się da, ale właśnie tak należy to robić. Darczyńcy nie uzależniają wpłat od właściwego politycznie przekazu, a czytelnicy mają pewność, że nie są profilowani i ich uwagą nie steruje algorytm, który chce im coś sprzedać.</p>
      <p>Wikipedia jest wolna od kaprysów i poglądów właściciela, nacisków politycznych i ekonomicznych. I taka właśnie powinna być infrastruktura wiedzy – i każda inna infrastruktura. To warunek bezpieczeństwa i jej sprawnego działania.</p>
    </div>

    <div class="section-block section-tinted">
      <h2>Doświadczenie w walce z dezinformacją</h2>
      <p>Neutralność, różnorodność, konsensus oraz źródła, źródła, źródła. Wartości i mechanizmy, które kierują aktywnością społeczności Wikipedii, czynią ją kluczowym graczem w walce z dezinformacją.</p>
      <p>Podstawą informacji są źródła. Bez powołania na źródło nie umieścimy w Wikipedii żadnej nowej informacji. Wiarygodność i rzetelność źródła jest przedmiotem ciągłych rozmów i dyskusji. W ocenie wiarygodności pomaga fakt dużego zróżnicowania społeczności. Różne doświadczenia i odmienne poglądy pozwalają spojrzeć na sprawę z wielu punktów widzenia. Zasada konsensusu powoduje, że te różne osoby, aby wykonać swoją misję, powinny razem podjąć wysiłek na rzecz sformułowania przekazu w sposób maksymalnie zbliżony do obecnego stanu wiedzy, a jednocześnie, zgodnie z zasadą neutralności, powinien być to przekaz wolny od wartościowania, opinii i twórczości własnej.</p>
      <p>Neutralność, dążenie do konsensusu, różnorodność oraz powołanie na źródła to nie tylko wartości i mechanizmy – to warunki działania projektu i w projekcie. I to te warunki powodują, że Wikipedyści jako pierwsza duża cyfrowa społeczność podjęli walkę z dezinformacją, wykształcili metody tej walki i umiejętnie je zastosowali. Ich wieloletnie doświadczenie na tym polu jest niezwykle cennym zasobem w czasach informacyjnych wojen.</p>
    </div>

    <div class="section-block section-light">
      <h2>Wikipedia daje bezpieczeństwo temu, co kruche – pamięci i tożsamości</h2>
      <p>Powszechność internetowej encyklopedii, jej popularność i zaufanie, jakie otrzymuje od czytelników, sprawiły, że Wikipedia stała się bezpiecznym miejscem dla tego, co małe, zagrożone zniszczeniem lub zapomnieniem. Wikipedia to ogromne zasoby wiedzy o lokalnych zwyczajach i historii małych społeczności. Dzięki łatwemu dostępowi do informacji o tym dziedzictwie podtrzymanie jego żywotności jest łatwiejsze.</p>
      <p>Wikipedyści przeczesywali biblioteki i archiwa w poszukiwaniu niskonakładowych pism etnograficznych, historycznych, czytali niszowe publikacje i przekazywali zawartą tam wiedzę wszystkim chętnym. Teraz ta wiedza jest na wyciągnięcie ręki, dla każdego. Niematerialne dziedzictwo i lokalna historia są bezpieczniejsze. Podobnie ma się rzecz z małymi językami. Dla wielu z nich Wikipedia stanowi kluczową część korpusu. To także dzięki Wikipedii ciągle żyją.</p>
      <p>Wreszcie środowisko wiki oferuje dodatkowe, darmowe zabezpieczenie zasobów instytucji, które nie mają środków na rozbudowę serwerów. Małe muzea i instytuty są w posiadaniu tysięcy zdjęć, przedmiotów, dzieł sztuki, których cyfrowe kopie mogą i dla bezpieczeństwa powinny znaleźć się w publicznie dostępnej cyfrowej przestrzeni.</p>
      <figure>
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/06/Wawrzyncowa_Huda-Soblowka-2024-0010-RIKiWK-MCD.jpg"
             alt="Wawrzyńcowe Hudy – widowiskowy obrzęd ludowy związany z kultem św. Wawrzyńca w Ujsołach na Żywiecczyźnie"
             loading="lazy" onerror="this.style.display='none'">
        <figcaption>Wawrzyńcowe Hudy to unikalny obrzęd ludowy, który łączy w sobie elementy religijne, kulturowe i społeczne. Tradycja kultywowana jest nadal w Ujsołach i okolicznych miejscowościach na Żywiecczyźnie. To widowiskowe wydarzenie, związane z kultem św. Wawrzyńca, polegające na paleniu ogromnych konstrukcji zwanych hudami. Zdjęcie załadowane na Wikimedia Commons w ramach projektu Śląskie Digitarium. Źródło: <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wawrzy%C5%84cowa_Huda-Sobl%C3%B3wka-2024-0010-RIKiWK-MCD.jpg" target="_blank" rel="noopener">Wikimedia Commons</a>, CC BY-SA 4.0</figcaption>
      </figure>
    </div>

    <div class="section-block section-tinted">
      <h2>Suwerenność informacyjna</h2>
      <p>Działania dezinformacyjne osiągnęły wysoki poziom organizacyjny, charakteryzują się świetnym rozpoznaniem socjotechnicznym, są zaawansowane technologicznie i z łatwością pokonują bariery granic państwowych i językowych. W państwie demokratycznym, w modelu społeczeństwa otwartego, odpowiedź na takie działania powinna mieścić się w ramach tegoż modelu. Powielenie rozwiązań z państwa, które jest organizatorem działań dezinformacyjnych – czyli przejęcie totalnej kontroli nad infosferą, wprowadzenie cenzury i scentralizowanie całości przekazu – byłoby porażką państwa demokratycznego.</p>
      <p>Dlatego tak ważna jest rola świadomych, aktywnych i pluralistycznych społeczności cyfrowych. Lokalne społeczności Wikipedii, w tym polska, są kluczowym graczem, bo rozumieją lokalność. Są odporne na wpływy zewnętrzne dzięki swojej liczebności, różnorodności i zasadom postępowania. Są świadome roli, jaką pełnią w społeczeństwie. Nie podlegają szefowi redakcji ani lokalnie, ani globalnie. Z tych samych przyczyn Wikipedia jest zwalczana w państwach autorytarnych i totalitarnych – model działania Wikipedii nie mieści się w zasadach działania tych państw. Zachowanie liczebności i różnorodności społeczności wikipedystów jest kluczem do wzmocnienia suwerenności informacyjnej.</p>
    </div>

    <div class="section-block section-light">
      <h2>Wspólnota i więź</h2>
      <p>Ostatecznym celem działań dezinformacyjnych jest doprowadzenie do zerwania więzi społecznych w atakowanej społeczności, wzmocnienie polaryzacji i obniżenie społecznego poziomu zaufania. Wszyscy kłamią, nie ufaj nikomu, nie współpracuj. Jesteś tylko ty i twoja rodzina, nie bądź frajerem, inni chcą cię okłamać i okraść.</p>
      <div class="callout">
        <span class="callout-label">Model Wikipedii jest dokładnie odwrotny</span>
        Współpraca, zaufanie, zakładanie dobrej woli, życzliwość, zaangażowanie na rzecz społeczeństwa bez oczekiwania zapłaty. Budowanie więzi, nie ich zrywanie. Jednoczenie wokół celu i zadań, nie polaryzowanie. Istnienie społeczności Wikipedii i jej codzienna aktywność to śmiała i skuteczna odpowiedź na potężne wysiłki w celu siania niezgody między nami.
      </div>
    </div>

  </div><!-- /post-body -->

  <!-- LINKI Z TEKSTU -->
  <div class="links-section">
    <p class="links-label">Linki z tekstu</p>
    <a class="link-item" href="https://en.wikipedia.org/wiki/Grok_(chatbot)" target="_blank" rel="noopener">
      <div class="link-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="2" style="color:var(--c-accent)">
          <path d="M18 13v6a2 2 0 01-2 2H5a2 2 0 01-2-2V8a2 2 0 012-2h6M15 3h6v6M10 14L21 3"/>
        </svg>
      </div>
      <div>
        <div class="link-title">Grok (chatbot) – Wikipedia EN</div>
        <div class="link-desc">Artykuł o chatbocie Grok i kontrowersyjnej zmianie jego narracji przez inżynierów xAI</div>
      </div>
    </a>
    <a class="link-item" href="https://en.wikipedia.org/wiki/Pravda_network" target="_blank" rel="noopener">
      <div class="link-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="2" style="color:var(--c-accent)">
          <path d="M18 13v6a2 2 0 01-2 2H5a2 2 0 01-2-2V8a2 2 0 012-2h6M15 3h6v6M10 14L21 3"/>
        </svg>
      </div>
      <div>
        <div class="link-title">Pravda network – Wikipedia EN</div>
        <div class="link-desc">Sieć rosyjskich portali dezinformacyjnych sączących treści do modeli językowych</div>
      </div>
    </a>
  </div>

  <div class="post-cta">
    <p>Infosfera przyszłości będzie bezpieczniejsza z Wikipedią. Możesz być jej częścią – każda edycja ma znaczenie.</p>
    <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Pomoc:Pierwsze_kroki" class="btn" target="_blank" rel="noopener">Zacznij edytować Wikipedię →</a>
  </div>

  <div class="post-tags">
    <span class="tag">dezinformacja</span>
    <span class="tag">wolna wiedza</span>
    <span class="tag">bezpieczeństwo informacyjne</span>
    <span class="tag">Wikipedia</span>
    <span class="tag">AI i LLM</span>
    <span class="tag">suwerenność cyfrowa</span>
  </div>

  <!-- AUTHOR BOX -->
  <div class="author-box">
    <div class="author-box-inner">
      <img decoding="async"
        src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/TLO-DO-AUTHOR-autor-box-1.png"
        alt="Agnieszka Nowicka-Szopa"
        class="author-photo"
        onerror="this.style.display='none'"
      >
      <div>
        <div class="author-name">Agnieszka Nowicka-Szopa</div>
        <div class="author-role">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</div>
        <p class="author-bio">Autorka odpowiada za publikację wpisu, opracowanie materiału graficznego oraz całościowe przygotowanie redakcyjne artykułu.</p>
      </div>
    </div>
  </div>

</div>

<script>
// Stat counters – animacja przy scroll
const statNums = document.querySelectorAll('.stat-num');
const statsObs = new IntersectionObserver((entries) => {
  entries.forEach(entry => {
    if (!entry.isIntersecting) return;
    const el = entry.target;
    const target = parseInt(el.dataset.target, 10);
    let current = 0;
    const step = Math.ceil(target / 40);
    el.classList.add('visible');
    const timer = setInterval(() => {
      current = Math.min(current + step, target);
      el.textContent = current + '+';
      if (current >= target) clearInterval(timer);
    }, 40);
    statsObs.unobserve(el);
  });
}, { threshold: 0.3 });
statNums.forEach(el => { el.textContent = '0+'; statsObs.observe(el); });

// Principles slide-in
const principleItems = document.querySelectorAll('.principle-item');
const principlesObs = new IntersectionObserver((entries) => {
  entries.forEach((entry) => {
    if (!entry.isIntersecting) return;
    const idx = Array.from(principleItems).indexOf(entry.target);
    setTimeout(() => entry.target.classList.add('visible'), idx * 120);
    principlesObs.unobserve(entry.target);
  });
}, { threshold: 0.1 });
principleItems.forEach(el => principlesObs.observe(el));
</script>

</body>
</html>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-7d5bbb6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="7d5bbb6" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/06/09/wikipedia-bezpieczenstwo-informacyjne-infrastruktura-krytyczna/">Wikipedia a sprawa bezpieczeństwa</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/06/09/wikipedia-bezpieczenstwo-informacyjne-infrastruktura-krytyczna/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>1Lib1Ref – dlaczego jeden przypis w Wikipedii ma dziś ogromne znaczenie?</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/05/14/1lib1ref-dlaczego-jeden-przypis-w-wikipedii-ma-dzis-ogromne-znaczenie/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/05/14/1lib1ref-dlaczego-jeden-przypis-w-wikipedii-ma-dzis-ogromne-znaczenie/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Wioletta Matusiak]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 14 May 2026 13:54:48 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bez kategorii]]></category>
		<category><![CDATA[Edukacja medialna]]></category>
		<category><![CDATA[Edukacja medialna / Wikipedia / Biblioteki i edukacja cyfrowa]]></category>
		<category><![CDATA[#1Lib1Ref]]></category>
		<category><![CDATA[biblioteki]]></category>
		<category><![CDATA[biblioteki szkolne]]></category>
		<category><![CDATA[edukacja medialna]]></category>
		<category><![CDATA[edukacja obywatelska]]></category>
		<category><![CDATA[fact-checking]]></category>
		<category><![CDATA[fake news]]></category>
		<category><![CDATA[kompetencje cyfrowe]]></category>
		<category><![CDATA[otwarta wiedza]]></category>
		<category><![CDATA[przypisy]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[źródła informacji]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15745</guid>

					<description><![CDATA[<p>#1Lib1Ref – dlaczego jeden przypis w Wikipedii ma dziś ogromne znaczenie? Edukacja medialna · Wikipedia · Biblioteki Bibliotekarz/ka,jeden przypisi wielka sprawa. Maj 2026 Wikimedia Polska #1Lib1Ref Dlaczego #1Lib1Ref ma dziś [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/05/14/1lib1ref-dlaczego-jeden-przypis-w-wikipedii-ma-dzis-ogromne-znaczenie/">1Lib1Ref – dlaczego jeden przypis w Wikipedii ma dziś ogromne znaczenie?</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15745" class="elementor elementor-15745">
				<div class="elementor-element elementor-element-593dacf e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="593dacf" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-cb0ebe4 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="cb0ebe4" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<title>#1Lib1Ref – dlaczego jeden przypis w Wikipedii ma dziś ogromne znaczenie?</title>
<meta name="description" content="#1Lib1Ref to akcja wzmacniająca wiarygodność Wikipedii poprzez dodawanie przypisów i rzetelnych źródeł. Sprawdź, jak dołączyć.">
<link rel="preconnect" href="https://fonts.googleapis.com">
<link rel="preconnect" href="https://fonts.gstatic.com" crossorigin>
<link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Montserrat:wght@400;500;600;700;800;900&#038;family=Lora:ital,wght@0,400;0,600;1,400&#038;display=swap" rel="stylesheet">
<style>
  :root {
    --yellow: #f7bc00;
    --yellow-light: #fde06a;
    --yellow-dark: #c99700;
    --dark: #202122;
    --mid: #54595d;
    --red: #990000;
    --white: #ffffff;
    --off-white: #fafaf8;
    --border: #e8e0cc;
    --font-head: 'Montserrat', sans-serif;
    --font-body: 'Lora', serif;
  }

  *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }

  html { scroll-behavior: smooth; }

  body {
    font-family: var(--font-body);
    background: var(--off-white);
    color: var(--dark);
    line-height: 1.8;
    overflow-x: hidden;
  }

  /* ── HERO ── */
  .hero {
    position: relative;
    background: var(--yellow);
    min-height: 520px;
    display: flex;
    align-items: flex-end;
    overflow: hidden;
    padding: 0;
  }

  .hero__bg-pattern {
    position: absolute;
    inset: 0;
    background-image:
      repeating-linear-gradient(
        -45deg,
        transparent,
        transparent 28px,
        rgba(0,0,0,0.04) 28px,
        rgba(0,0,0,0.04) 30px
      );
    z-index: 0;
  }

  .hero__image-wrap {
    position: absolute;
    inset: 0;
    z-index: 1;
  }

  .hero__image-wrap img {
    width: 100%;
    height: 100%;
    object-fit: cover;
    object-position: center 30%;
    opacity: 0;
    animation: fadeInImg 1.2s ease 0.3s forwards;
  }

  .hero__overlay {
    position: absolute;
    inset: 0;
    background: linear-gradient(
      to top,
      rgba(32,33,34,0.82) 0%,
      rgba(32,33,34,0.3) 55%,
      transparent 100%
    );
    z-index: 2;
  }

  .hero__content {
    position: relative;
    z-index: 3;
    padding: 48px 48px 52px;
    max-width: 1100px;
    width: 100%;
  }

  .hero__tag {
    display: inline-block;
    background: var(--yellow);
    color: var(--dark);
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 11px;
    font-weight: 800;
    letter-spacing: 0.14em;
    text-transform: uppercase;
    padding: 5px 14px;
    margin-bottom: 20px;
    opacity: 0;
    transform: translateY(20px);
    animation: slideUp 0.7s ease 0.6s forwards;
  }

  .hero__title {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: clamp(28px, 5vw, 52px);
    font-weight: 900;
    color: var(--white);
    line-height: 1.1;
    margin-bottom: 20px;
    opacity: 0;
    transform: translateY(30px);
    animation: slideUp 0.8s ease 0.75s forwards;
  }

  .hero__title span {
    color: var(--yellow);
  }

  .hero__meta {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 16px;
    flex-wrap: wrap;
    opacity: 0;
    transform: translateY(20px);
    animation: slideUp 0.7s ease 0.95s forwards;
  }

  .hero__meta-item {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 13px;
    font-weight: 500;
    color: rgba(255,255,255,0.75);
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 6px;
  }

  .hero__meta-item::before {
    content: '';
    width: 4px;
    height: 4px;
    background: var(--yellow);
    border-radius: 50%;
    display: inline-block;
  }

  .hero__meta-item:first-child::before { display: none; }

  /* ── LAYOUT ── */
  .article-wrap {
    max-width: 1100px;
    margin: 0 auto;
    padding: 60px 48px 80px;
  }

  /* Two-column layout on desktop: main content + sticky sidebar */
  .article-inner {
    display: grid;
    grid-template-columns: 1fr 300px;
    gap: 60px;
    align-items: start;
  }

  .article-main { min-width: 0; }

  .article-sidebar {
    position: sticky;
    top: 40px;
  }

  .sidebar-card {
    background: var(--white);
    border: 2px solid var(--border);
    border-top: 4px solid var(--yellow);
    border-radius: 6px;
    padding: 24px 22px;
    margin-bottom: 24px;
  }

  .sidebar-card__heading {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 11px;
    font-weight: 800;
    letter-spacing: 0.12em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--mid);
    margin-bottom: 14px;
  }

  .sidebar-toc {
    list-style: none;
  }

  .sidebar-toc li {
    border-bottom: 1px solid var(--border);
  }

  .sidebar-toc li:last-child { border-bottom: none; }

  .sidebar-toc a {
    display: block;
    padding: 9px 0;
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 13px;
    font-weight: 600;
    color: var(--dark);
    text-decoration: none;
    transition: color 0.2s, padding-left 0.2s;
    line-height: 1.4;
  }

  .sidebar-toc a:hover {
    color: var(--yellow-dark);
    padding-left: 6px;
  }

  .sidebar-hashtag {
    background: var(--yellow);
    border-radius: 6px;
    padding: 20px;
    text-align: center;
  }

  .sidebar-hashtag p {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 22px;
    font-weight: 900;
    color: var(--dark);
    margin: 0;
  }

  .sidebar-hashtag small {
    display: block;
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 11px;
    font-weight: 600;
    color: var(--dark);
    opacity: 0.6;
    margin-top: 6px;
    letter-spacing: 0.06em;
  }

  /* ── LEAD ── */
  .lead {
    font-size: clamp(17px, 2.2vw, 20px);
    font-style: italic;
    color: var(--mid);
    line-height: 1.75;
    border-left: 4px solid var(--yellow);
    padding-left: 24px;
    margin-bottom: 52px;
    opacity: 0;
    animation: fadeIn 0.9s ease 1.2s forwards;
  }

  /* ── SECTIONS ── */
  .section {
    margin-bottom: 56px;
    opacity: 0;
    transform: translateY(24px);
    transition: opacity 0.7s ease, transform 0.7s ease;
  }

  .section.visible {
    opacity: 1;
    transform: translateY(0);
  }

  .section__heading {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: clamp(19px, 2.8vw, 26px);
    font-weight: 800;
    color: var(--dark);
    margin-bottom: 20px;
    position: relative;
    padding-bottom: 14px;
  }

  .section__heading::after {
    content: '';
    position: absolute;
    bottom: 0;
    left: 0;
    width: 40px;
    height: 3px;
    background: var(--yellow);
    transition: width 0.4s ease;
  }

  .section:hover .section__heading::after {
    width: 80px;
  }

  .section p {
    font-size: clamp(15px, 1.8vw, 17px);
    line-height: 1.9;
    color: #333;
    margin-bottom: 18px;
  }

  .section p:last-child { margin-bottom: 0; }

  /* ── HIGHLIGHT BOX ── */
  .highlight-box {
    background: var(--yellow);
    border-radius: 6px;
    padding: 32px 36px;
    margin: 48px 0;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .highlight-box::before {
    content: '„';
    position: absolute;
    top: -20px;
    left: 20px;
    font-size: 160px;
    font-family: var(--font-head);
    font-weight: 900;
    color: rgba(0,0,0,0.07);
    line-height: 1;
    pointer-events: none;
  }

  .highlight-box p {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: clamp(16px, 2vw, 20px);
    font-weight: 700;
    color: var(--dark);
    line-height: 1.6;
    position: relative;
    z-index: 1;
    margin: 0;
  }

  /* ── FACT CARD ── */
  .fact-cards {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(200px, 1fr));
    gap: 20px;
    margin: 40px 0;
  }

  .fact-card {
    background: var(--white);
    border: 2px solid var(--border);
    border-radius: 8px;
    padding: 24px;
    text-align: center;
    transition: border-color 0.3s ease, transform 0.3s ease, box-shadow 0.3s ease;
  }

  .fact-card:hover {
    border-color: var(--yellow);
    transform: translateY(-4px);
    box-shadow: 0 12px 32px rgba(247,188,0,0.18);
  }

  .fact-card__icon {
    font-size: 36px;
    margin-bottom: 12px;
    display: block;
  }

  .fact-card__label {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 13px;
    font-weight: 700;
    letter-spacing: 0.06em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--mid);
  }

  .fact-card__value {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 22px;
    font-weight: 900;
    color: var(--dark);
    margin: 6px 0 4px;
  }

  /* ── EVENT BANNER ── */
  .event-banner {
    background: var(--dark);
    color: var(--white);
    border-radius: 8px;
    padding: 36px 40px;
    margin: 52px 0;
    display: grid;
    grid-template-columns: 1fr auto;
    gap: 24px;
    align-items: center;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .event-banner__date {
    display: inline-block;
    background: var(--yellow);
    color: var(--dark);
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 12px;
    font-weight: 800;
    letter-spacing: 0.1em;
    text-transform: uppercase;
    padding: 5px 12px;
    border-radius: 3px;
    margin-bottom: 14px;
  }

  .event-banner__title {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: clamp(18px, 2.5vw, 24px);
    font-weight: 800;
    color: #ffffff;
    margin-bottom: 10px;
  }

  .event-banner__text {
    font-size: 15px;
    color: #ffffff;
    line-height: 1.7;
    margin: 0;
  }

  .event-banner__link {
    display: inline-block;
    background: var(--yellow);
    color: var(--dark);
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 13px;
    font-weight: 800;
    text-decoration: none;
    padding: 12px 24px;
    border-radius: 4px;
    white-space: nowrap;
    transition: background 0.2s, transform 0.2s;
    flex-shrink: 0;
  }

  .event-banner__link:hover {
    background: var(--yellow-light);
    transform: translateY(-2px);
  }

  /* ── WEBINAR LIST ── */
  .webinar-list {
    list-style: none;
    margin: 20px 0 0;
  }

  .webinar-list li {
    font-size: clamp(15px, 1.8vw, 17px);
    line-height: 1.7;
    color: #333;
    padding: 10px 0 10px 28px;
    position: relative;
    border-bottom: 1px solid var(--border);
  }

  .webinar-list li:last-child { border-bottom: none; }

  .webinar-list li::before {
    content: '';
    position: absolute;
    left: 0;
    top: 50%;
    transform: translateY(-50%);
    width: 14px;
    height: 14px;
    background: var(--yellow);
    border-radius: 2px;
  }

  /* ── INLINE GRAPHIC ── */
  .inline-graphic {
    margin: 48px -10px;
    border-radius: 8px;
    overflow: hidden;
    box-shadow: 0 8px 40px rgba(0,0,0,0.12);
  }

  .inline-graphic img {
    width: 100%;
    display: block;
    transition: transform 0.5s ease;
  }

  .inline-graphic:hover img {
    transform: scale(1.02);
  }

  .inline-graphic-caption {
    background: var(--dark);
    color: rgba(255,255,255,0.7);
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 11px;
    letter-spacing: 0.08em;
    text-transform: uppercase;
    padding: 10px 16px;
    text-align: center;
  }

  /* ── GALLERY ── */
  .gallery-section {
    margin: 60px 0;
  }

  .gallery-section__heading {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 14px;
    font-weight: 700;
    letter-spacing: 0.12em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--mid);
    margin-bottom: 20px;
    padding-bottom: 10px;
    border-bottom: 2px solid var(--border);
  }

  .gallery-grid {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
    gap: 12px;
  }

  .gallery-item {
    aspect-ratio: 4/3;
    overflow: hidden;
    border-radius: 6px;
    cursor: pointer;
    position: relative;
  }

  .gallery-item:first-child {
    grid-column: span 3;
    aspect-ratio: 21/9;
  }

  .gallery-item img {
    width: 100%;
    height: 100%;
    object-fit: cover;
    transition: transform 0.5s ease;
    display: block;
  }

  .gallery-item:hover img {
    transform: scale(1.07);
  }

  .gallery-item__overlay {
    position: absolute;
    inset: 0;
    background: rgba(247,188,0,0);
    transition: background 0.3s;
    display: flex;
    align-items: flex-end;
    padding: 12px;
  }

  .gallery-item:hover .gallery-item__overlay {
    background: rgba(247,188,0,0.2);
  }

  .gallery-item__caption {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 10px;
    font-weight: 700;
    letter-spacing: 0.08em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--white);
    background: rgba(0,0,0,0.6);
    padding: 4px 8px;
    border-radius: 3px;
    opacity: 0;
    transform: translateY(8px);
    transition: opacity 0.3s, transform 0.3s;
  }

  .gallery-item:hover .gallery-item__caption {
    opacity: 1;
    transform: translateY(0);
  }

  .gallery-credit {
    margin-top: 12px;
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 11px;
    color: var(--mid);
    text-align: right;
  }

  .gallery-credit a {
    color: var(--red);
    text-decoration: none;
  }

  .gallery-credit a:hover { text-decoration: underline; }

  /* ── CLOSING QUOTE ── */
  .closing-quote {
    background: var(--yellow);
    border-radius: 8px;
    padding: 44px 48px;
    text-align: center;
    margin: 56px 0;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .closing-quote::before,
  .closing-quote::after {
    content: '★';
    position: absolute;
    font-size: 120px;
    opacity: 0.06;
    font-family: var(--font-head);
  }

  .closing-quote::before { top: -20px; left: -10px; }
  .closing-quote::after { bottom: -30px; right: -10px; }

  .closing-quote p {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: clamp(17px, 2.5vw, 22px);
    font-weight: 800;
    color: var(--dark);
    line-height: 1.5;
    position: relative;
    z-index: 1;
  }

  .closing-quote .hashtag {
    display: inline-block;
    margin-top: 18px;
    font-size: clamp(24px, 4vw, 36px);
    font-weight: 900;
    color: var(--dark);
    letter-spacing: -0.01em;
    opacity: 0.75;
  }

  /* ── CTA LINK ── */
  .cta-link {
    display: inline-flex;
    align-items: center;
    gap: 8px;
    color: var(--red);
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 14px;
    font-weight: 700;
    text-decoration: none;
    border-bottom: 2px solid transparent;
    transition: border-color 0.2s;
  }

  .cta-link:hover {
    border-color: var(--red);
  }

  .cta-link::after {
    content: '→';
    font-size: 16px;
    transition: transform 0.2s;
  }

  .cta-link:hover::after {
    transform: translateX(4px);
  }

  /* ── SOURCES ── */
  .sources {
    background: var(--white);
    border: 2px solid var(--border);
    border-radius: 8px;
    padding: 28px 32px;
    margin: 52px 0 40px;
  }

  .sources__heading {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 12px;
    font-weight: 800;
    letter-spacing: 0.12em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--mid);
    margin-bottom: 14px;
  }

  .sources ul {
    list-style: none;
  }

  .sources ul li {
    font-size: 14px;
    color: #555;
    padding: 6px 0;
    border-bottom: 1px solid var(--border);
    display: flex;
    gap: 10px;
    align-items: flex-start;
  }

  .sources ul li:last-child { border-bottom: none; }

  .sources ul li::before {
    content: '&#x2197;';
    color: var(--yellow-dark);
    font-weight: 700;
    flex-shrink: 0;
    margin-top: 2px;
  }

  .sources a {
    color: var(--red);
    text-decoration: none;
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 13px;
    font-weight: 600;
  }

  .sources a:hover { text-decoration: underline; }

  /* ── AUTHOR CARD ── */
  .author-card {
    background: linear-gradient(135deg, #f0efe8 0%, #fff9e6 100%);
    border: 2px solid var(--yellow);
    border-left: 6px solid var(--yellow);
    border-radius: 6px;
    padding: 24px 28px;
    margin-top: 52px;
  }

  .author-card__name {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 16px;
    font-weight: 800;
    color: var(--dark);
    margin-bottom: 4px;
  }

  .author-card__role {
    font-family: var(--font-head);
    font-size: 12px;
    font-weight: 500;
    color: var(--mid);
    text-transform: uppercase;
    letter-spacing: 0.08em;
    margin-bottom: 14px;
  }

  .author-card__desc {
    font-size: 14px;
    color: #555;
    line-height: 1.7;
    margin: 0;
  }

  /* ── DIVIDER ── */
  .divider {
    border: none;
    border-top: 2px solid var(--border);
    margin: 48px 0;
    position: relative;
  }

  .divider::after {
    content: '◆';
    position: absolute;
    top: 50%;
    left: 50%;
    transform: translate(-50%, -50%);
    background: var(--off-white);
    color: var(--yellow);
    padding: 0 12px;
    font-size: 12px;
  }

  /* ── INLINE LINK ── */
  .inline-link {
    color: var(--red);
    font-weight: 600;
    text-decoration: underline;
    text-decoration-color: rgba(153,0,0,0.3);
    text-underline-offset: 2px;
    transition: text-decoration-color 0.2s;
  }

  .inline-link:hover {
    text-decoration-color: var(--red);
  }

  /* ── ANIMATIONS ── */
  @keyframes fadeInImg {
    to { opacity: 1; }
  }

  @keyframes slideUp {
    to { opacity: 1; transform: translateY(0); }
  }

  @keyframes fadeIn {
    to { opacity: 1; }
  }

  /* ── PROGRESS BAR ── */
  .progress-bar {
    position: fixed;
    top: 0;
    left: 0;
    height: 3px;
    background: var(--yellow);
    z-index: 1000;
    transform-origin: left;
    transform: scaleX(0);
    transition: transform 0.1s linear;
  }

  /* ── RESPONSIVE ── */
  @media (max-width: 1024px) {
    .article-inner {
      grid-template-columns: 1fr;
    }
    .article-sidebar {
      position: static;
      display: grid;
      grid-template-columns: 1fr 1fr;
      gap: 20px;
    }
    .sidebar-card { margin-bottom: 0; }
  }

  @media (max-width: 768px) {
    .hero { min-height: 400px; }
    .hero__content { padding: 32px 20px 36px; }

    .article-wrap { padding: 40px 16px 60px; }

    .article-sidebar {
      grid-template-columns: 1fr;
    }

    .event-banner {
      grid-template-columns: 1fr;
      padding: 28px 24px;
    }

    .event-banner__link { display: block; text-align: center; }

    .gallery-grid {
      grid-template-columns: repeat(2, 1fr);
    }

    .gallery-item:first-child {
      grid-column: span 2;
      aspect-ratio: 16/9;
    }

    .highlight-box { padding: 24px 20px; }
    .closing-quote { padding: 32px 24px; }
    .sources { padding: 20px 18px; }
    .author-card { padding: 20px 20px; }

    .fact-cards { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
  }

  @media (max-width: 480px) {
    .gallery-grid { grid-template-columns: 1fr; }
    .gallery-item:first-child { grid-column: span 1; aspect-ratio: 4/3; }
    .fact-cards { grid-template-columns: 1fr; }
    .inline-graphic { margin: 40px -4px; }
  }
</style>
</head>
<body>

<div class="progress-bar" id="progress"></div>

<!-- ═══ HERO ═══ -->
<header class="hero">
  <div class="hero__bg-pattern"></div>
  <div class="hero__image-wrap">
    <img decoding="async"
      src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/Kopia----1lib1ref-grafiki-edycja-zimowa-i-wiosenna-3.png"
      alt="Bibliotekarka edytująca Wikipedię podczas akcji #1Lib1Ref i dodająca przypisy do artykułów"
      onerror="this.style.display='none'"
    >
  </div>
  <div class="hero__overlay"></div>
  <div class="hero__content">
    <span class="hero__tag">Edukacja medialna · Wikipedia · Biblioteki</span>
    <h1 class="hero__title">
      Bibliotekarz/ka,<br>jeden przypis<br>i <span>wielka sprawa.</span>
    </h1>
    <div class="hero__meta">
      <span class="hero__meta-item">Maj 2026</span>
      <span class="hero__meta-item">Wikimedia Polska</span>
      <span class="hero__meta-item">#1Lib1Ref</span>
    </div>
  </div>
</header>

<!-- ═══ ARTICLE ═══ -->
<main class="article-wrap">
<div class="article-inner">
<div class="article-main">

  <!-- Lead -->
  <p class="lead">
    Dlaczego #1Lib1Ref ma dziś szczególne znaczenie?
  </p>

  <!-- Sekcja 1 – intro -->
  <section class="section">
    <p>W świecie pełnym nadmiaru informacji coraz trudniej odróżnić wiedzę od opinii, fakt od manipulacji, źródło od powtarzanego bez końca cytatu bez autora. Każdego dnia miliony osób szukają odpowiedzi w Wikipedii — często zaczynając od niej naukę, przygotowanie do lekcji, artykułu, projektu, a czasem także do ważnych życiowych decyzji.</p>
    <p>Dlatego jakość Wikipedii nie jest sprawą wyłącznie internetową. To sprawa społeczna.</p>
    <p>Właśnie z tej potrzeby 10 lat temu (w styczniu 2016 r.) powstała międzynarodowa akcja <strong>#1Lib1Ref</strong> („One Librarian, One Reference&#8221; / „1 bibliotekarz/ka – 1 przypis&#8221;). Jej idea jest zaskakująco prosta: osoby pracujące z wiedzą i źródłami zachęcane są do dodania choć jednego przypisu do Wikipedii. Jednego — ale o ogromnym znaczeniu.</p>
  </section>

  <div class="highlight-box section">
    <p>Przypisy w Wikipedii to nie techniczny dodatek. To fundament wiarygodności.</p>
  </div>

  <!-- Sekcja 2 – Wikipedia potrzebuje źródeł -->
  <section class="section">
    <h2 class="section__heading" id="wikipedia-potrzebuje-zrodel">Wikipedia potrzebuje źródeł</h2>
    <p>Wikipedia jest największą encyklopedią w historii ludzkości, tworzoną przez społeczność wolontariuszy i wolontariuszek z całego świata. Ale jej siła nie polega wyłącznie na skali. Polega na możliwości sprawdzenia informacji.</p>
    <p>Za każdą informacją powinno stać rzetelne źródło: książka, artykuł naukowy, archiwum, dokument czy materiał prasowy. Bez takiego oparcia wiedza staje się trudna do zweryfikowania, a przez to bardziej podatna na błędy, uproszczenia i dezinformację. W czasach fake newsów przypis nie jest więc tylko elementem warsztatu encyklopedycznego. Jest jednym z najprostszych mechanizmów obrony przed informacją, która choć brzmi przekonująco, to nie ma oparcia w faktach.</p>
    <p>To szczególnie ważne, bo Wikipedia często bywa pierwszym miejscem, do którego trafiają osoby szukające szybkiego wyjaśnienia tematu. Jeśli znajdują treść opartą na rzetelnych źródłach, zyskują nie tylko odpowiedź, ale ścieżkę do dalszego sprawdzania tematu. Jeśli źródeł brakuje — rośnie ryzyko, że niepełna, przestarzała albo nieprecyzyjna informacja będzie powielana dalej.</p>
    <p>I właśnie tutaj ogromną rolę odgrywają bibliotekarki i bibliotekarze — osoby, które zawodowo zajmują się wyszukiwaniem, oceną i porządkowaniem informacji.</p>
    <p><strong>#1Lib1Ref jest więc czymś więcej niż akcją edycyjną. To symboliczny sojusz bibliotek i otwartej wiedzy.</strong></p>
  </section>

  <!-- Fakty -->
  <div class="fact-cards section">
    <div class="fact-card">
      <span class="fact-card__icon"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4c5.png" alt="📅" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
      <div class="fact-card__label">Powstała</div>
      <div class="fact-card__value">2016</div>
      <div class="fact-card__label">styczeń</div>
    </div>
    <div class="fact-card">
      <span class="fact-card__icon"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f30d.png" alt="🌍" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
      <div class="fact-card__label">Zasięg</div>
      <div class="fact-card__value">globalny</div>
      <div class="fact-card__label">akcja</div>
    </div>
    <div class="fact-card">
      <span class="fact-card__icon"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4da.png" alt="📚" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
      <div class="fact-card__label">Idea</div>
      <div class="fact-card__value">1 przypis</div>
      <div class="fact-card__label">ogromna zmiana</div>
    </div>
  </div>

  <!-- Sekcja 3 – W czasach niepewności -->
  <section class="section">
    <h2 class="section__heading" id="w-czasach-niepewnosci">W czasach niepewności potrzebujemy miejsc opartych na faktach</h2>
    <p>Żyjemy w rzeczywistości, w której coraz częściej mówi się o kryzysie zaufania do informacji. Media społecznościowe premiują emocje, szybkość i polaryzację. Algorytmy wzmacniają treści angażujące, niekoniecznie prawdziwe. W takim świecie umiejętność docierania do rzetelnych źródeł staje się kompetencją obywatelską.</p>
    <p>Wikipedia — mimo swoich niedoskonałości — pozostaje jednym z nielicznych miejsc w internecie, gdzie transparentność źródeł jest podstawową zasadą działania.</p>
    <p>Każdy może sprawdzić historię edycji. Każdy może zobaczyć przypisy. Każdy może poprawić błąd.</p>
    <p>To model wiedzy oparty nie na autorytecie jednej instytucji, ale na społecznej odpowiedzialności i wspólnej trosce o jakość informacji.</p>
    <p>Dlatego dodanie jednego przypisu nie jest drobiazgiem. To mały akt troski o wspólną przestrzeń wiedzy — i bardzo konkretna odpowiedź na świat, w którym fałszywe informacje rozchodzą się szybciej niż ich sprostowania.</p>
  </section>

  <!-- Grafika w treści -->
  <div class="inline-graphic section">
    <img decoding="async"
      src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/Kopia----1lib1ref-grafiki-edycja-zimowa-i-wiosenna-2.png"
      alt="Grafika akcji #1Lib1Ref – edycja wiosenna 2026, 15 maja – 5 czerwca"
      onerror="this.style.display='none'; this.parentElement.style.display='none'"
    >
    <div class="inline-graphic-caption">Akcja #1Lib1Ref — edycja wiosenna 2026</div>
  </div>

  <!-- Sekcja 4 – Wiosenna edycja -->
  <section class="section">
    <h2 class="section__heading" id="wiosenna-edycja">Wiosenna edycja #1Lib1Ref 2026</h2>
    <p>Tegoroczna wiosenna edycja akcji trwa od <strong>15 maja do 5 czerwca 2026 roku</strong>. Towarzyszą jej wydarzenia online i spotkania lokalne skierowane zarówno do osób doświadczonych, jak i tych, które dopiero zaczynają swoją przygodę z Wikipedią. Aktualne informacje, materiały pomocnicze oraz szczegóły wydarzeń można znaleźć na stronach poświęconych <a class="inline-link" href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref">#1Lib1Ref na Wikipedii</a>.</p>
    <p>W ramach akcji organizowane jest między innymi otwarte webinarium poświęcone pracy z przypisami w Wikipedii. Uczestnicy dowiedzą się:</p>
    <ul class="webinar-list">
      <li>jak oceniać wiarygodność źródeł,</li>
      <li>jak poprawnie dodawać przypisy,</li>
      <li>jak wygląda praktyka pracy społeczności Wikipedii.</li>
    </ul>
    <p style="margin-top: 20px;">Organizatorzy podkreślają, że nie jest wymagane wcześniejsze doświadczenie edycyjne — wystarczy ciekawość i gotowość do działania.</p>
    <p>Równolegle odbywają się także wydarzenia lokalne, między innymi w bibliotekach w Poznaniu, Warszawie i Wiśle. Informacje o organizowanych spotkaniach są sukcesywnie zamieszczane na stronie #1lib1ref, tak aby każdy mógł łatwo znaleźć wydarzenie w swojej okolicy.</p>
  </section>

  <!-- Event Banner -->
  <div class="event-banner section">
    <div>
      <span class="event-banner__date">15 maja – 5 czerwca 2026</span>
      <h3 class="event-banner__title">Dołącz do wiosennej edycji #1Lib1Ref</h3>
      <p class="event-banner__text" style="color:#ffffff !important;">Znajdź wydarzenie w swojej okolicy lub weź udział w webinarium online. Nie potrzebujesz doświadczenia — wystarczy chęć działania.</p>
    </div>
    <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref/Wydarzenia" class="event-banner__link" target="_blank" rel="noopener">Sprawdź wydarzenia →</a>
  </div>

  <!-- Sekcja 5 – Biblioteki -->
  <section class="section">
    <h2 class="section__heading" id="biblioteki-strazniczki">Biblioteki jako strażniczki jakości informacji</h2>
    <p>Akcja #1Lib1Ref pokazuje coś bardzo ważnego: biblioteki nie są wyłącznie miejscami przechowywania książek. Są instytucjami budującymi kulturę krytycznego myślenia, odpowiedzialności za słowo i świadomego uczestnictwa w świecie informacji.</p>
    <p>Współczesna biblioteka coraz częściej staje się przestrzenią edukacji medialnej, nauki weryfikowania źródeł, pracy z informacją cyfrową i budowania kompetencji obywatelskich. A Wikipedia może być w tym procesie niezwykle ważnym narzędziem edukacyjnym, bo uczy nie tylko wyszukiwania wiedzy, ale też zadawania podstawowych pytań: skąd to wiadomo, kto jest autorem, czy można to zweryfikować, jakie źródła są wiarygodne?</p>
    <p>To pytania fundamentalne dla współczesnej edukacji.</p>
  </section>

  <!-- Gallery -->
  <div class="gallery-section section">
    <h3 class="gallery-section__heading">Zdjęcia z poprzednich edycji akcji</h3>
    <div class="gallery-grid">

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/IMG_6899-scaled.jpg"
          alt="Wioletta Matusiak podczas spotkania #1Lib1Ref – prelegentka przy mównicy"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Wioletta Matusiak · #1Lib1Ref</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/Spotkanie_1Lib1Ref_w_Bibliotece_Uniwersyteckiej_w_Poznaniu_1_lutego_2024_3-scaled.jpg"
          alt="Spotkanie #1Lib1Ref w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu, 1 lutego 2024"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Poznań 2024 · fot. Robert Drózd</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/Wiosenne_porzadki_-_akcja_1Lib1Ref._Poznanski_Festiwal_Nauki_i_Sztuki_2023.jpg"
          alt="Wiosenne porządki – akcja #1Lib1Ref, Poznański Festiwal Nauki i Sztuki 2023"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">PFNiS 2023 · fot. Joanna Błoch</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/Przystanek_Ksiazka_Warszawa_1Lib1Ref_2023-01-18_-_5-scaled.jpg"
          alt="Przystanek Książka Warszawa #1Lib1Ref 2023"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Warszawa 2023 · Przystanek Książka</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/Przystanek_Ksiazka_Warszawa_1Lib1Ref_2023-01-18_-_2-scaled.jpg"
          alt="Przystanek Książka Warszawa #1Lib1Ref 2023"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Warszawa 2023 · Przystanek Książka</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/1Lib1Ref_workshop_Lublin_2024_08-scaled.jpg"
          alt="Warsztaty #1Lib1Ref Lublin 2024"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Lublin 2024 · fot. Maciej Kozłowski</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/1Lib1Ref_workshop_Lublin_2024_10-1-scaled.jpg"
          alt="Warsztaty #1Lib1Ref Lublin 2024"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Lublin 2024 · fot. Maciej Kozłowski</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/1Lib1Ref_workshop_Lublin_2024_06-scaled.jpg"
          alt="Warsztaty #1Lib1Ref Lublin 2024"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Lublin 2024 · fot. Maciej Kozłowski</span>
        </div>
      </div>

      <div class="gallery-item">
        <img decoding="async"
          src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/05/1Lib1Ref_workshop_Lublin_2024_07-scaled.jpg"
          alt="Warsztaty #1Lib1Ref Lublin 2024"
          loading="lazy"
        >
        <div class="gallery-item__overlay">
          <span class="gallery-item__caption">Lublin 2024 · fot. Maciej Kozłowski</span>
        </div>
      </div>

    </div>
    <p class="gallery-credit">
      Zdjęcia pochodzą z kategorii
      <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:1lib1ref_in_Poland_in_2024" target="_blank" rel="noopener">
        1lib1ref in Poland in 2024 – Wikimedia Commons
      </a>
      · Licencje: CC BY-SA 4.0 / CC BY 4.0 / CC BY-SA 3.0
    </p>
  </div>

  <hr class="divider">

  <!-- Sekcja 6 – Finał -->
  <section class="section">
    <h2 class="section__heading" id="jeden-przypis">Jeden przypis może znaczyć więcej, niż myślisz</h2>
    <p>Być może właśnie dziś ktoś przeczyta artykuł w Wikipedii, który pomoże mu napisać pracę dyplomową, zrozumieć wydarzenia historyczne, znaleźć informacje medyczne albo zainteresować się nauką.</p>
    <p>A być może to właśnie dodany przez Ciebie przypis sprawi, że ta wiedza będzie bardziej rzetelna, kompletna i wiarygodna.</p>
    <p>#1Lib1Ref przypomina, że internet nie jest „zrobiony raz na zawsze&#8221;. Wszyscy współtworzymy przestrzeń informacji i wszyscy ponosimy odpowiedzialność za jej jakość.</p>
    <p>Czasem zaczyna się to od jednego przypisu.</p>
  </section>

  <!-- Closing quote -->
  <div class="closing-quote section">
    <p>Wszyscy współtworzymy przestrzeń informacji<br>i wszyscy ponosimy odpowiedzialność za jej jakość.</p>
    <span class="hashtag">#1Lib1Ref</span>
  </div>

  <!-- CTA -->
  <div class="section" style="text-align:center; margin: 40px 0;">
    <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref" class="cta-link" target="_blank" rel="noopener">
      Dowiedz się więcej o akcji na Wikipedii
    </a>
  </div>

  <!-- Sources -->
  <div class="sources section">
    <div class="sources__heading">Źródła i linki</div>
    <ul>
      <li>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref" target="_blank" rel="noopener">Wikipedia:1Lib1Ref – Wikipedia, wolna encyklopedia</a>
      </li>
      <li>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref/Wydarzenia" target="_blank" rel="noopener">Wikipedia:1Lib1Ref/Wydarzenia – lista lokalnych spotkań</a>
      </li>
      <li>
        <a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:1lib1ref_in_Poland_in_2024" target="_blank" rel="noopener">Category:1lib1ref in Poland in 2024 – Wikimedia Commons (zdjęcia)</a>
      </li>
    </ul>
  </div>

  <!-- Author -->
  <div class="author-card section">
    <div class="author-card__name">Agnieszka Nowicka-Szopa</div>
    <div class="author-card__role">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</div>
    <p class="author-card__desc">Autorka odpowiada za publikację wpisu, opracowanie materiału graficznego oraz całościowe przygotowanie redakcyjne artykułu.</p>
  </div>

</div><!-- /article-main -->

<!-- SIDEBAR -->
<aside class="article-sidebar">
  <div class="sidebar-card">
    <div class="sidebar-card__heading">Spis treści</div>
    <ul class="sidebar-toc">
      <li><a href="#wikipedia-potrzebuje-zrodel">Wikipedia potrzebuje źródeł</a></li>
      <li><a href="#w-czasach-niepewnosci">W czasach niepewności</a></li>
      <li><a href="#wiosenna-edycja">Wiosenna edycja 2026</a></li>
      <li><a href="#biblioteki-strazniczki">Biblioteki jako strażniczki</a></li>
      <li><a href="#jeden-przypis">Jeden przypis może znaczyć więcej</a></li>
    </ul>
  </div>
  <div class="sidebar-hashtag">
    <p>#1Lib1Ref</p>
    <small>15 maja – 5 czerwca 2026</small>
  </div>
  <div class="sidebar-card" style="margin-top:24px;">
    <div class="sidebar-card__heading">Linki</div>
    <ul class="sidebar-toc">
      <li><a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref" target="_blank" rel="noopener">Strona akcji na Wikipedii</a></li>
      <li><a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:1Lib1Ref/Wydarzenia" target="_blank" rel="noopener">Lista wydarzeń</a></li>
      <li><a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:1lib1ref_in_Poland_in_2024" target="_blank" rel="noopener">Zdjęcia — Wikimedia Commons</a></li>
    </ul>
  </div>
</aside>

</div><!-- /article-inner -->
</main>

<script>
  // Progress bar
  const bar = document.getElementById('progress');
  window.addEventListener('scroll', () => {
    const scrolled = window.scrollY;
    const max = document.body.scrollHeight - window.innerHeight;
    bar.style.transform = `scaleX(${scrolled / max})`;
  });

  // Intersection observer for scroll animations
  const observer = new IntersectionObserver((entries) => {
    entries.forEach(entry => {
      if (entry.isIntersecting) {
        entry.target.classList.add('visible');
        observer.unobserve(entry.target);
      }
    });
  }, { threshold: 0.1, rootMargin: '0px 0px -60px 0px' });

  document.querySelectorAll('.section').forEach(el => observer.observe(el));
</script>
</body>
</html>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/05/14/1lib1ref-dlaczego-jeden-przypis-w-wikipedii-ma-dzis-ogromne-znaczenie/">1Lib1Ref – dlaczego jeden przypis w Wikipedii ma dziś ogromne znaczenie?</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/05/14/1lib1ref-dlaczego-jeden-przypis-w-wikipedii-ma-dzis-ogromne-znaczenie/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Jak asystencko wspierać rozproszony zespół</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/04/28/jak-asystencko-wspierac-rozproszony-zespol/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/04/28/jak-asystencko-wspierac-rozproszony-zespol/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Natalia Kloc]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 28 Apr 2026 11:39:47 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bez kategorii]]></category>
		<category><![CDATA[Organizacja pracy]]></category>
		<category><![CDATA[asystentka]]></category>
		<category><![CDATA[komunikacja w zespole]]></category>
		<category><![CDATA[organizacja pracy]]></category>
		<category><![CDATA[praca hybrydowa]]></category>
		<category><![CDATA[praca zdalna]]></category>
		<category><![CDATA[wsparcie asystenckie]]></category>
		<category><![CDATA[zespół rozproszony]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15637</guid>

					<description><![CDATA[<p>&#160; &#160; Organizacja pracy Praca w rozproszonych zespołach na stałe wpisała się w krajobraz współczesnych organizacji. Asystentki i asystenci przestają być wyłącznie zapleczem administracyjnym – odgrywają kluczową rolę w zapewnieniu [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/28/jak-asystencko-wspierac-rozproszony-zespol/">Jak asystencko wspierać rozproszony zespół</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15637" class="elementor elementor-15637">
				<div class="elementor-element elementor-element-d01b22f e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="d01b22f" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-7b80b30 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="7b80b30" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p>&nbsp;</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><style>
  *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }

  :root {
    --teal:       #0d7377;
    --teal-mid:   #14a085;
    --teal-light: #32c8b0;
    --teal-pale:  #e6f7f5;
    --teal-very:  #f2fbfa;
    --orange:     #e8600a;
    --orange-pale:#fff3ec;
    --orange-mid: #f07832;
    --navy:       #0f2340;
    --navy-mid:   #1e3a5f;
    --ink:        #111827;
    --ink-mid:    #374151;
    --ink-light:  #6b7280;
    --bg:         #f9fafb;
    --white:      #ffffff;
    --border:     #e5e7eb;
    --yellow:     #f5c842;
    --yellow-pale:#fffbea;
  }

  body {
    font-family: 'Open Sans', sans-serif;
    background: var(--bg);
    color: var(--ink);
    line-height: 1.75;
    overflow-x: hidden;
  }

  /* ── ARTICLE BODY ── */
  .article-body {
    padding: 3.5rem 5%;
    width: 100%;
  }

  /* ── LEAD ── */
  .lead-block {
    background: var(--navy);
    border-radius: 16px;
    padding: 2.4rem 2.8rem;
    margin-bottom: 3.5rem;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .lead-block::after {
    content: '';
    position: absolute;
    right: -40px; top: -40px;
    width: 220px; height: 220px;
    border-radius: 50%;
    background: rgba(20,160,133,0.18);
  }

  .lead-block::before {
    content: '';
    position: absolute;
    right: 60px; bottom: -60px;
    width: 140px; height: 140px;
    border-radius: 50%;
    background: rgba(232,96,10,0.12);
  }

  .lead-tag {
    display: inline-block;
    background: var(--teal-light);
    color: var(--navy);
    font-size: 10px;
    font-weight: 700;
    letter-spacing: 0.15em;
    text-transform: uppercase;
    padding: 4px 12px;
    border-radius: 2px;
    margin-bottom: 1.2rem;
  }

  .lead-block p {
    font-family: 'Montserrat', sans-serif;
    font-size: 1.18rem;
    font-weight: 400;
    color: rgba(255,255,255,0.88);
    line-height: 1.75;
    position: relative;
    z-index: 1;
    margin: 0;
  }

  .lead-block strong {
    color: var(--teal-light);
  }

  /* ── TASKS LIST ── */
  .tasks-section {
    margin-bottom: 3.5rem;
  }

  .tasks-header {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1rem;
    margin-bottom: 1.8rem;
  }

  .tasks-icon {
    width: 46px; height: 46px;
    border-radius: 10px;
    background: var(--teal);
    display: flex; align-items: center; justify-content: center;
    flex-shrink: 0;
  }

  .tasks-icon svg { width: 22px; height: 22px; fill: #fff; }

  h2 {
    font-family: 'Montserrat', sans-serif;
    font-size: 1.6rem;
    font-weight: 800;
    color: var(--navy);
    line-height: 1.2;
  }

  .tasks-grid {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
    gap: 1rem;
    margin-top: 1.5rem;
  }

  .task-pill {
    background: var(--white);
    border: 1.5px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    padding: 1.1rem 1.3rem;
    display: flex;
    align-items: flex-start;
    gap: 0.9rem;
    transition: border-color 0.2s, transform 0.2s;
    animation: popIn 0.4s ease both;
  }

  .task-pill:hover {
    border-color: var(--teal-mid);
    transform: translateY(-2px);
  }

  .task-pill:nth-child(1) { animation-delay: 0.05s; }
  .task-pill:nth-child(2) { animation-delay: 0.10s; }
  .task-pill:nth-child(3) { animation-delay: 0.15s; }
  .task-pill:nth-child(4) { animation-delay: 0.20s; }
  .task-pill:nth-child(5) { animation-delay: 0.25s; }
  .task-pill:nth-child(6) { animation-delay: 0.30s; }

  @keyframes popIn {
    from { opacity: 0; transform: scale(0.95) translateY(8px); }
    to   { opacity: 1; transform: scale(1) translateY(0); }
  }

  .task-dot {
    width: 28px; height: 28px;
    border-radius: 8px;
    background: var(--teal-pale);
    display: flex; align-items: center; justify-content: center;
    flex-shrink: 0;
    font-size: 14px;
  }

  .task-pill span {
    font-size: 0.93rem;
    color: var(--ink-mid);
    line-height: 1.5;
    font-weight: 500;
  }

  /* ── SECTIONS ── */
  .section { margin-bottom: 3.5rem; }

  .section-inner {
    display: grid;
    grid-template-columns: 1fr 1fr;
    gap: 2.5rem;
    align-items: start;
  }

  .section-inner.reverse { direction: rtl; }
  .section-inner.reverse > * { direction: ltr; }

  .section-text h2 { margin-bottom: 1rem; }

  p {
    font-size: 1rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin-bottom: 1.1rem;
    line-height: 1.8;
  }

  /* ── PHOTO CARD ── */
  .photo-card {
    border-radius: 16px;
    overflow: hidden;
    position: relative;
    background: var(--border);
  }

  .photo-card img {
    width: 100%;
    aspect-ratio: 4/3;
    object-fit: cover;
    display: block;
  }

  .photo-card-caption {
    position: absolute;
    bottom: 0; left: 0; right: 0;
    background: rgba(15,35,64,0.72);
    color: rgba(255,255,255,0.75);
    font-size: 11px;
    padding: 8px 14px;
    font-style: italic;
  }

  /* ── HIGHLIGHT BOX ── */
  .highlight {
    background: var(--teal-pale);
    border-left: 5px solid var(--teal-mid);
    border-radius: 0 12px 12px 0;
    padding: 1.3rem 1.6rem;
    margin: 1.5rem 0;
  }

  .highlight p {
    color: #064e47;
    font-weight: 500;
    margin: 0;
    font-size: 1rem;
  }

  /* ── ORANGE CALLOUT ── */
  .callout-orange {
    background: var(--orange-pale);
    border-left: 5px solid var(--orange);
    border-radius: 0 12px 12px 0;
    padding: 1.3rem 1.6rem;
    margin: 1.5rem 0;
  }

  .callout-orange p {
    color: #7a2e00;
    font-weight: 500;
    margin: 0;
    font-size: 1rem;
  }

  /* ── YELLOW CALLOUT ── */
  .callout-yellow {
    background: var(--yellow-pale);
    border-left: 5px solid var(--yellow);
    border-radius: 0 12px 12px 0;
    padding: 1.3rem 1.6rem;
    margin: 1.5rem 0;
  }

  .callout-yellow p {
    color: #6b4c00;
    font-weight: 500;
    margin: 0;
    font-size: 1rem;
  }

  /* ── STAT ROW ── */
  .stat-row {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
    gap: 1rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .stat-box {
    background: var(--white);
    border: 1.5px solid var(--border);
    border-radius: 14px;
    padding: 1.5rem 1.2rem;
    text-align: center;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .stat-box::after {
    content: '';
    position: absolute;
    top: 0; left: 0; right: 0;
    height: 4px;
    background: var(--teal-mid);
  }

  .stat-box:nth-child(2)::after { background: var(--orange); }
  .stat-box:nth-child(3)::after { background: var(--yellow); }

  .stat-emoji {
    font-size: 2rem;
    display: block;
    margin-bottom: 0.5rem;
    line-height: 1;
  }

  .stat-label {
    font-family: 'Montserrat', sans-serif;
    font-size: 0.95rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--navy);
    line-height: 1.3;
  }

  .stat-sub {
    font-size: 0.8rem;
    color: var(--ink-light);
    margin-top: 4px;
  }

  /* ── DIVIDER ── */
  .divider {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1rem;
    margin: 3rem 0;
    color: var(--border);
    font-size: 20px;
  }

  .divider::before, .divider::after {
    content: '';
    flex: 1;
    height: 1px;
    background: var(--border);
  }

  /* ── CLOSING BOX ── */
  .closing-box {
    background: linear-gradient(135deg, var(--navy) 0%, var(--navy-mid) 100%);
    border-radius: 20px;
    padding: 3rem 2.5rem;
    margin: 3rem 0 2rem;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .closing-box::before {
    content: '';
    position: absolute;
    left: -60px; bottom: -60px;
    width: 260px; height: 260px;
    border-radius: 50%;
    background: rgba(20,160,133,0.15);
  }

  .closing-box::after {
    content: '';
    position: absolute;
    right: -40px; top: -40px;
    width: 180px; height: 180px;
    border-radius: 50%;
    background: rgba(232,96,10,0.1);
  }

  .closing-box h2 {
    color: var(--teal-light);
    font-size: 1.6rem;
    margin-bottom: 1.2rem;
    position: relative;
    z-index: 1;
  }

  .closing-box p {
    color: rgba(255,255,255,0.82);
    position: relative;
    z-index: 1;
    font-size: 1.02rem;
  }

  /* ── SEO META BOX ── */
  .seo-box {
    background: var(--white);
    border: 1.5px solid var(--border);
    border-radius: 14px;
    padding: 1.5rem 1.8rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .seo-box h3 {
    font-family: 'Montserrat', sans-serif;
    font-size: 0.85rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--ink-light);
    text-transform: uppercase;
    letter-spacing: 0.12em;
    margin-bottom: 1rem;
  }

  .seo-row {
    display: flex;
    flex-wrap: wrap;
    gap: 0.5rem;
    margin-bottom: 0.8rem;
  }

  .seo-tag {
    background: var(--teal-pale);
    color: var(--teal);
    font-size: 12px;
    font-weight: 600;
    padding: 4px 12px;
    border-radius: 20px;
    white-space: nowrap;
  }

  .seo-meta-row {
    font-size: 13px;
    color: var(--ink-mid);
    margin-bottom: 0.5rem;
    display: flex;
    gap: 0.5rem;
  }

  .seo-meta-row strong {
    color: var(--navy);
    min-width: 80px;
  }

  /* ── AUTHOR BOX ── */
  .author-box {
    display: flex;
    align-items: stretch;
    background: var(--teal-pale);
    border: 1px solid #b2e3de;
    border-radius: 12px;
    overflow: hidden;
    margin: 2.5rem 0 1.5rem;
  }

  .author-accent { width: 5px; background: var(--teal-mid); flex-shrink: 0; }
  .author-content { padding: 1.4rem 1.6rem; }

  .author-name {
    font-weight: 600; font-size: 1rem;
    color: var(--ink); margin-bottom: 2px;
  }

  .author-role {
    font-size: 0.88rem; color: var(--ink-light); margin-bottom: 0.7rem;
  }

  .author-desc {
    font-size: 0.95rem; color: var(--ink-mid);
    margin: 0; line-height: 1.65;
  }

  /* ── FOOTER ── */
  .footer-note {
    padding: 1rem 0 3rem;
    font-size: 13px;
    color: var(--ink-light);
    font-style: italic;
  }

  .footer-note a { color: var(--teal-mid); text-decoration: none; }

  /* ── RESPONSIVE ── */
  @media (max-width: 900px) {
    .section-inner { grid-template-columns: 1fr; }
    .section-inner.reverse { direction: ltr; }
    .tasks-grid { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .stat-row { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
  }

  @media (max-width: 600px) {
    .article-body { padding: 2rem 4%; }
    .tasks-grid { grid-template-columns: 1fr; }
    .stat-row { grid-template-columns: 1fr; }
    h2 { font-size: 1.35rem; }
    .lead-block { padding: 1.6rem 1.4rem; }
    .closing-box { padding: 2rem 1.4rem; border-radius: 14px; }
  }

  /* ── SCROLL ANIMATIONS ── */
  .reveal {
    opacity: 0;
    transform: translateY(28px);
    transition: opacity 0.65s ease, transform 0.65s ease;
  }

  .reveal.visible {
    opacity: 1;
    transform: translateY(0);
  }

  .reveal-left {
    opacity: 0;
    transform: translateX(-28px);
    transition: opacity 0.6s ease, transform 0.6s ease;
  }

  .reveal-left.visible {
    opacity: 1;
    transform: translateX(0);
  }

  .reveal-right {
    opacity: 0;
    transform: translateX(28px);
    transition: opacity 0.6s ease, transform 0.6s ease;
  }

  .reveal-right.visible {
    opacity: 1;
    transform: translateX(0);
  }

  /* ── TYPING CURSOR na lead ── */
  @keyframes blink {
    0%, 100% { opacity: 1; }
    50% { opacity: 0; }
  }

  /* ── HIGHLIGHT UNDERLINE animowany ── */
  .animated-underline {
    background-image: linear-gradient(var(--teal-light), var(--teal-light));
    background-repeat: no-repeat;
    background-size: 0% 3px;
    background-position: 0 100%;
    transition: background-size 0.8s ease 0.3s;
    padding-bottom: 2px;
  }

  .reveal.visible .animated-underline {
    background-size: 100% 3px;
  }

  /* ── COUNTER ANIMATION ── */
  .stat-box {
    transition: transform 0.3s ease, box-shadow 0.3s ease;
  }

  .stat-box:hover {
    transform: translateY(-4px);
    box-shadow: 0 8px 24px rgba(13,115,119,0.15);
  }

  /* ── PHOTO hover zoom ── */
  .photo-card {
    transition: transform 0.3s ease, box-shadow 0.3s ease;
  }

  .photo-card:hover {
    transform: translateY(-4px);
    box-shadow: 0 12px 32px rgba(0,0,0,0.15);
  }

  .photo-card img {
    transition: transform 0.5s ease;
  }

  .photo-card:hover img {
    transform: scale(1.04);
  }

  /* ── CALLOUT slide-in ── */
  .highlight, .callout-orange, .callout-yellow {
    opacity: 0;
    transform: translateX(-16px);
    transition: opacity 0.5s ease 0.2s, transform 0.5s ease 0.2s;
  }

  .reveal.visible .highlight,
  .reveal.visible .callout-orange,
  .reveal.visible .callout-yellow {
    opacity: 1;
    transform: translateX(0);
  }

  /* ── TASK PILL pulse border na hover ── */
  .task-pill:hover .task-dot {
    background: var(--teal-light);
    transition: background 0.2s;
  }

  /* ── RESPONSIVE FOTO ── */
  .photo-card img {
    width: 100%;
    aspect-ratio: 4/3;
    object-fit: cover;
    display: block;
  }

  @media (max-width: 900px) {
    .photo-card img { aspect-ratio: 16/9; }
    .section-inner .photo-card { order: -1; }
  }

  @media (max-width: 600px) {
    .photo-card img { aspect-ratio: 3/2; }
    .task-pill { padding: 0.9rem 1rem; }
  }

</style></p>
<div class="article-body"><!-- LEAD -->
<div class="lead-block reveal"><span class="lead-tag">Organizacja pracy</span>
<p>Praca w rozproszonych zespołach na stałe wpisała się w krajobraz współczesnych organizacji. Asystentki i asystenci przestają być wyłącznie zapleczem administracyjnym – odgrywają <strong>kluczową rolę w zapewnieniu sprawnej komunikacji, organizacji i współpracy</strong> ponad granicami państw, stref czasowych i kultur.</p>
</div>
<!-- SEKCJA: ZADANIA -->
<div class="tasks-section reveal">
<div class="tasks-header">
<div class="tasks-icon"> </div>
<h2>Najważniejsze zadania asystentki w zespole rozproszonym</h2>
</div>
<p>Poza codzienną rutyną administracyjną, osoba pełniąca rolę asystencką powinna znać aktualne projekty, cele organizacji i specyfikę pracy każdego ze współpracowników. W środowisku rozproszonym ta wiedza przekłada się bezpośrednio na skuteczność wsparcia.</p>
<div class="tasks-grid">
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4ac.png" alt="💬" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Wsparcie komunikacji całego zespołu</div>
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f550.png" alt="🕐" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Dbanie o komfort planowania spotkań w różnych strefach czasowych</div>
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4c1.png" alt="📁" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Utrzymywanie porządku i sprawny obieg dokumentów</div>
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/2615.png" alt="☕" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Inicjowanie nieformalnych spotkań i budowanie relacji</div>
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f50d.png" alt="🔍" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Proaktywność – zauważanie potencjalnych problemów zawczasu</div>
<div class="task-pill"><span class="task-dot"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f6e0.png" alt="🛠" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>Pomoc w ustalaniu procesów korzystania z narzędzi cyfrowych</div>
</div>
</div>
<div class="divider">✦</div>
<!-- SEKCJA 1: KOMUNIKACJA -->
<div class="section reveal">
<div class="section-inner">
<div class="section-text">
<h2>Komunikacja, która spaja zespół</h2>
<p>Rozproszony zespół działa według innych zasad niż tradycyjny model biurowy. To, co w biurze można było wyjaśnić w krótkiej rozmowie, w pracy zdalnej wymaga precyzyjnego sformułowania, odpowiedniego kanału i często dodatkowego kontekstu.</p>
<p>Osoba wspierająca zespół często pełni funkcję <strong>łącznika</strong> – dba o przepływ informacji, porządkuje ustalenia i minimalizuje ryzyko nieporozumień.</p>
<div class="highlight">
<p>Podsumowania spotkań, jasno zapisane ustalenia czy uporządkowane wątki konwersacji stają się fundamentem efektywnej współpracy. Precyzja i klarowność przekazu mają bezpośredni wpływ na tempo i jakość pracy.</p>
</div>
</div>
<!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 1 z 2 — kobieta przy laptopie / praca zdalna (Freepik _16604271) — podmień src -->
<div class="photo-card"><img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/medium-shot-woman-working-with-headphones-scaled.jpg" alt="Kobieta w słuchawkach pracująca zdalnie, wsparcie asystenckie" /> <span class="photo-card-caption">Źródło: Freepik.com – licencja Freepik Free</span></div>
</div>
</div>
<!-- SEKCJA 2: PLANOWANIE -->
<div class="section reveal">
<div class="section-inner reverse">
<div class="section-text">
<h2>Planowanie pracy w zespole rozproszonym</h2>
<p>Planowanie spotkań wymaga nie tylko sprawdzenia dostępności uczestników, ale także uwzględnienia ich komfortu. Zespoły rozproszone często mierzą się z problemem nierównomiernego obciążenia – te same osoby mogą regularnie uczestniczyć w spotkaniach poza standardowymi godzinami pracy.</p>
<div class="callout-orange">
<p>Rola osoby wspierającej polega na szukaniu równowagi i proponowaniu rozwiązań, które uwzględniają potrzeby <em>wszystkich</em> członków zespołu – nie tylko tych w centralnej strefie czasowej.</p>
</div>
</div>
<!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 2 z 2 — kalendarz / planowanie (Freepik _5839532) — podmień src -->
<div class="photo-card"><img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/unrecognizable-businesswoman-sitting-desk-with-laptop-looking-calendar-scaled.jpg" alt="Businesswoman planuje spotkania przy kalendarzu i laptopie" /> <span class="photo-card-caption">Źródło: Freepik.com – licencja Freepik Free</span></div>
</div>
</div>
<div class="divider">✦</div>
<!-- TRZY FILARY -->
<div class="stat-row reveal">
<div class="stat-box"><span class="stat-emoji"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4c2.png" alt="📂" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
<div class="stat-label">Porządek w dokumentach</div>
<div class="stat-sub">bazy wiedzy, foldery, aktualizowane pliki</div>
</div>
<div class="stat-box"><span class="stat-emoji"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f91d.png" alt="🤝" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
<div class="stat-label">Ludzki wymiar pracy</div>
<div class="stat-sub">relacje, nieformalne spotkania, poczucie przynależności</div>
</div>
<div class="stat-box"><span class="stat-emoji"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/26a1.png" alt="⚡" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
<div class="stat-label">Proaktywność</div>
<div class="stat-sub">reagowanie zanim problem stanie się kryzysem</div>
</div>
</div>
<!-- SEKCJA 3: DOKUMENTY -->
<div class="section reveal">
<h2 style="margin-bottom: 1rem;">Porządek w dokumentach, porządek w pracy</h2>
<div class="section-inner">
<div>
<p>W zespołach rozproszonych brak uporządkowanego systemu przechowywania dokumentów szybko prowadzi do chaosu. Informacje giną w wątkach wiadomości, a odnalezienie aktualnych materiałów staje się czasochłonne i frustrujące.</p>
<p>Dlatego tak ważne jest tworzenie spójnych struktur – baz wiedzy, uporządkowanych folderów czy aktualizowanych dokumentów. Osoba pełniąca funkcję asystencką często odpowiada za utrzymanie tego porządku, co bezpośrednio przekłada się na efektywność całego zespołu.</p>
</div>
<div>
<div class="highlight">
<p>Nie chodzi tylko o archiwizację – chodzi o to, żeby właściwa osoba zawsze mogła znaleźć właściwy plik w ciągu minut, nie godzin.</p>
</div>
<!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 3 z 3 — wideo rozmowa / remote meeting (Freepik _18835455) — podmień src -->
<div class="photo-card" style="margin-top: 1rem;"><img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/woman-video-conference-call-her-home-office-coronavirus-pandemic-scaled.jpg" alt="Kobieta na wideokonferencji podczas pracy zdalnej z domu" /> <span class="photo-card-caption">Źródło: Freepik.com – licencja Freepik Free</span></div>
</div>
</div>
</div>
<div class="divider">✦</div>
<!-- SEKCJA 4+5: RELACJE I PROAKTYWNOŚĆ -->
<div class="section reveal">
<div class="section-inner">
<div class="section-text">
<h2>Ludzki wymiar pracy zdalnej</h2>
<p>Jednym z największych wyzwań pracy zdalnej jest poczucie izolacji. Brak codziennych, nieformalnych interakcji sprawia, że budowanie relacji wymaga większej uważności i zaangażowania.</p>
<p>Inicjowanie nieformalnych spotkań, dbanie o drobne gesty czy przypominanie o ważnych momentach w życiu zespołu wpływają na atmosferę i poczucie przynależności. Choć są to działania często niedoceniane – ich wpływ na współpracę jest bardzo duży.</p>
<div class="callout-yellow">
<p>Zaangażowanie pracownika zaczyna się od poczucia, że jest częścią czegoś – a nie tylko odbiorcą kolejnych tasków na tablicy Kanban.</p>
</div>
</div>
<div class="section-text">
<h2>Dlaczego warto działać, zanim pojawi się problem</h2>
<p>W przeciwieństwie do środowiska biurowego, wiele problemów w pracy zdalnej nie jest widocznych na pierwszy rzut oka. Opóźnienia, niejasności czy przeciążenie pracą mogą pozostać niezauważone, jeśli nikt ich nie zasygnalizuje.</p>
<p>Osoba wspierająca zespół, która potrafi dostrzegać potencjalne trudności i proponować rozwiązania, staje się <strong>realnym wsparciem operacyjnym</strong> – a nie tylko wykonawcą poleceń.</p>
<div class="highlight">
<p>Proaktywność w pracy zdalnej to nie opcja – to kompetencja kluczowa.</p>
</div>
</div>
</div>
</div>
<div class="divider">✦</div>
<!-- SEKCJA 6+7: NARZĘDZIA I ELASTYCZNOŚĆ -->
<div class="section reveal">
<div class="section-inner">
<div>
<h2>Narzędzia, które pomagają – a nie przeszkadzają</h2>
<p>Sama obecność narzędzi cyfrowych nie gwarantuje efektywności. Kluczowe jest świadome ich wykorzystanie oraz wprowadzenie jasnych zasad korzystania.</p>
<div class="callout-orange">
<p>Nadmiar narzędzi lub brak spójności w ich użyciu może prowadzić do dezorganizacji, zamiast ją ograniczać. Rola asystencka często obejmuje ich „porządkowanie&#8221; i wspieranie zespołu w efektywnym wykorzystaniu.</p>
</div>
</div>
<div>
<h2>Dlaczego elastyczność to podstawa</h2>
<p>Wspieranie rozproszonego zespołu to proces dynamiczny, który wymaga elastyczności i gotowości do ciągłego uczenia się. Nie istnieje jeden uniwersalny model działania.</p>
<p>Każde środowisko pracy ma swoją specyfikę, potrzeby i wyzwania – dlatego tak ważna jest otwartość na zmiany, umiejętność zbierania informacji zwrotnej oraz gotowość do testowania nowych rozwiązań.</p>
</div>
</div>
</div>
<!-- ZAMKNIĘCIE -->
<div class="closing-box reveal">
<h2>Asystentka jako filar organizacji</h2>
<p>Współczesna rola asystencka wykracza daleko poza tradycyjne rozumienie wsparcia administracyjnego. To funkcja, która łączy kompetencje organizacyjne, komunikacyjne i interpersonalne – a jej znaczenie rośnie wraz z rozwojem pracy zdalnej.</p>
<p style="margin-top: 1rem;">W dobrze funkcjonującym zespole rozproszonym osoba pełniąca tę rolę nie tylko wspiera procesy, ale <strong style="color: var(--teal-light);">realnie wpływa na sposób, w jaki ludzie współpracują</strong>. A to właśnie jakość tej współpracy decyduje dziś o szerokim sukcesie organizacji.</p>
</div>
<!-- STOPKA AUTORSKA -->
<div class="author-box">
<div class="author-accent"> </div>
<div class="author-content">
<p class="author-name">Agnieszka Nowicka-Szopa</p>
<p class="author-role">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</p>
<p class="author-desc">Autorka odpowiada za publikację wpisu, opracowanie materiału graficznego oraz całościowe przygotowanie redakcyjne artykułu.</p>
</div>
</div>
<div class="footer-note">Wpis opublikowany na blogu <a href="https://wikimedia.pl/blog/" target="_blank" rel="noopener">Wikimedia Polska</a>. Zdjęcia: <a href="https://www.freepik.com" target="_blank" rel="noopener">Freepik</a> – licencja Freepik Free.</div>
</div>
<!-- /article-body -->
<p><script>
(function() {
  var els = document.querySelectorAll('.reveal');
  if (!('IntersectionObserver' in window)) {
    els.forEach(function(el) { el.classList.add('visible'); });
    return;
  }
  var observer = new IntersectionObserver(function(entries) {
    entries.forEach(function(entry) {
      if (entry.isIntersecting) {
        entry.target.classList.add('visible');
        observer.unobserve(entry.target);
      }
    });
  }, { threshold: 0.12, rootMargin: '0px 0px -40px 0px' });
  els.forEach(function(el) { observer.observe(el); });
})();
</script></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/28/jak-asystencko-wspierac-rozproszony-zespol/">Jak asystencko wspierać rozproszony zespół</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/04/28/jak-asystencko-wspierac-rozproszony-zespol/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Kobiety (z)za kamery – edyton Wikipedii w FINA </title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/04/27/kobiety-zza-kamery-edyton-wikipedii-w-fina/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/04/27/kobiety-zza-kamery-edyton-wikipedii-w-fina/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Kamila Neuman]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 27 Apr 2026 11:05:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Bez kategorii]]></category>
		<category><![CDATA[Projekty Wikimedia Polska]]></category>
		<category><![CDATA[biogramy]]></category>
		<category><![CDATA[edyton]]></category>
		<category><![CDATA[FINA]]></category>
		<category><![CDATA[GLAM Wiki]]></category>
		<category><![CDATA[historia filmu]]></category>
		<category><![CDATA[kobiety w kinie]]></category>
		<category><![CDATA[społeczność]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Polska]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[wolna wiedza]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15626</guid>

					<description><![CDATA[<p>Kobiety (z)za kamery – edyton Wikipedii w FINA – Wikimedia Polska Uczestnicy edytonu przed siedzibą FINA, Warszawa, 28.03.2026 © fot. Mykyta Platonov / CC BY-SA 4.0 28 marca 2026 roku [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/27/kobiety-zza-kamery-edyton-wikipedii-w-fina/">Kobiety (z)za kamery – edyton Wikipedii w FINA </a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15626" class="elementor elementor-15626">
				<div class="elementor-element elementor-element-836dfe6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="836dfe6" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-86c4ba3 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="86c4ba3" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<title>Kobiety (z)za kamery – edyton Wikipedii w FINA – Wikimedia Polska</title>
<link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Playfair+Display:ital,wght@0,700;0,900;1,700&#038;family=Source+Sans+3:wght@300;400;500;600&#038;display=swap" rel="stylesheet">
<style>
  *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }

  :root {
    --plum:       #3d1f4e;
    --plum-mid:   #6b3a82;
    --plum-light: #9b63b0;
    --plum-pale:  #f3edf7;
    --plum-very-pale: #faf7fc;
    --gold:       #c8922a;
    --gold-pale:  #fdf5e6;
    --gold-light: #e8b455;
    --ink:        #1e1520;
    --ink-mid:    #3d2e46;
    --ink-light:  #7a6882;
    --warm-white: #fdfbff;
    --cream:      #f7f2ed;
    --border:     #e2d5ea;
    --film-red:   #8b1a2a;
    --film-red-pale: #fdf0f1;
  }

  body {
    font-family: 'Source Sans 3', sans-serif;
    background: var(--warm-white);
    color: var(--ink);
    line-height: 1.75;
    overflow-x: hidden;
  }

  /* ── OPENING PHOTO ── */
  .opening-photo {
    width: 100vw;
    left: 50%;
    transform: translateX(-50%);
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .opening-photo img {
    width: 100%;
    aspect-ratio: 16/6;
    object-fit: cover;
    object-position: center 35%;
    display: block;
  }

  .opening-photo-caption {
    position: absolute;
    bottom: 0;
    right: 0;
    background: rgba(30,10,40,0.7);
    color: rgba(255,255,255,0.7);
    font-size: 11px;
    padding: 6px 14px;
  }

  /* ── ARTICLE BODY ── */
  .article-body {
    padding: 4rem 5%;
    width: 100%;
  }

  /* ── LEAD PARAGRAPH ── */
  .lead-paragraph {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 1.2rem;
    font-style: italic;
    color: var(--ink-mid);
    line-height: 1.85;
    border-left: 4px solid var(--gold);
    padding-left: 1.6rem;
    margin-bottom: 3.5rem;
  }

  /* ── SECTIONS ── */
  .section { margin-bottom: 4rem; }

  .section-header {
    display: flex;
    align-items: flex-start;
    gap: 1rem;
    margin-bottom: 1.8rem;
    padding-bottom: 1rem;
    border-bottom: 1px solid var(--border);
  }

  .section-icon {
    width: 44px;
    height: 44px;
    border-radius: 8px;
    background: var(--plum);
    display: flex;
    align-items: center;
    justify-content: center;
    flex-shrink: 0;
    margin-top: 3px;
  }

  .section-icon svg { width: 22px; height: 22px; fill: #fff; }

  h2 {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 1.7rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--plum);
    line-height: 1.25;
  }

  p {
    font-size: 1.02rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin-bottom: 1.2rem;
    line-height: 1.8;
  }

  a { color: var(--plum-mid); text-decoration: underline; text-underline-offset: 3px; }
  a:hover { color: var(--gold); }

  /* ── QUOTE BLOCK ── */
  .quote-block {
    background: var(--plum-pale);
    border-left: 5px solid var(--plum-mid);
    border-radius: 0 12px 12px 0;
    padding: 1.6rem 2rem;
    margin: 2rem 0;
    position: relative;
  }

  .quote-block::before {
    content: '\201C';
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 5rem;
    color: var(--plum-light);
    opacity: 0.3;
    position: absolute;
    top: -10px;
    left: 14px;
    line-height: 1;
  }

  .quote-block p {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-style: italic;
    font-size: 1.12rem;
    color: var(--plum);
    margin: 0;
    line-height: 1.7;
    padding-left: 1.5rem;
  }

  .quote-attr {
    display: block;
    font-family: 'Source Sans 3', sans-serif;
    font-style: normal;
    font-size: 0.85rem;
    color: var(--plum-mid);
    font-weight: 600;
    margin-top: 0.6rem;
    padding-left: 1.5rem;
    letter-spacing: 0.05em;
  }

  /* ── HIGHLIGHT BOX ── */
  .highlight-box {
    background: var(--gold-pale);
    border-left: 5px solid var(--gold);
    border-radius: 0 10px 10px 0;
    padding: 1.4rem 1.8rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .highlight-box p {
    color: #5a3a00;
    font-weight: 500;
    margin: 0;
    font-size: 1.03rem;
  }

  /* ── TWO COLUMNS ── */
  .two-col {
    display: grid;
    grid-template-columns: 1fr 1fr;
    gap: 2.5rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  /* ── PHOTO GRID ── */
  .photo-grid {
    display: grid;
    gap: 1rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .photo-grid-2 { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
  .photo-grid-3 { grid-template-columns: 1fr 1fr 1fr; }

  .photo-grid img, .photo-single img {
    width: 100%;
    height: 100%;
    min-height: 220px;
    object-fit: cover;
    border-radius: 10px;
    display: block;
  }

  .photo-grid-2 > img,
  .photo-grid-2 > div > img {
    aspect-ratio: 4/3;
    height: auto;
    min-height: unset;
  }

  .photo-grid-3 > img { aspect-ratio: 4/3; height: auto; }

  .photo-single { margin: 2.5rem 0; }
  .photo-single img { aspect-ratio: 16/7; height: auto; min-height: 280px; }

  .photo-caption {
    font-size: 12px;
    color: var(--ink-light);
    text-align: center;
    margin-top: 0.5rem;
    font-style: italic;
  }

  /* ── NAMES GRID ── */
  .names-grid {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(auto-fill, minmax(260px, 1fr));
    gap: 1rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .name-card {
    background: var(--plum-very-pale);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    padding: 1.2rem 1.4rem;
    position: relative;
    overflow: hidden;
    transition: border-color 0.2s, transform 0.2s;
  }

  .name-card:hover {
    border-color: var(--plum-mid);
    transform: translateY(-2px);
  }

  .name-card::before {
    content: '';
    position: absolute;
    top: 0;
    left: 0;
    width: 4px;
    height: 100%;
    background: var(--plum-mid);
  }

  .name-card-role {
    font-size: 10px;
    font-weight: 700;
    letter-spacing: 0.12em;
    text-transform: uppercase;
    color: var(--gold);
    margin-bottom: 5px;
  }

  .name-card h3 {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 1.05rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--plum);
    margin-bottom: 0.5rem;
    line-height: 1.3;
  }

  .name-card p {
    font-size: 0.88rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin: 0;
    line-height: 1.55;
  }

  .name-card a {
    font-size: 11px;
    display: inline-block;
    margin-top: 0.6rem;
    color: var(--plum-mid);
    text-decoration: none;
    font-weight: 600;
    letter-spacing: 0.04em;
  }

  .name-card a::after { content: ' →'; }

  /* ── STAT STRIP ── */
  .stat-strip {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
    gap: 1rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .stat-card {
    background: var(--cream);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    padding: 1.4rem 1.2rem;
    text-align: center;
    position: relative;
    overflow: hidden;
  }

  .stat-card::after {
    content: '';
    position: absolute;
    bottom: 0;
    left: 0;
    right: 0;
    height: 3px;
    background: var(--plum-mid);
  }

  .stat-number {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 2.6rem;
    font-weight: 900;
    color: var(--plum);
    line-height: 1;
    margin-bottom: 6px;
  }

  .stat-label {
    font-size: 12px;
    color: var(--ink-light);
    text-transform: uppercase;
    letter-spacing: 0.08em;
    font-weight: 600;
  }

  /* ── FILM REEL DIVIDER ── */
  .divider {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1rem;
    margin: 3rem 0;
    opacity: 0.4;
  }

  .divider::before, .divider::after {
    content: '';
    flex: 1;
    height: 1px;
    background: var(--border);
  }

  .divider-icon {
    font-size: 18px;
    color: var(--plum-light);
  }

  /* ── PARTNERS BOX ── */
  .partners-box {
    background: var(--film-red-pale);
    border: 1px solid #e8c0c5;
    border-left: 5px solid var(--film-red);
    border-radius: 0 12px 12px 0;
    padding: 1.8rem 2rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .partners-box h3 {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 1.1rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--film-red);
    margin-bottom: 0.8rem;
  }

  .partners-box p {
    color: #4a1520;
    margin: 0;
    font-size: 0.97rem;
  }

  /* ── THANKS BOX ── */
  .thanks-box {
    background: var(--plum);
    color: #fff;
    border-radius: 16px;
    padding: 2.5rem;
    margin: 3rem 0 2rem;
    text-align: center;
  }

  .thanks-box h2 {
    color: var(--gold-light);
    font-size: 1.8rem;
    margin-bottom: 1rem;
  }

  .thanks-box p {
    color: rgba(255,255,255,0.82);
    margin-bottom: 0.8rem;
    font-size: 1rem;
    max-width: 620px;
    margin-left: auto;
    margin-right: auto;
  }

  .thanks-box p:last-child { margin-bottom: 0; }

  /* ── GLAM BOX ── */
  .glam-box {
    background: var(--cream);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 14px;
    padding: 2rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .glam-box h3 {
    font-family: 'Playfair Display', serif;
    font-size: 1.15rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--plum);
    margin-bottom: 0.8rem;
  }

  .glam-box p { margin-bottom: 0.8rem; }
  .glam-box p:last-child { margin-bottom: 0; }

  /* ── AUTHOR BOX ── */
  .author-box {
    display: flex;
    align-items: stretch;
    background: var(--plum-pale);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    overflow: hidden;
    margin: 2.5rem 0 1.5rem;
  }

  .author-accent { width: 5px; background: var(--plum-mid); flex-shrink: 0; }

  .author-content { padding: 1.4rem 1.6rem; }

  .author-name {
    font-weight: 600;
    font-size: 1rem;
    color: var(--ink);
    margin-bottom: 2px;
  }

  .author-role {
    font-size: 0.88rem;
    color: var(--ink-light);
    margin-bottom: 0.7rem;
  }

  .author-desc {
    font-size: 0.95rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin: 0;
    line-height: 1.65;
  }

  /* ── FOOTER NOTE ── */
  .footer-note {
    padding: 1.2rem 0 3rem;
    display: flex;
    align-items: flex-start;
    gap: 1rem;
    font-size: 13px;
    color: var(--ink-light);
    font-style: italic;
  }

  .footer-note a { color: var(--plum-mid); text-decoration: none; }

  /* ── ANIMATIONS ── */
  @keyframes fadeUp {
    from { opacity: 0; transform: translateY(18px); }
    to   { opacity: 1; transform: translateY(0); }
  }

  .name-card {
    animation: fadeUp 0.5s ease both;
  }

  .name-card:nth-child(1) { animation-delay: 0.05s; }
  .name-card:nth-child(2) { animation-delay: 0.10s; }
  .name-card:nth-child(3) { animation-delay: 0.15s; }
  .name-card:nth-child(4) { animation-delay: 0.20s; }
  .name-card:nth-child(5) { animation-delay: 0.25s; }
  .name-card:nth-child(6) { animation-delay: 0.30s; }
  .name-card:nth-child(7) { animation-delay: 0.35s; }
  .name-card:nth-child(8) { animation-delay: 0.40s; }
  .name-card:nth-child(9) { animation-delay: 0.45s; }
  .name-card:nth-child(10) { animation-delay: 0.50s; }
  .name-card:nth-child(11) { animation-delay: 0.55s; }
  .name-card:nth-child(12) { animation-delay: 0.60s; }
  .name-card:nth-child(13) { animation-delay: 0.65s; }

  @keyframes shimmer {
    0%   { background-position: -400px 0; }
    100% { background-position: 400px 0; }
  }

  /* ── RESPONSIVE TABLET ── */
  @media (max-width: 900px) {
    .article-body { padding: 3rem 4%; }
    .two-col { grid-template-columns: 1fr; gap: 1.5rem; }
    .stat-strip { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .photo-grid-3 { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .names-grid { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
  }

  /* ── RESPONSIVE MOBILE ── */
  @media (max-width: 600px) {
    .article-body { padding: 2.5rem 4%; }
    h2 { font-size: 1.4rem; }
    .stat-strip, .two-col { grid-template-columns: 1fr; }
    .photo-grid-2, .photo-grid-3 { grid-template-columns: 1fr; }
    .names-grid { grid-template-columns: 1fr; }
    .photo-grid img { height: 210px; }
    .photo-single img { height: 240px; }
    .opening-photo { height: 260px; }
    .thanks-box { padding: 1.8rem 1.2rem; border-radius: 12px; }
  }
</style>
</head>
<body>

<!-- ZDJĘCIE GŁÓWNE -->
<div class="opening-photo">
  <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE GŁÓWNE — podmień src na URL ze swojego Drive po wgraniu na wikimedia.pl -->
  <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Mykyta-Platonov-28.03.2026_8.jpg" alt="Uczestnicy edytonu Kobiety (z)za kamery przed siedzibą FINA, 28 marca 2026, fot. Mykyta Platonov">
  <span class="opening-photo-caption">Uczestnicy edytonu przed siedzibą FINA, Warszawa, 28.03.2026 © fot. Mykyta Platonov / CC BY-SA 4.0</span>
</div>

<!-- TREŚĆ -->
<div class="article-body">

  <!-- LEAD -->
  <p class="lead-paragraph">28 marca 2026 roku w siedzibie Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego (FINA) odbył się edyton Wikipedii „Kobiety (z)za kamery&#8221;, zorganizowany przez Stowarzyszenie Wikimedia Polska we współpracy z FINA. Wydarzenie było częścią ogólnopolskiej akcji „(Nie)znane Kobiety Wikipedii&#8221; oraz marcowego przeglądu feministycznego „Kobiety (z)za kamery&#8221;.</p>

  <!-- SEKCJA 1 -->
  <div class="section">
    <div class="section-header">
      <div class="section-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M12 2C6.48 2 2 6.48 2 12s4.48 10 10 10 10-4.48 10-10S17.52 2 12 2zm-2 14.5v-9l6 4.5-6 4.5z"/></svg>
      </div>
      <h2>Kobiety w cieniu napisów końcowych</h2>
    </div>

    <div class="two-col">
      <div>
        <p>Spotkanie połączyło wspólną pracę nad hasłami Wikipedii z refleksją nad miejscem kobiet w historii polskiej kinematografii. Jego celem było przywracanie pamięci o twórczyniach filmowych, których nazwiska przez lata pozostawały w cieniu, choć ich praca współtworzyła najważniejsze filmy polskiego kina.</p>
        <p>Edyton koncentrował się na rozwijaniu i uzupełnianiu haseł o reżyserkach, scenarzystkach, montażystkach, operatorkach obrazu i dźwięku, kostiumografkach czy fotosistkach – kobietach, których dorobek często znamy z efektów ich pracy, ale rzadziej z nazwiska.</p>
      </div>
      <div>
        <p>To właśnie one pojawiają się w napisach końcowych filmów, współtworząc ich ostateczny kształt. Przez lata jednak pozostawały niewidoczne w opowieści o historii polskiego kina.</p>
        <div class="quote-block">
          <p>Pozostawały w stanie „niewiedzialności&#8221;.
            <span class="quote-attr">— dr Paulina Kwiatkowska</span>
          </p>
        </div>
        <p>Wikipedia staje się dziś jednym z miejsc, w których tę lukę można realnie uzupełniać.</p>
      </div>
    </div>

    <!-- ZDJĘCIE -->
    <div class="photo-single">
      <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 1 z 5 — sala podczas wykładu/edytonu, podmień src -->
      <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Kamila-Neuman-28.03.2026_4-scaled.jpg" alt="Sala podczas szkolenia i edytonu, FINA, 28 marca 2026, fot. Kamila Neuman">
      <p class="photo-caption">Sala podczas wykładu i edytowania w FINA, 28.03.2026 © fot. Kamila Neuman / CC BY-SA 4.0</p>
    </div>
  </div>

  <div class="divider"><span class="divider-icon">✦</span></div>

  <!-- SEKCJA 2 -->
  <div class="section">
    <div class="section-header">
      <div class="section-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M12 3L1 9l4 2.18V15c0 1.5 2.5 4 7 4s7-2.5 7-4v-3.82L22 9 12 3zm0 2.08L19.53 9 12 12.92 4.47 9 12 5.08zM17 14.32c-.32.5-2.15 2.68-5 2.68s-4.68-2.18-5-2.68v-2.15l5 2.73 5-2.73v2.15z"/></svg>
      </div>
      <h2>Wykład, szkolenie i wspólne edytowanie</h2>
    </div>

    <p>Wydarzeniu towarzyszył wykład <strong>dr Pauliny Kwiatkowskiej</strong> poświęcony twórczyniom filmowym – absolwentkom pierwszego rocznika łódzkiej szkoły filmowej. Było to ważne historyczne i społeczne wprowadzenie do dalszej pracy edycyjnej.</p>
    <p>Szkolenie z edytowania Wikipedii poprowadził <strong>Beniamin Wrona</strong>, a uczestników wspierali również doświadczeni wikipedyści: <strong>Maria Drozdek</strong> oraz <strong>Leszek Dobrowolski</strong>. Dzięki temu także osoby, które nigdy wcześniej nie edytowały Wikipedii, mogły od razu założyć konto i rozpocząć pracę nad hasłami.</p>

    <div class="highlight-box">
      <p>Edyton miał również swoją odsłonę online, dzięki czemu do wydarzenia mogły dołączyć kolejne osoby zainteresowane tematem – niezależnie od miejsca zamieszkania.</p>
    </div>

    <div class="photo-grid photo-grid-2">
      <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 2 z 5 — szkolenie/praca przy komputerach, podmień src -->
      <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Kamila-Neuman-28.03.2026_2.jpeg" alt="Uczestnik przegląda materiały filmoznawcze, FINA, fot. Kamila Neuman">
      <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 3 z 5 — uczestnicy przy pracy, podmień src -->
      <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Kamila-Neuman-28.03.2026_6-scaled.jpg" alt="Materiały i smycze przygotowane na edyton, fot. Kamila Neuman">
    </div>
    <p class="photo-caption">Po lewej: uczestnik przegląda materiały filmoznawcze; po prawej: smycze i materiały przygotowane na edyton © fot. Kamila Neuman / CC BY-SA 4.0</p>
  </div>

  <div class="divider"><span class="divider-icon">✦</span></div>

  <!-- SEKCJA 3 -->
  <div class="section">
    <div class="section-header">
      <div class="section-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M19 3H5c-1.1 0-2 .9-2 2v14c0 1.1.9 2 2 2h14c1.1 0 2-.9 2-2V5c0-1.1-.9-2-2-2zm-7 3c1.93 0 3.5 1.57 3.5 3.5S13.93 13 12 13s-3.5-1.57-3.5-3.5S10.07 6 12 6zm7 13H5v-.23c0-.62.28-1.2.76-1.58C7.47 15.82 9.64 15 12 15s4.53.82 6.24 2.19c.48.38.76.97.76 1.58V19z"/></svg>
      </div>
      <h2>Bilans edytonu: czternaście haseł i jedno nowe nazwisko</h2>
    </div>

    <div class="stat-strip">
      <div class="stat-card">
        <div class="stat-number">14</div>
        <div class="stat-label">haseł Wikipedii</div>
      </div>
      <div class="stat-card">
        <div class="stat-number">1</div>
        <div class="stat-label">nowy biogram</div>
      </div>
      <div class="stat-card">
        <div class="stat-number">2</div>
        <div class="stat-label">formy uczestnictwa<br><small style="font-size:10px;font-weight:400;">online i offline</small></div>
      </div>
    </div>

    <p>W ramach edytonu powstało jedno nowe hasło – biogram <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Jolanta_S%C5%82obodzian" target="_blank">Jolanty Słobodzian</a>, reżyserki, scenarzystki, działaczki Dyskusyjnych Klubów Filmowych oraz dyrektorki pierwszej edycji Festiwalu Gwiazd w Międzyzdrojach. Oprócz tego rozwinięto i uźródłowiono szereg istniejących już artykułów.</p>

    <h3 style="font-family:'Playfair Display',serif; font-size:1.15rem; color:var(--plum); margin: 2rem 0 1rem; font-weight:700;">Twórczynie, o których przywróciliśmy pamięć</h3>

    <div class="names-grid">

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Montażystka</div>
        <h3>Halina Prugar-Ketling</h3>
        <p>Współpracowała z Romanem Polańskim przy „Nożu w wodzie&#8221; oraz z Andrzejem Wajdą przy „Ziemi obiecanej&#8221;, „Człowieku z marmuru&#8221; i „Człowieku z żelaza&#8221;.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Halina_Prugar-Ketling" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Reżyserka dokumentalna</div>
        <h3>Maria Kwiatkowska</h3>
        <p>Reżyserka, której twórczość często koncentrowała się na analizie sytuacji kobiet w społeczeństwie.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Maria_Kwiatkowska_(re%C5%BCyserka)" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Fotosistka</div>
        <h3>Renata Pajchel</h3>
        <p>Pierwsza kobieta wykonująca profesjonalnie zawód fotosistki, jedna z najbardziej rozpoznawalnych w historii polskiego kina – nazywana fotosistką Andrzeja Wajdy.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Renata_Pajchel" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Montażystka, reżyserka</div>
        <h3>Jadwiga Zajíček</h3>
        <p>Dorobek obejmuje ok. 200 filmów dokumentalnych i 70 fabularnych, w tym „Janosika&#8221;, „Kilera&#8221; czy „U Pana Boga za piecem&#8221;.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Jadwiga_Zaji%C4%8Dek" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Operatorka dźwięku</div>
        <h3>Wiesława Dembińska</h3>
        <p>Współpracowała m.in. z Andrzejem Wajdą i Krzysztofem Zanussim.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wies%C5%82awa_Dembi%C5%84ska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Reżyserka, operatorka</div>
        <h3>Maria Zbąska</h3>
        <p>Laureatka Polskiej Nagrody Filmowej 2025 za reżyserię „To nie mój film&#8221; i Złotego Pazura na FPFF w Gdyni.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Maria_Zb%C4%85ska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Animacja — reżyserka</div>
        <h3>Jadwiga Kudrzycka</h3>
        <p>Współtwórczyni „Przygód Misia Colargola&#8221;, „Misia Uszatka&#8221; i „Opowiadań Muminków&#8221;, związana ze Studiem Se-Ma-For.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Jadwiga_Kudrzycka" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Animacja — reżyserka</div>
        <h3>Alina Maliszewska</h3>
        <p>Autorka ponad 40 filmów animowanych, w tym „Dziwnych przygód Koziołka Matołka&#8221;, „Proszę słonia&#8221; i „Baśni i waśni&#8221;.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Alina_Maliszewska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Montażystka</div>
        <h3>Zofia Dwornik</h3>
        <p>Współtwórczyni montażu do „Pętli&#8221;, „Pasażerki&#8221; i „Ziemi obiecanej&#8221;. Szczególnie ważny jest wpływ realiów PRL i represji stalinizmu na jej karierę.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Zofia_Dwornik" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Montażystka</div>
        <h3>Krystyna Komosińska</h3>
        <p>Współtworzyła montaż do „Rękopisu znalezionego w Saragossie&#8221; i innych kluczowych filmów polskiego kina.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Krystyna_Komosi%C5%84ska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Kostiumografka</div>
        <h3>Renata Własow</h3>
        <p>Jedna z najważniejszych kostiumografek polskiego kina PRL i okresu transformacji, specjalizująca się w kostiumie historycznym.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Renata_W%C5%82asow" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Operatorka filmowa</div>
        <h3>Elżbieta Zawistowska</h3>
        <p>Jedna z pierwszych operatorek filmowych w powojennej Polsce i przez lata jedyna kobieta w zespole operatorskim Polskiej Kroniki Filmowej.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/El%C5%BCbieta_Zawistowska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

      <div class="name-card">
        <div class="name-card-role">Reżyserka, scenarzystka</div>
        <h3>Helena Amiradżibi-Stawińska</h3>
        <p>Autorka filmów fabularnych, dokumentalnych i reportaży. Jej film „Oblatywacze&#8221; nagrodzony na Festiwalu Filmowym w Wenecji.</p>
        <a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Helena_Amirad%C5%BCibi-Stawi%C5%84ska" target="_blank">Wikipedia</a>
      </div>

    </div><!-- /names-grid -->

    <!-- ZDJĘCIA Z EDYTONU -->
    <div class="photo-grid photo-grid-2" style="margin-top:2.5rem;">
      <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 4 z 5 — grupowe lub przy ekranach, podmień src -->
      <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Kamila-Neuman-28.03.2026_7-scaled.jpg" alt="Wspólna praca nad hasłami Wikipedii podczas edytonu, fot. Kamila Neuman">
      <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 5 z 5 — atmosfera wydarzenia / sala FINA, podmień src -->
      <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Edyton-Kobiety-zza-kamery-WMPL-FINA-fot.-Kamila-Neuman-28.03.2026_1.jpeg" alt="Sala podczas edytonu w FINA, Warszawa, fot. Kamila Neuman">
    </div>
    <p class="photo-caption">Wspólna praca nad hasłami Wikipedii podczas edytonu, FINA, Warszawa © fot. Kamila Neuman (zdjęcia 1, 4, 5) / CC BY-SA 4.0</p>
  </div>

  <div class="divider"><span class="divider-icon">✦</span></div>

  <!-- SEKCJA 4: DLACZEGO TO WAŻNE -->
  <div class="section">
    <div class="section-header">
      <div class="section-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M12 2a10 10 0 1 0 0 20A10 10 0 0 0 12 2zm1 15h-2v-6h2v6zm0-8h-2V7h2v2z"/></svg>
      </div>
      <h2>Dlaczego to ważne?</h2>
    </div>

    <p>Nazwiska tych kobiet pojawiają się w napisach końcowych filmów takich jak „Nóż w wodzie&#8221;, „Ziemia obiecana&#8221;, „Człowiek z marmuru&#8221; czy „Rękopis znaleziony w Saragossie&#8221; – dzieł uznawanych za część kanonu polskiej kultury.</p>

    <div class="quote-block">
      <p>Każde uzupełnione hasło Wikipedii to nie tylko rozwój encyklopedii, ale także symboliczny gest przywracania widzialności tym, bez których historia polskiego kina byłaby niepełna.</p>
    </div>

    <div class="two-col">
      <div>
        <p>Mimo to przez lata ich wkład pozostawał na marginesie powszechnej pamięci. Wikipedia może być nie tylko narzędziem dostępu do wiedzy, ale również przestrzenią realnej zmiany – miejscem, w którym przywracamy pamięć o osobach pomijanych przez główny nurt opowieści o kulturze.</p>
      </div>
      <div>
        <div class="highlight-box">
          <p>Dla wielu uczestniczek i uczestników był to pierwszy kontakt z edytowaniem Wikipedii. Dzięki wsparciu doświadczonych wikipedystów pierwsze kroki okazały się znacznie łatwiejsze, a sama edycja – bardziej zachęcająca do dalszego działania.</p>
        </div>
      </div>
    </div>
  </div>

  <div class="divider"><span class="divider-icon">✦</span></div>

  <!-- SEKCJA 5: GLAM -->
  <div class="section">
    <div class="section-header">
      <div class="section-icon">
        <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M4 6H2v14c0 1.1.9 2 2 2h14v-2H4V6zm16-4H8c-1.1 0-2 .9-2 2v12c0 1.1.9 2 2 2h12c1.1 0 2-.9 2-2V4c0-1.1-.9-2-2-2zm-8 12.5v-9l6 4.5-6 4.5z"/></svg>
      </div>
      <h2>Partnerstwa GLAM-Wiki i wspieranie Wikipedii</h2>
    </div>

    <div class="glam-box">
      <h3>Czym jest GLAM-Wiki?</h3>
      <p>Wikipedia to nie tylko encyklopedia tworzona przez wolontariuszy i wolontariuszki. To także przestrzeń współpracy z instytucjami dziedzictwa kulturowego – galeriami, bibliotekami, archiwami i muzeami (GLAM). Takie partnerstwa wspierają instytucje w zwiększaniu widoczności ich zbiorów cyfrowych oraz obecności w zasobach wolnej wiedzy.</p>
      <p>Jeśli reprezentujesz muzeum, bibliotekę, archiwum, galerię lub inną instytucję kultury i chcesz wspólnie rozwijać dostęp do wiedzy o dziedzictwie kulturowym – <a href="https://wikimedia.pl" target="_blank">odezwij się do nas</a>.</p>
    </div>

    <div class="partners-box">
      <h3>Wesprzyj Wikimedia Polska</h3>
      <p>Realizacja takich wydarzeń, jak edyton „Kobiety (z)za kamery&#8221;, jest możliwa także dzięki wsparciu darczyńców i darczyńczyń. Możesz wesprzeć Wikimedia Polska, przekazując <strong>1,5% podatku</strong> na naszą organizację. Dzięki temu kolejne ważne historie będą mogły zostać opowiedziane – i zapisane w Wikipedii. Zapraszamy również do śledzenia profilu <a href="https://facebook.com" target="_blank">GLAM-Wiki Polska na Facebooku</a>.</p>
    </div>
  </div>

  <!-- PODZIĘKOWANIA -->
  <div class="thanks-box">
    <h2>Dziękujemy!</h2>
    <p>Ogromne podziękowania należą się wszystkim uczestniczkom i uczestnikom spotkania – zarówno osobom obecnym na miejscu, jak i tym, które dołączyły online.</p>
    <p>Wasz wkład w uzupełnianie wiedzy o pionierkach polskiej kinematografii jest bezcenny. Dzięki Wam kolejne nazwiska kobiet, które przez lata pozostawały poza głównym nurtem opowieści o historii filmu, stają się widoczne i dostępne dla wszystkich.</p>
    <p>Dziękujemy także wszystkim osobom wspierającym wydarzenie organizacyjnie, merytorycznie i edycyjnie. To dzięki wspólnej pracy takie inicjatywy mają realną siłę zmiany.</p>
  </div>

  <!-- STOPKA ORGANIZACYJNA -->
  <p style="font-size:0.9rem; color:var(--ink-light); text-align:center; font-style:italic; margin: 1.5rem 0;">
    Wydarzenie zorganizowane przez Wikimedia Polska we współpracy z Filmoteką Narodową – Instytutem Audiowizualnym (FINA) w ramach akcji (Nie)znane Kobiety Wikipedii.
  </p>

  <!-- STOPKA AUTORSKA -->
  <div class="author-box">
    <div class="author-accent"></div>
    <div class="author-content">
      <p class="author-name">Agnieszka Nowicka-Szopa</p>
      <p class="author-role">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</p>
      <p class="author-desc">Autorka odpowiada za publikację wpisu, redakcję tekstu, dobór i opracowanie materiału fotograficznego oraz całościowe przygotowanie graficzne artykułu.</p>
    </div>
  </div>

  <!-- FOOTER -->
  <div class="footer-note">
    <svg width="16" height="16" viewBox="0 0 24 24" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="1.5"><circle cx="12" cy="12" r="10"/><path d="M2 12h20M12 2a15.3 15.3 0 0 1 4 10 15.3 15.3 0 0 1-4 10 15.3 15.3 0 0 1-4-10 15.3 15.3 0 0 1 4-10z"/></svg>
    <span>Wpis opublikowany na blogu <a href="https://wikimedia.pl/blog/" target="_blank">Wikimedia Polska</a>. Zdjęcia dostępne na licencji <a href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank">CC BY-SA 4.0</a> — autorzy podani w tytułach plików.</span>
  </div>

</div><!-- /article-body -->

</body>
</html>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/27/kobiety-zza-kamery-edyton-wikipedii-w-fina/">Kobiety (z)za kamery – edyton Wikipedii w FINA </a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/04/27/kobiety-zza-kamery-edyton-wikipedii-w-fina/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Dlaczego warto dołączyć do społeczności Wikipedii</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/04/26/dlaczego-warto-dolaczyc-do-spolecznosci-wikipedii/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/04/26/dlaczego-warto-dolaczyc-do-spolecznosci-wikipedii/#comments</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Małgorzata Gramatnikowska]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 26 Apr 2026 11:05:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Edukacja]]></category>
		<category><![CDATA[Projekty Wikimedia]]></category>
		<category><![CDATA[Społeczność]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[edytowanie]]></category>
		<category><![CDATA[społeczność]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15619</guid>

					<description><![CDATA[<p>Dlaczego warto dołączyć do społeczności Wikipedii – Wikimedia Polska Wikipedia nie może istnieć bez edytorów i edytorek. Razem tworzą społeczność osób – wspieranych przez kilka sympatycznych botów – które regularnie [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/26/dlaczego-warto-dolaczyc-do-spolecznosci-wikipedii/">Dlaczego warto dołączyć do społeczności Wikipedii</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15619" class="elementor elementor-15619">
				<div class="elementor-element elementor-element-6ca3669 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="6ca3669" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-4e5160b elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="4e5160b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<!DOCTYPE html>
<html lang="pl">
<head>
<meta charset="UTF-8">
<meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1.0">
<title>Dlaczego warto dołączyć do społeczności Wikipedii – Wikimedia Polska</title>
<link href="https://fonts.googleapis.com/css2?family=Lora:ital,wght@0,400;0,600;0,700;1,400&#038;family=DM+Sans:wght@300;400;500;600&#038;display=swap" rel="stylesheet">
<style>
  *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }

  :root {
    --green-dark: #1a6633;
    --green-mid: #2d8a4e;
    --green-light: #4aad6e;
    --green-pale: #e8f5ec;
    --green-very-pale: #f3faf5;
    --ink: #1c2b20;
    --ink-mid: #3a4d3e;
    --ink-light: #6b7d6f;
    --warm-white: #fafdf8;
    --cream: #f5f0e8;
    --border: #d4e8d9;
    --accent-amber: #b8860b;
    --accent-amber-pale: #fef9ec;
  }

  body {
    font-family: 'DM Sans', sans-serif;
    background: var(--warm-white);
    color: var(--ink);
    line-height: 1.75;
    overflow-x: hidden;
  }

  /* ── LAYOUT ── */
  .container {
    width: 100%;
    max-width: 100%;
    padding: 0;
    /* zapobiegnie poziomemu scrollowi przy 100vw hero */
    overflow-x: hidden;
  }

  /* ── ARTICLE BODY ── */
  .article-body {
    padding: 4rem 5%;
    width: 100%;
    box-sizing: border-box;
  }

  .lead-paragraph {
    font-family: 'Lora', serif;
    font-size: 1.22rem;
    color: var(--ink-mid);
    line-height: 1.8;
    border-left: 4px solid var(--green-mid);
    padding-left: 1.6rem;
    margin-bottom: 3.5rem;
  }

  /* ── SECTIONS ── */
  .section { margin-bottom: 4rem; }

  .section-header {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1rem;
    margin-bottom: 1.8rem;
  }

  .section-number {
    width: 42px;
    height: 42px;
    border-radius: 50%;
    background: var(--green-dark);
    color: #fff;
    font-size: 16px;
    font-weight: 600;
    display: flex;
    align-items: center;
    justify-content: center;
    flex-shrink: 0;
  }

  h2 {
    font-family: 'Lora', serif;
    font-size: 1.65rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--green-dark);
    line-height: 1.3;
  }

  p {
    font-size: 1.02rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin-bottom: 1.2rem;
  }

  /* ── HIGHLIGHT BOX ── */
  .highlight-box {
    background: var(--green-pale);
    border-left: 5px solid var(--green-mid);
    border-radius: 0 10px 10px 0;
    padding: 1.5rem 1.8rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .highlight-box p {
    color: var(--green-dark);
    font-weight: 500;
    margin: 0;
    font-size: 1.05rem;
  }

  /* ── STAT STRIP ── */
  .stat-strip {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(3, 1fr);
    gap: 1rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .stat-card {
    background: var(--cream);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    padding: 1.4rem 1.2rem;
    text-align: center;
  }

  .stat-number {
    font-family: 'Lora', serif;
    font-size: 2.4rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--green-dark);
    line-height: 1;
    margin-bottom: 6px;
  }

  .stat-label {
    font-size: 12px;
    color: var(--ink-light);
    text-transform: uppercase;
    letter-spacing: 0.08em;
    font-weight: 500;
  }

  /* ── PHOTO GRID ── */
  .photo-grid {
    display: grid;
    gap: 1rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .photo-grid-2 { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
  .photo-grid-3 { grid-template-columns: 2fr 1fr; }

  .photo-grid img {
    width: 100%;
    height: 260px;
    object-fit: cover;
    border-radius: 12px;
    display: block;
  }

  .photo-grid img.tall { height: 340px; }

  .photo-caption {
    font-size: 12px;
    color: var(--ink-light);
    text-align: center;
    margin-top: -0.4rem;
    padding-bottom: 0.4rem;
    font-style: italic;
  }

  .photo-single {
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .photo-single img {
    width: 100%;
    height: 380px;
    object-fit: cover;
    border-radius: 14px;
    display: block;
  }

  /* ── TWO COLUMNS ── */
  .two-col {
    display: grid;
    grid-template-columns: 1fr 1fr;
    gap: 2rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .two-col p { font-size: 0.97rem; }

  /* ── TIMELINE ── */
  .timeline {
    position: relative;
    padding-left: 2.5rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .timeline::before {
    content: '';
    position: absolute;
    left: 14px;
    top: 0;
    bottom: 0;
    width: 2px;
    background: var(--border);
  }

  .timeline-item {
    position: relative;
    margin-bottom: 1.6rem;
  }

  .timeline-item::before {
    content: '';
    position: absolute;
    left: -2.5rem;
    top: 6px;
    width: 12px;
    height: 12px;
    border-radius: 50%;
    background: var(--green-mid);
    border: 2px solid var(--warm-white);
    box-shadow: 0 0 0 2px var(--green-mid);
  }

  .timeline-year {
    font-size: 11px;
    font-weight: 700;
    color: var(--green-mid);
    letter-spacing: 0.1em;
    text-transform: uppercase;
    margin-bottom: 3px;
  }

  .timeline-text {
    font-size: 0.97rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin: 0;
  }

  /* ── FEATURES GRID ── */
  .features-grid {
    display: grid;
    grid-template-columns: repeat(2, 1fr);
    gap: 1.2rem;
    margin: 2rem 0;
  }

  .feature-card {
    background: var(--green-very-pale);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    padding: 1.3rem 1.4rem;
  }

  .feature-icon {
    width: 38px;
    height: 38px;
    border-radius: 8px;
    background: var(--green-mid);
    display: flex;
    align-items: center;
    justify-content: center;
    margin-bottom: 0.9rem;
  }

  .feature-icon svg { width: 20px; height: 20px; fill: #fff; }

  .feature-card h3 {
    font-family: 'Lora', serif;
    font-size: 1.05rem;
    font-weight: 600;
    color: var(--green-dark);
    margin-bottom: 0.5rem;
  }

  .feature-card p {
    font-size: 0.92rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin: 0;
    line-height: 1.6;
  }

  /* ── LANYARD BOX ── */
  .lanyard-box {
    background: var(--cream);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 14px;
    padding: 2rem;
    margin: 2.5rem 0;
  }

  .lanyard-box h3 {
    font-family: 'Lora', serif;
    font-size: 1.1rem;
    font-weight: 700;
    color: var(--ink);
    margin-bottom: 1.2rem;
  }

  .lanyard-row {
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1.2rem;
    margin-bottom: 0.8rem;
    font-size: 0.96rem;
    color: var(--ink-mid);
  }

  .lanyard-swatch {
    width: 28px;
    height: 28px;
    border-radius: 50%;
    border: 2px solid rgba(0,0,0,0.12);
    flex-shrink: 0;
  }

  /* ── CTA SECTION ── */
  .cta-section {
    background: var(--green-dark);
    color: #fff;
    border-radius: 18px;
    padding: 3rem 2.5rem;
    margin: 3rem 0 2rem;
    text-align: center;
  }

  .cta-section h2 {
    color: #fff;
    font-size: 1.9rem;
    margin-bottom: 1rem;
  }

  .cta-section p {
    color: rgba(255,255,255,0.8);
    font-size: 1.05rem;
    margin-bottom: 0;
    max-width: 520px;
    margin-left: auto;
    margin-right: auto;
  }

  .cta-wikivacation {
    background: rgba(255,255,255,0.1);
    border: 1px solid rgba(255,255,255,0.25);
    border-radius: 10px;
    padding: 1.2rem 1.5rem;
    margin-top: 2rem;
    font-size: 0.95rem;
    color: rgba(255,255,255,0.85);
  }

  /* ── DIVIDER ── */
  .divider {
    border: none;
    border-top: 1px solid var(--border);
    margin: 3rem 0;
  }

  /* ── FOOTER NOTE ── */
  .footer-note {
    padding: 1.5rem 0 3rem;
    display: flex;
    align-items: center;
    gap: 1rem;
    font-size: 13px;
    color: var(--ink-light);
  }

  .footer-note a {
    color: var(--green-mid);
    text-decoration: none;
  }

  .footer-logo {
    height: 30px;
  }

  /* ── AUTHOR BOX ── */
  .author-box {
    display: flex;
    align-items: stretch;
    background: var(--cream);
    border: 1px solid var(--border);
    border-radius: 12px;
    overflow: hidden;
    margin: 2.5rem 0 1.5rem;
  }

  .author-accent {
    width: 5px;
    background: var(--green-mid);
    flex-shrink: 0;
  }

  .author-content {
    padding: 1.4rem 1.6rem;
  }

  .author-name {
    font-weight: 600;
    font-size: 1rem;
    color: var(--ink);
    margin-bottom: 2px;
  }

  .author-role {
    font-size: 0.88rem;
    color: var(--ink-light);
    margin-bottom: 0.7rem;
  }

  .author-desc {
    font-size: 0.95rem;
    color: var(--ink-mid);
    margin: 0;
    line-height: 1.65;
  }


  @media (max-width: 900px) {
    .hero-content { padding: 0 4% 3rem; }
    .article-body { padding: 3rem 4%; }
    .two-col { grid-template-columns: 1fr; gap: 1.2rem; }
    .features-grid { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .stat-strip { grid-template-columns: repeat(3, 1fr); }
    .photo-grid-3 { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .photo-single img { height: 320px; }
  }

  /* ── MOBILE ── */
  @media (max-width: 600px) {
    .hero-content { padding: 0 4% 2.5rem; }
    .hero h1 { font-size: 1.6rem; }
    .hero-lead { font-size: 1rem; }
    .hero-meta { flex-direction: column; gap: 0.5rem; }
    .article-body { padding: 2.5rem 4%; }
    .lead-paragraph { font-size: 1.05rem; padding-left: 1.2rem; }
    h2 { font-size: 1.35rem; }
    .stat-strip { grid-template-columns: 1fr 1fr; }
    .stat-number { font-size: 2rem; }
    .two-col, .features-grid { grid-template-columns: 1fr; }
    .photo-grid-2, .photo-grid-3 { grid-template-columns: 1fr; }
    .photo-grid img { height: 200px; }
    .photo-grid img.tall { height: 200px; }
    .photo-single img { height: 220px; }
    .timeline { padding-left: 2rem; }
    .lanyard-box { padding: 1.2rem; }
    .cta-section { padding: 2rem 1.2rem; border-radius: 12px; }
    .cta-section h2 { font-size: 1.5rem; }
    .section-number { width: 34px; height: 34px; font-size: 14px; }
  }
</style>
</head>
<body>

<!-- ARTICLE -->
<div class="container">
  <div class="article-body">

    <!-- INTRO -->
    <p class="lead-paragraph">Wikipedia nie może istnieć bez edytorów i edytorek. Razem tworzą społeczność osób – wspieranych przez kilka sympatycznych botów – które regularnie rozwijają projekty Wikimediów. W życiu społeczności można uczestniczyć sporadycznie lub stale, na kilka różnych sposobów.</p>

    <!-- SEKCJA 1: HISTORIA -->
    <div class="section">
      <div class="section-header">
        <div class="section-number">1</div>
        <h2>Formowanie się społeczności</h2>
      </div>

      <p>Społeczność Wikipedii powstała z potrzeby ochrony przestrzeni wiki przed atakami wandali oraz trolli – osób, które świadomie pogarszają jakość treści i działają na szkodę projektów. Pierwsze wikipedystki i wikipedyści zaczęli posługiwać się nickami, by wspólnie koordynować swoje zadania – odpierać ataki, ale też rozwijać razem artykuły.</p>

      <p>W konsekwencji edytorzy i edytorki nie tylko mogły dokumentować swój wkład, ale również miały okazję poznać się nawzajem. Pojawiło się między nimi zaufanie, a same hasła zyskały na rzetelności.</p>

      <div class="timeline">
        <div class="timeline-item">
          <div class="timeline-year">26 września 2001</div>
          <p class="timeline-text">Założenie polskojęzycznej Wikipedii.</p>
        </div>
        <div class="timeline-item">
          <div class="timeline-year">Maj 2003</div>
          <p class="timeline-text">Pierwsze spotkanie przedstawicielek i przedstawicieli Wikipedii w języku polskim – warszawski klub Harenda, około piętnastu osób.</p>
        </div>
        <div class="timeline-item">
          <div class="timeline-year">Sierpień 2005</div>
          <p class="timeline-text">Pierwsza konferencja Wikimedia Polska z udziałem trzydziestu trzech osób – wtedy powołano do życia Stowarzyszenie.</p>
        </div>
        <div class="timeline-item">
          <div class="timeline-year">Dziś</div>
          <p class="timeline-text">Stowarzyszenie wspiera wikipedystki i wikipedystów, zapewniając zaplecze organizacyjno-administracyjne: dostęp do prenumerat, wypożyczalnię sprzętu, granty i wiele innych form wsparcia.</p>
        </div>
      </div>
    </div>

    <hr class="divider">

    <!-- SEKCJA 2: ONLINE -->
    <div class="section">
      <div class="section-header">
        <div class="section-number">2</div>
        <h2>Społeczność w świecie online</h2>
      </div>

      <div class="two-col">
        <div>
          <p>Wikipedię można edytować, nie będąc częścią społeczności. Jeśli stosujesz się do zasad obecnych w projektach Wikimediów i chcesz rozwijać otwarte zasoby wiedzy, jesteś we właściwym miejscu.</p>
          <p>Rozmowy między edytorami i edytorkami często odbywają się w przestrzeniach projektów – na stronach dyskusji, w artykułach, a także na forum zwanym <strong>Kawiarenką</strong>.</p>
        </div>
        <div>
          <p>Wraz z rozwojem nowych form komunikacji do spotkań dochodzi też w innych zakątkach Internetu – w grupach na Facebooku, kanałach na platformie Discord czy na liście mailingowej.</p>
          <p>To właśnie tam ogłaszamy, do jakich inicjatyw będzie można dołączyć niebawem – konkursów, akcji edycyjnych, tutoriali i webinarów prowadzonych na żywo.</p>
        </div>
      </div>

      <div class="photo-grid photo-grid-3">
        <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 1 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wzlot_2026_RD_065-scaled.jpg" alt="Wzlot 2026">
        <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 2 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikimedia_Youth_Conference_2025_Prague_-_Day_1_-_48.jpg" alt="Wikimedia Youth Conference 2025 Praga" style="object-position: top;">
      </div>
      <p class="photo-caption">Po lewej: Wzlot 2026 © CC BY-SA 4.0 | Po prawej: Wikimedia Youth Conference 2025, Praga © CC BY-SA 4.0</p>

      <div class="highlight-box">
        <p>Jedną z form włączenia się we wspólne aktywności jest udział w konkursach i akcjach edycyjnych. Wyzwania w Wikipedii organizowane są zarówno oddolnie – przez wolontariuszy i wolontariuszki – jak i ze wsparciem stowarzyszenia.</p>
      </div>

      <p>Wśród oferowanych przez nas zajęć znajdują się też takie, które pozwalają rozwijać różnorodne umiejętności i poszerzać wiedzę ogólną – nie są nastawione jedynie na naukę edytowania. Uczymy się między innymi, jak przekazać komuś informację zwrotną w warunkach wspólnej pracy online.</p>

      <p>Inną aktywnością są webinary z ekspertami – w zeszłym roku porozmawialiśmy z profesorem <strong>Dariuszem Jemielniakiem</strong> o przyszłości największej encyklopedii internetowej w czasach upowszechniania się modeli generatywnej sztucznej inteligencji.</p>
    </div>

    <hr class="divider">

    <!-- SEKCJA 3: OFFLINE -->
    <div class="section">
      <div class="section-header">
        <div class="section-number">3</div>
        <h2>Społeczność w świecie offline</h2>
      </div>

      <p>Polskojęzyczna społeczność Wikimediów spotyka się podczas wydarzeń lokalnych i ogólnopolskich.</p>

      <div class="stat-strip">
        <div class="stat-card">
          <div class="stat-number">120</div>
          <div class="stat-label">osób na Wzlocie 2026</div>
        </div>
        <div class="stat-card">
          <div class="stat-number">4</div>
          <div class="stat-label">wersje językowe w edytonie w kopalni Guido</div>
        </div>
        <div class="stat-card">
          <div class="stat-number">2024</div>
          <div class="stat-label">Wikimania w Katowicach</div>
        </div>
      </div>

      <div class="features-grid">
        <div class="feature-card">
          <div class="feature-icon">
            <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M12 2C8.13 2 5 5.13 5 9c0 5.25 7 13 7 13s7-7.75 7-13c0-3.87-3.13-7-7-7zm0 9.5c-1.38 0-2.5-1.12-2.5-2.5s1.12-2.5 2.5-2.5 2.5 1.12 2.5 2.5-1.12 2.5-2.5 2.5z"/></svg>
          </div>
          <h3>Spotkania lokalne</h3>
          <p>Katowice (ostatni piątek miesiąca), Warszawa (miesiące parzyste), Trójmiasto i Poznań (okres przedświąteczny). Warto regularnie śledzić stronę wydarzeń.</p>
        </div>
        <div class="feature-card">
          <div class="feature-icon">
            <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M17 12h-5v5h5v-5zM16 1v2H8V1H6v2H5c-1.11 0-1.99.9-1.99 2L3 19c0 1.1.89 2 2 2h14c1.1 0 2-.9 2-2V5c0-1.1-.9-2-2-2h-1V1h-2zm3 18H5V8h14v11z"/></svg>
          </div>
          <h3>Wzlot</h3>
          <p>Coroczne wiosenne spotkanie całej polskojęzycznej społeczności Wikipedii. Sesje, dyskusje o przyszłości projektów, transmisje na YouTube dla nieobecnych.</p>
        </div>
        <div class="feature-card">
          <div class="feature-icon">
            <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M12 2L2 7l10 5 10-5-10-5zM2 17l10 5 10-5M2 12l10 5 10-5"/></svg>
          </div>
          <h3>Wyjazdy zagraniczne</h3>
          <p>Stowarzyszenie finansuje stypendia i pomaga w organizacji podróży na międzynarodowe konferencje Wikimediów. Udokumentowany wkład zwiększa szansę na stypendium.</p>
        </div>
        <div class="feature-card">
          <div class="feature-icon">
            <svg viewBox="0 0 24 24"><path d="M19 3H5c-1.1 0-2 .9-2 2v14c0 1.1.9 2 2 2h14c1.1 0 2-.9 2-2V5c0-1.1-.9-2-2-2zm-7 14l-5-5 1.41-1.41L12 14.17l7.59-7.59L21 8l-9 9z"/></svg>
          </div>
          <h3>Wydarzenie akcyjne</h3>
          <p>Próba pobicia rekordu Guinnessa w najdłuższym edytowaniu Wikipedii (2023), edyton w kopalni Guido, Wikimania 2024 w Katowicach. A już przyszłej jesieni – CEE Meeting w Gdańsku!</p>
        </div>
      </div>

      <!-- Zdjęcia z rekordu Guinnessa -->
      <div class="photo-grid photo-grid-2" style="margin-top: 2rem;">
        <div>
          <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 3 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
          <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Guinness_World_Record_for_editing_Wikipedia-10-scaled.jpg" alt="Rekord Guinnessa w edytowaniu Wikipedii">
        </div>
        <div>
          <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 4 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
          <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Guinness_World_Record_for_editing_Wikipedia-128-scaled.jpg" alt="Rekord Guinnessa – uczestnicy">
        </div>
      </div>
      <p class="photo-caption">Próba pobicia rekordu Guinnessa w najdłuższym edytowaniu Wikipedii (2023) © CC BY-SA 4.0</p>

      <!-- Zdjęcie Knowledge Mine -->
      <div class="photo-single">
        <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 5 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Knowledge_Mine_2025-10-04_JD_3Y7A8534-scaled.jpg" alt="Knowledge Mine 2025">
        <p class="photo-caption" style="margin-top: 0.6rem;">Knowledge Mine 2025 © CC BY-SA 4.0</p>
      </div>

    </div>

    <hr class="divider">

    <!-- SEKCJA 4: ZASADY BEZPIECZNEJ PRZESTRZENI -->
    <div class="section">
      <div class="section-header">
        <div class="section-number">4</div>
        <h2>Uczestnictwo na własnych zasadach</h2>
      </div>

      <p>Na organizowanych przez nasze stowarzyszenie spotkaniach – zarówno online jak i offline – obowiązują zasady bezpiecznej przestrzeni. Każda osoba, która pojawi się na naszym wydarzeniu, jest zobligowana do ich przestrzegania. Reguły zapewniają między innymi prawo do ochrony tożsamości i zachowania prywatności.</p>

      <div class="two-col">
        <div>
          <div class="highlight-box">
            <p>W przypadku spotkań online możliwe jest posługiwanie się zarówno imieniem (i nazwiskiem), jak i samym nickiem. Użycie mikrofonu i kamery jest dobrowolne. Spotkań wirtualnych nie rejestrujemy bez zgody uczestniczących.</p>
          </div>
        </div>
        <div>
          <div class="lanyard-box">
            <h3>System kolorowych smyczy (offline)</h3>
            <div class="lanyard-row">
              <div class="lanyard-swatch" style="background:#fff; border-color:#ccc;"></div>
              <span><strong>Biała</strong> – zgoda na fotografowanie i nagrywanie</span>
            </div>
            <div class="lanyard-row">
              <div class="lanyard-swatch" style="background:#c0392b;"></div>
              <span><strong>Czerwona</strong> – brak zgody na fotografowanie</span>
            </div>
            <div class="lanyard-row">
              <div class="lanyard-swatch" style="background:#1a1a1a;"></div>
              <span><strong>Czarna</strong> – organizatorzy i organizatorki wydarzenia</span>
            </div>
          </div>
        </div>
      </div>

      <div class="photo-grid photo-grid-2">
        <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 6 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikimedia_Youth_Conference_2025_Prague_-_Day_1_-_101-scaled.jpg" alt="Wikimedia Youth Conference 2025 Praga – dzień 1">
        <!-- &#x1f4f7; ZDJĘCIE 7 z 7 — podmień src="..." na wybrany URL -->
        <img decoding="async" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikimedia_Youth_Conference_2025_Prague_-_Day_2_-_126.jpg" alt="Wikimedia Youth Conference 2025 Praga – dzień 2">
      </div>
      <p class="photo-caption">Wikimedia Youth Conference 2025, Praga – dzień 1 i 2 © CC BY-SA 4.0</p>

    </div>

    <!-- CTA -->
    <div class="cta-section">
      <h2>Zapraszamy do społeczności</h2>
      <p>Jeśli jeszcze nie jesteś częścią społeczności, mam nadzieję, że ten wpis przekonał Cię, że najwyższy czas to zmienić. Serdecznie zapraszam do odwiedzania miejsc, o których piszę w tekście.</p>

      <div class="cta-wikivacation">
        <strong>Pamiętaj też:</strong> do projektów Wikimediów można powracać nawet po dłuższym czasie. Jeśli potrzebujesz przerwy, skorzystaj z szablonu <strong>WikiWakacje</strong> – informacji zamieszczonej na stronie użytkownika, która daje innym znać o Twojej nieobecności. Gdy wrócisz z podróży i rozpakujesz walizkę, możesz z nową energią zabrać się za edytowanie. Społeczność będzie na Ciebie czekać.
      </div>
    </div>

    <div class="author-box">
      <div class="author-accent"></div>
      <div class="author-content">
        <p class="author-name">Agnieszka Nowicka-Szopa</p>
        <p class="author-role">Koordynatorka ds. komunikacji i marketingu, Wikimedia Polska</p>
        <p class="author-desc">Autorka odpowiada za publikację wpisu,  opracowanie materiału fotograficznego oraz całościowe przygotowanie redakcyjne artykułu.</p>
      </div>
    </div>

    <div class="footer-note">
      <svg width="20" height="20" viewBox="0 0 24 24" fill="none" stroke="currentColor" stroke-width="1.5"><circle cx="12" cy="12" r="10"/><path d="M2 12h20M12 2a15.3 15.3 0 0 1 4 10 15.3 15.3 0 0 1-4 10 15.3 15.3 0 0 1-4-10 15.3 15.3 0 0 1 4-10z"/></svg>
      <span>Wpis opublikowany na blogu <a href="https://wikimedia.pl/blog/" target="_blank">Wikimedia Polska</a>. Zdjęcia dostępne na licencji <a href="https://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0/" target="_blank">CC BY-SA 4.0</a> via Wikimedia Commons.</span>
    </div>

  </div>
</div>

</body>
</html>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/26/dlaczego-warto-dolaczyc-do-spolecznosci-wikipedii/">Dlaczego warto dołączyć do społeczności Wikipedii</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/04/26/dlaczego-warto-dolaczyc-do-spolecznosci-wikipedii/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>1</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Otwarte zasoby edukacyjne w praktyce szkolnej</title>
		<link>https://wikimedia.pl/2026/04/21/otwarte-zasoby-edukacyjne-w-praktyce-szkolnej-2/</link>
					<comments>https://wikimedia.pl/2026/04/21/otwarte-zasoby-edukacyjne-w-praktyce-szkolnej-2/#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Wioletta Matusiak]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 21 Apr 2026 20:29:15 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Aktualności]]></category>
		<category><![CDATA[Edukacja]]></category>
		<category><![CDATA[Społeczność]]></category>
		<category><![CDATA[Wikidane]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Commons]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia]]></category>
		<category><![CDATA[Creative Commons]]></category>
		<category><![CDATA[edukacja]]></category>
		<category><![CDATA[encyklopedyczność]]></category>
		<category><![CDATA[licencje otwarte]]></category>
		<category><![CDATA[materiały dydaktyczne]]></category>
		<category><![CDATA[nauczyciel]]></category>
		<category><![CDATA[otwarte zasoby edukacyjne]]></category>
		<category><![CDATA[SEO]]></category>
		<category><![CDATA[Wikimedia Polska]]></category>
		<category><![CDATA[Wikipedia w edukacji]]></category>
		<category><![CDATA[Wikiteka]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://wikimedia.pl/?p=15567</guid>

					<description><![CDATA[<p>Jak ułatwić sobie pracę i nie zaczynać od zera Codzienna praca nauczyciela często oznacza tworzenie materiałów od podstaw – mimo że wiele z nich już istnieje. Otwarte zasoby edukacyjne dają [&#8230;]</p>
<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/21/otwarte-zasoby-edukacyjne-w-praktyce-szkolnej-2/">Otwarte zasoby edukacyjne w praktyce szkolnej</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[		<div data-elementor-type="wp-post" data-elementor-id="15567" class="elementor elementor-15567">
				<div class="elementor-element elementor-element-62465e8 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="62465e8" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-a6dc768 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="a6dc768" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h2 class="elementor-heading-title elementor-size-default">Jak ułatwić sobie pracę i nie zaczynać od zera
</h2>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-dd1e4f4 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="dd1e4f4" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-f7d33b7 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="f7d33b7" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><i><span style="font-weight: 400;">Codzienna praca nauczyciela często oznacza tworzenie materiałów od podstaw – mimo że wiele z nich już istnieje. Otwarte zasoby edukacyjne dają dostęp do gotowych treści, które można legalnie wykorzystywać, modyfikować i udostępniać dalej. W tym artykule pokazuję, czym są i jak mogą realnie wesprzeć nauczyciela – bez rewolucji, za to z konkretnymi przykładami i narzędziami do wykorzystania od zaraz.</span></i></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-c258619 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="c258619" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-a0eed48 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="a0eed48" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">1. Dlaczego w ogóle rozmawiamy o otwartych zasobach edukacyjnych?</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-0b6b182 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="0b6b182" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-568da70 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="568da70" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-cff5537 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="cff5537" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Wyobraź sobie typowy wieczór nauczyciela. Jest po lekcjach, sprawdzone (albo prawie sprawdzone) kartkówki leżą na biurku, a jutro trzeba jeszcze przygotować zajęcia. Szukasz materiałów – prezentacji, ćwiczeń, tekstów źródłowych. Otwierasz kolejne zakładki, zapisujesz pliki, poprawiasz je, dopasowujesz do swojej klasy. Często zaczynasz od zera albo od materiałów, które i tak wymagają gruntownej przeróbki.</span></p><p><span style="font-weight: 400;">To doświadczenie nie jest jednostkowe – to codzienność wielu nauczycieli. System edukacji wciąż w dużej mierze opiera się na indywidualnej pracy: każdy tworzy swoje zasoby, często powielając pracę innych. W efekcie tracimy czas, energię i potencjał współpracy.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-0bbcdd8 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="0bbcdd8" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-c4d5719 elementor-widget elementor-widget-image" data-id="c4d5719" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="image.default">
				<div class="elementor-widget-container">
															<img fetchpriority="high" decoding="async" width="1024" height="768" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-1024x768.jpg" class="attachment-large size-large wp-image-15535" alt="Jakub T. Jankiewicz, CC BY-SA 4.0 , Wikimedia Commons" srcset="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-1024x768.jpg 1024w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-300x225.jpg 300w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-768x576.jpg 768w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-1536x1152.jpg 1536w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_-_warsztaty_kolazu_09-2048x1536.jpg 2048w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" />															</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-0e8c036 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="0e8c036" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-6cebd4f e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="6cebd4f" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-24a8388 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="24a8388" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W tym kontekście coraz częściej pojawia się pojęcie otwartych zasobów edukacyjnych. To nie jest kolejna &#8222;moda edukacyjna&#8221; ani techniczny dodatek do nauczania. To zmiana sposobu myślenia o materiałach dydaktycznych – z zamkniętych i indywidualnych na dostępne, współdzielone i możliwe do modyfikacji. </span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-ce025cd e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="ce025cd" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-2d1fd3a elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="2d1fd3a" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W praktyce oznacza to coś bardzo konkretnego: nauczyciel nie musi wszystkiego tworzyć sam. Może korzystać z zasobów innych, dostosowywać je do swoich uczniów i – jeśli chce – dzielić się własnymi materiałami dalej.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-e0f4972 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="e0f4972" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-2bf592b elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="2bf592b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-9d8d380 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="9d8d380" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-1b7d00a elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="1b7d00a" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">2. Czym są otwarte zasoby edukacyjne?</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-66ca207 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="66ca207" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-5856bc8 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="5856bc8" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-d6dfcc6 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="d6dfcc6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Otwarte zasoby edukacyjne to materiały dydaktyczne dostępne publicznie, które można legalnie wykorzystywać – nie tylko do odczytu, ale także do modyfikowania i dalszego udostępniania. Obejmują bardzo szeroki zakres treści: od pojedynczych ćwiczeń i kart pracy, przez scenariusze lekcji, aż po całe podręczniki, kursy online czy zasoby multimedialne.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-ee31300 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="ee31300" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-7c812cc elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="7c812cc" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Kluczowe nie jest to, że są </span><b>&#8222;w internecie&#8221;</b><span style="font-weight: 400;"> – bo to dotyczy ogromnej liczby materiałów – ale to, że są opublikowane na </span><b>otwartych licencjach</b><span style="font-weight: 400;">, najczęściej Creative Commons. To właśnie licencja określa, co nauczyciel może zrobić z danym materiałem: czy może go zmienić, połączyć z innymi treściami, przetłumaczyć albo wykorzystać na swoich zajęciach bez pytania autora o zgodę.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-9195880 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="9195880" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-3785fa9 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="3785fa9" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W literaturze przedmiotu często opisuje się otwarte zasoby edukacyjne poprzez tzw. </span><b>zasadę „5R”</b><span style="font-weight: 400;">: otwarty zasób to taki, który można zachować i pobrać, wykorzystać na lekcji, zmodyfikować i dostosować do potrzeb uczniów, połączyć z innymi zasobami oraz udostępnić dalej. W tym ujęciu otwarty zasób przestaje być &#8222;gotowym produktem&#8221;, a staje się punktem wyjścia do pracy nauczyciela.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-c78959b e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="c78959b" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-dc49781 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="dc49781" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">3. Licencje – fundament, który daje nauczycielowi wolność
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-e09e3c2 e-grid e-con-boxed e-con e-parent" data-id="e09e3c2" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-47d8670 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="47d8670" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">To, co naprawdę odróżnia otwarte zasoby edukacyjne od &#8222;zwykłych materiałów z internetu&#8221;, to licencja. Bez niej nawet najlepszy materiał pozostaje prawnie ograniczony – można go obejrzeć, ale niekoniecznie wykorzystać w pracy dydaktycznej. W przypadku otwartych zasobów sytuacja jest odwrotna: to właśnie licencja z góry określa, co wolno zrobić z danym zasobem.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-b5929d6 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="b5929d6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Najczęściej stosowanym rozwiązaniem są </span><b>licencje Creative Commons</b><span style="font-weight: 400;">, które w przejrzysty sposób komunikują zakres dozwolonego użycia. Nauczyciel nie musi analizować skomplikowanych zapisów prawnych – wystarczy rozpoznać oznaczenie, aby wiedzieć, czy może materiał kopiować, modyfikować czy wykorzystywać w swoich materiałach. Z perspektywy codziennej pracy oznacza to realną zmianę komfortu: zamiast zastanawiać się &#8222;czy mogę tego użyć?&#8221;, można skupić się na pytaniu &#8222;jak najlepiej to wykorzystać dla moich uczniów?&#8221;.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-5bac3a0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="5bac3a0" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-c5e41de elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="c5e41de" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-e5132f0 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="e5132f0" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-a11a258 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="a11a258" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h4 class="elementor-heading-title elementor-size-default">Dozwolony użytek edukacyjny a otwarte zasoby – co z czym
</h4>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-394b065 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="394b065" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-902fed4 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="902fed4" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-a313ca6 elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="a313ca6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Warto doprecyzować ważną kwestię: nauczyciele w Polsce nie są całkowicie uzależnieni od otwartych licencji. Prawo przewiduje tzw. </span><b>dozwolony użytek edukacyjny</b><span style="font-weight: 400;">, który pozwala korzystać z utworów chronionych prawem autorskim bez zgody autora – pod określonymi warunkami. Podstawą jest art. 27 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, który stanowi, że instytucje oświatowe mogą korzystać z rozpowszechnionych utworów &#8222;w celach dydaktycznych lub prowadzenia badań naukowych&#8221;.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-fd8c97b e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="fd8c97b" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-0123909 elementor-widget__width-initial elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="0123909" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W praktyce nauczyciel może wyświetlić film na lekcji, wykorzystać fragment książki, pokazać artykuł czy ilustrację – o ile odbywa się to w ramach procesu dydaktycznego i nie ma charakteru komercyjnego. Dozwolony użytek ma jednak istotne ograniczenia: dotyczy konkretnej sytuacji dydaktycznej, a nie swobodnego publikowania materiałów, nie pozwala na modyfikowanie i dalsze udostępnianie treści ani na publikowanie materiałów na ogólnodostępnych stronach internetowych.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-c1c8595 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="c1c8595" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-3b1061b elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="3b1061b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">I właśnie tutaj pojawia się zasadnicza różnica. Otwarte zasoby edukacyjne nie tylko pozwalają korzystać z materiałów, ale dają nauczycielowi znacznie większą swobodę: adaptacji, łączenia z innymi treściami i udostępniania dalej – np. innym nauczycielom czy uczniom online. Można powiedzieć, że dozwolony użytek umożliwia &#8222;korzystanie w klasie&#8221;, natomiast otwarte zasoby umożliwiają &#8222;tworzenie i dzielenie się&#8221; – a to dwa różne poziomy pracy z materiałami edukacyjnymi.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-08b4a4a e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="08b4a4a" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-b5497b9 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="b5497b9" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<table style="width: 100%; border-collapse: collapse;"><thead><tr><th style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px; text-align: left; background: #f5f5f5;">Obszar</th><th style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px; text-align: left; background: #f5f5f5;">Dozwolony użytek edukacyjny</th><th style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px; text-align: left; background: #f5f5f5;">Otwarte zasoby edukacyjne</th></tr></thead><tbody><tr><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Podstawa prawna</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Ustawa o prawie autorskim (art. 27)</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Licencje Creative Commons i inne otwarte licencje</td></tr><tr style="background: #fafafa;"><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Dostęp do materiałów</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Można korzystać z opublikowanych utworów</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Materiały są celowo udostępnione do szerokiego wykorzystania</td></tr><tr><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Wykorzystanie na lekcji</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✓ tak</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✓ tak</td></tr><tr style="background: #fafafa;"><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Modyfikowanie materiałów</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✗ co do zasady nie</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✓ tak (zależnie od licencji)</td></tr><tr><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Udostępnianie dalej (np. online)</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✗ nie</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✓ tak</td></tr><tr style="background: #fafafa;"><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Tworzenie na bazie cudzych materiałów</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✗ bardzo ograniczone</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">✓ możliwe (remix, adaptacja)</td></tr><tr><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Zakres użycia</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Ograniczony do procesu dydaktycznego</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Szeroki – także poza klasą</td></tr><tr style="background: #fafafa;"><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Bezpieczeństwo prawne przy publikacji</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Niskie (łatwo przekroczyć zakres)</td><td style="border: 1px solid #ccc; padding: 12px;">Wysokie (jasne warunki licencyjne)</td></tr></tbody></table>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-36b98aa e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="36b98aa" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-4958f2a elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="4958f2a" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><b>Wniosek dla praktyki nauczyciela:</b><span style="font-weight: 400;"> dozwolony użytek edukacyjny pozwala legalnie korzystać z materiałów w klasie, ale to otwarte zasoby edukacyjne dają realną swobodę tworzenia, adaptowania i dzielenia się nimi – także poza pojedynczą lekcją.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-bb7950b elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="bb7950b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-eb8260f e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="eb8260f" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-c69a49e elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="c69a49e" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">4. Jak otwarte zasoby wspierają nauczycieli w codziennej pracy?
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-bd3bf80 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="bd3bf80" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-fa5eb57 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="fa5eb57" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><b>Po pierwsze, oszczędzają czas.</b><span style="font-weight: 400;"> Zamiast przygotowywać każdą kartę pracy czy prezentację samodzielnie, nauczyciel może sięgnąć po istniejące materiały i dostosować je do swoich potrzeb. W praktyce oznacza to przesunięcie wysiłku z tworzenia na świadome wybieranie i modyfikowanie.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-61dda33 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="61dda33" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><b>Po drugie, zwiększają jakość materiałów dydaktycznych.</b><span style="font-weight: 400;"> Wiele otwartych zasobów powstaje zespołowo – tworzone, poprawiane i rozwijane przez społeczności nauczycieli, ekspertów czy instytucje edukacyjne. To często materiały bardziej dopracowane niż te tworzone w pojedynkę, pod presją czasu.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-0a91361 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="0a91361" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><b>Po trzecie, umożliwiają dostosowanie do konkretnych uczniów.</b><span style="font-weight: 400;"> W tradycyjnym modelu nauczyciel jest ograniczony gotowym podręcznikiem. Korzystając z otwartych zasobów, może zmienić język, skrócić tekst, dodać kontekst lokalny albo przygotować różne wersje materiału – np. dla uczniów o różnych poziomach czy ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-1c396d2 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="1c396d2" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><b>Po czwarte, wspierają współpracę między nauczycielami.</b><span style="font-weight: 400;"> Zamiast działać w izolacji, można korzystać z pracy innych i udostępniać własne materiały. To zmienia kulturę pracy: z indywidualnej na bardziej sieciową i opartą na dzieleniu się wiedzą.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-a022d08 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="a022d08" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-429a511 elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="429a511" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-7eff6c3 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="7eff6c3" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-b0ef0e0 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="b0ef0e0" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">5. Gdzie szukać otwartych zasobów edukacyjnych?
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-3974e2e e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="3974e2e" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-0d42e19 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="0d42e19" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-2ac84c7 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="2ac84c7" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Jednym z najczęstszych pytań nauczycieli nie jest &#8222;czy warto korzystać z otwartych zasobów?&#8221;, ale &#8222;gdzie je właściwie znaleźć?&#8221;. Ważna odpowiedź: nie istnieje jedno, uniwersalne repozytorium. W praktyce nauczyciele korzystają z całego ekosystemu platform, które pełnią różne funkcje – od gotowych materiałów dydaktycznych, przez teksty kultury, aż po bazy wiedzy i multimedia.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-071c3f5 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="071c3f5" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-44742a0 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="44742a0" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W polskim systemie edukacji kluczową rolę odgrywa </span><b>Zintegrowana Platforma Edukacyjna</b><span style="font-weight: 400;">, która oferuje e-materiały, scenariusze lekcji i interaktywne ćwiczenia zgodne z podstawą programową. To narzędzie najbliższe codziennej praktyce szkolnej – szczególnie dla nauczycieli szukających gotowych rozwiązań.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-d379139 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="d379139" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-2347ff6 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="2347ff6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Dużą popularnością cieszą się zasoby kultury i literatury, takie jak </span><b>Wolne Lektury</b><span style="font-weight: 400;">. Dzięki nim nauczyciel ma dostęp do lektur szkolnych w różnych formatach – od tekstu po audiobooki – i może je swobodnie wykorzystywać w pracy z uczniami.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-1898002 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="1898002" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-c81f42c e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="c81f42c" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-e96c168 elementor-widget elementor-widget-image" data-id="e96c168" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="image.default">
				<div class="elementor-widget-container">
															<img decoding="async" width="768" height="426" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-768x426.jpg" class="attachment-medium_large size-medium_large wp-image-15534" alt="" srcset="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-768x426.jpg 768w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-300x166.jpg 300w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-1024x568.jpg 1024w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-1536x852.jpg 1536w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2026/04/Wikiteka_2023_Katowice_-_KS22-2048x1136.jpg 2048w" sizes="(max-width: 768px) 100vw, 768px" />															</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-d205265 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="d205265" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-2109966 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="2109966" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Istotnym elementem tego ekosystemu są także </span><b>Wikipedia</b><span style="font-weight: 400;"> i </span><b>Wikimedia Commons</b><span style="font-weight: 400;">. Wikipedia pełni rolę dynamicznego źródła wiedzy i narzędzia dydaktycznego, Wikimedia Commons – bazy ilustracji, zdjęć i materiałów multimedialnych, które można legalnie wykorzystywać w prezentacjach czy kartach pracy. Wikimedia Polska udostępnia dodatkowe materiały edukacyjne i </span><a href="https://wikiszkola.pl/wikizeszyty/"><span style="font-weight: 400;">zasoby dla nauczycieli</span></a><span style="font-weight: 400;"> na stronie</span> <a href="https://wikiszkola.pl/materialy/"><span style="font-weight: 400;">wikiszkola.pl</span></a><span style="font-weight: 400;"> oraz prowadzi program</span><a href="https://pl.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Wikiteka"> <span style="font-weight: 400;">Wikiteka</span></a><span style="font-weight: 400;"> wspierający edukację opartą na Wikipedii.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-88665eb e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="88665eb" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-5fe2984 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="5fe2984" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Wielu nauczycieli sięga również po zasoby międzynarodowe, takie jak </span><b>Khan Academy</b><span style="font-weight: 400;"> czy </span><b>OpenStax</b><span style="font-weight: 400;">, szczególnie w obszarze przedmiotów ścisłych. Choć nie zawsze są bezpośrednio dopasowane do polskiej podstawy programowej, stanowią cenne uzupełnienie i inspirację.</span></p>								</div>
				</div>
				<div class="elementor-element elementor-element-fbaa3e7 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="fbaa3e7" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">W praktyce praca z otwartymi zasobami polega nie na korzystaniu z jednego źródła, ale na umiejętnym łączeniu różnych zasobów. Nauczyciel staje się tu nie tylko odbiorcą treści, ale kuratorem – osobą, która wybiera, adaptuje i zestawia materiały w taki sposób, aby najlepiej odpowiadały potrzebom konkretnej klasy.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-8314184 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="8314184" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-34258e6 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="34258e6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<div style="margin: 32px 0;"><div style="display: flex; flex-wrap: wrap; gap: 16px;"><p><!-- ZPE --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #1a3a5c; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f3eb.png" alt="🏫" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Zintegrowana Platforma Edukacyjna</strong><br /><span style="color: #c8a882; font-size: 0.8em;">zpe.gov.pl</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">E-materiały, scenariusze lekcji i interaktywne ćwiczenia zgodne z podstawą programową.</p></div></div><p><!-- Wolne Lektury --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #2166a0; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f4da.png" alt="📚" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Wolne Lektury</strong><br /><span style="color: #c8d8e8; font-size: 0.8em;">wolnelektury.pl</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">Lektury szkolne w wielu formatach – od tekstu po audiobooki – do swobodnego wykorzystania.</p></div></div><p><!-- Wikimedia Commons --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #3a7fbf; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f5bc.png" alt="🖼" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Wikimedia Commons</strong><br /><span style="color: #c8d8e8; font-size: 0.8em;">commons.wikimedia.org</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">Baza ilustracji, zdjęć i multimediów na otwartych licencjach – do prezentacji i kart pracy.</p></div></div><p><!-- Wikipedia --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #54a8d8; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f310.png" alt="🌐" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Wikipedia</strong><br /><span style="color: #e8f4fc; font-size: 0.8em;">pl.wikipedia.org</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">Dynamiczne źródło wiedzy i narzędzie dydaktyczne – uczniowie mogą aktywnie współtworzyć treści.</p></div></div><p><!-- Khan Academy --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #7abce0; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f393.png" alt="🎓" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Khan Academy / OpenStax</strong><br /><span style="color: #e8f4fc; font-size: 0.8em;">khanacademy.org · openstax.org</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">Zasoby międzynarodowe – szczególnie przydatne w przedmiotach ścisłych jako uzupełnienie i inspiracja.</p></div></div><p><!-- Wikiszkola --></p><div style="flex: 1; min-width: 200px; border-radius: 10px; overflow: hidden; box-shadow: 0 2px 12px rgba(0,0,0,0.08);"><div style="background: #8B1A1A; padding: 20px; text-align: center;"><div style="font-size: 36px; margin-bottom: 6px;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/2b50.png" alt="⭐" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></div><p><strong style="color: #fff; font-size: 1em; display: block;">Wikiszkola &amp; Wikiteka</strong><br /><span style="color: #c8a882; font-size: 0.8em;">wikiszkola.pl · wikimedia.pl</span></p></div><div style="background: #f0f4f8; padding: 14px 18px;"><p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.6; color: #333;">Materiały edukacyjne i programy dla nauczycieli prowadzone przez Wikimedia Polska.</p></div></div></div></div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-0fba6f2 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="0fba6f2" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-f45071a elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="f45071a" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-863d77a e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="863d77a" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-564bf36 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="564bf36" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">6. Jak zacząć korzystać z otwartych zasobów – praktyczny przewodnik
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-d843299 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="d843299" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-b893b37 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="b893b37" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<div style="margin: 32px 0;"><p style="margin-bottom: 24px;">Wejście w pracę z otwartymi zasobami edukacyjnymi nie wymaga rewolucji ani całkowitej zmiany warsztatu. W praktyce najskuteczniejsze jest podejście krok po kroku – zaczynając od jednej lekcji, jednego materiału, jednej świadomej decyzji.</p><div style="display: flex; gap: 16px; margin-bottom: 20px; align-items: flex-start;"><div style="min-width: 44px; height: 44px; border-radius: 50%; background: #1a3a5c; display: flex; align-items: center; justify-content: center; color: #fff; font-weight: bold; font-size: 18px; flex-shrink: 0;">1</div><div style="padding-top: 10px;"><strong>Określ konkretną potrzebę dydaktyczną.</strong> Zamiast przeglądać zasoby &#8222;na zapas&#8221;, wyjdź od pytania: czego dokładnie potrzebuję na najbliższe zajęcia? Może to być tekst źródłowy, ilustracja, ćwiczenie albo sposób wyjaśnienia trudnego zagadnienia.</div></div><div style="display: flex; gap: 16px; margin-bottom: 20px; align-items: flex-start;"><div style="min-width: 44px; height: 44px; border-radius: 50%; background: #1e5080; display: flex; align-items: center; justify-content: center; color: #fff; font-weight: bold; font-size: 18px; flex-shrink: 0;">2</div><div style="padding-top: 10px;"><strong>Wyszukaj materiał w sprawdzonych repozytoriach.</strong> Na tym etapie nie chodzi o perfekcyjny wybór, ale o znalezienie zasobu, który stanowi dobrą bazę do dalszej pracy. Warto korzystać z kilku źródeł równolegle i porównywać ich jakość.</div></div><div style="display: flex; gap: 16px; margin-bottom: 20px; align-items: flex-start;"><div style="min-width: 44px; height: 44px; border-radius: 50%; background: #2166a0; display: flex; align-items: center; justify-content: center; color: #fff; font-weight: bold; font-size: 18px; flex-shrink: 0;">3</div><div style="padding-top: 10px;"><strong>Sprawdź licencję.</strong> To moment, który często bywa pomijany, a który decyduje o tym, co można zrobić z materiałem. W przypadku otwartych zasobów informacja o licencji jest jasno wskazana – i warto wyrobić sobie nawyk jej szybkiego rozpoznawania.</div></div><div style="display: flex; gap: 16px; margin-bottom: 20px; align-items: flex-start;"><div style="min-width: 44px; height: 44px; border-radius: 50%; background: #2980be; display: flex; align-items: center; justify-content: center; color: #fff; font-weight: bold; font-size: 18px; flex-shrink: 0;">4</div><div style="padding-top: 10px;"><strong>Dostosuj materiał do swojej klasy.</strong> Rzadko zdarza się, że zasób można wykorzystać &#8222;bez zmian&#8221;. W praktyce nauczyciel upraszcza język, skraca treść, dodaje kontekst, łączy materiał z innymi źródłami. To właśnie na tym etapie otwarte zasoby pokazują swoją największą wartość – jako elastyczna baza, a nie gotowy produkt.</div></div><div style="display: flex; gap: 16px; margin-bottom: 28px; align-items: flex-start;"><div style="min-width: 44px; height: 44px; border-radius: 50%; background: #54a8d8; display: flex; align-items: center; justify-content: center; color: #fff; font-weight: bold; font-size: 18px; flex-shrink: 0;">5</div><div style="padding-top: 10px;"><strong>Podziel się własnym materiałem (opcjonalnie).</strong> Może to być udostępnienie scenariusza lekcji, prezentacji czy karty pracy wśród innych nauczycieli. W ten sposób pojedyncze działanie zaczyna budować szerszą kulturę współpracy.</div></div><p style="margin-top: 8px;">Warto podkreślić: rozpoczęcie pracy z otwartymi zasobami nie oznacza porzucenia dotychczasowych narzędzi. To raczej stopniowe poszerzanie warsztatu – w kierunku większej elastyczności, świadomości prawnej i współdzielenia zasobów.</p></div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-8017864 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="8017864" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-8440cf7 elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="8440cf7" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">7. Otwarte zasoby edukacyjne a zmiana kultury pracy nauczyciela
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-2ab0bd6 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="2ab0bd6" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-cabe411 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="cabe411" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<div style="margin: 32px 0;">

  <p>Otwarte zasoby edukacyjne to nie tylko kwestia narzędzi czy dostępu do materiałów. W dłuższej perspektywie ich znaczenie polega na czymś głębszym – zmianie sposobu myślenia o pracy nauczyciela i o samej edukacji.</p>

  <p>W tradycyjnym modelu nauczyciel funkcjonuje często jako indywidualny twórca: przygotowuje materiały, prowadzi zajęcia, rzadko dzieląc się efektami swojej pracy szerzej. Otwarte zasoby wprowadzają alternatywę – model bardziej sieciowy, w którym wiedza i zasoby są współtworzone, rozwijane i modyfikowane przez wiele osób. Zmienia się wówczas rola nauczyciela: z autora wszystkich treści na <strong>kuratora i projektanta procesu uczenia się</strong>. Kluczową kompetencją staje się nie tylko &#8222;tworzenie&#8221;, ale także wybór, adaptacja i łączenie zasobów w spójną całość dydaktyczną.</p>

  <div style="position: relative; margin: 36px 0; padding: 28px 32px 28px 48px; background: linear-gradient(135deg, #f0f6fc 0%, #e3eef8 100%); border-radius: 8px; box-shadow: 0 2px 12px rgba(33,102,160,0.10);">
    <span style="position: absolute; left: 16px; top: 18px; font-size: 52px; line-height: 1; color: #2166a0; opacity: 0.25; font-family: Georgia, serif;">&ldquo;</span>
    <p style="margin: 0; color: #1a3a5c; font-style: italic; font-size: 1.08em; line-height: 1.8;">
      Kluczową kompetencją staje się nie tylko „tworzenie&#8221;, ale także <strong>wybór, adaptacja i łączenie zasobów</strong> w spójną całość dydaktyczną.
    </p>
  </div>

  <p>Otwarte zasoby wspierają też podejścia pedagogiczne oparte na aktywności ucznia. Narzędzia takie jak <strong>Wikipedia</strong> pozwalają przejść od biernego odbioru treści do ich współtworzenia – uczniowie nie tylko uczą się z materiałów, ale mogą je rozwijać, uzupełniać i krytycznie analizować. Wikimedia Polska od lat realizuje programy edukacyjne wspierające właśnie taki model pracy – więcej informacji można znaleźć na <a href="https://wikimedia.pl" style="color: #2166a0;">stronie Wikimedia Polska</a>.</p>

  <p>Wreszcie, otwartość sprzyja budowaniu społeczności praktyków. Nauczyciele, którzy dzielą się materiałami, zaczynają funkcjonować w relacji wymiany – korzystają z pracy innych i jednocześnie wnoszą własny wkład. To z kolei może prowadzić do podnoszenia jakości zasobów i większej spójności praktyk edukacyjnych.</p>

  <div style="margin: 28px 0 0 0; padding: 20px 24px; background: linear-gradient(135deg, #eaf4ee 0%, #d6ecdd 100%); border-radius: 8px; box-shadow: 0 2px 12px rgba(74,158,107,0.10); display: flex; gap: 16px; align-items: flex-start;">
    <span style="font-size: 28px; line-height: 1.2; flex-shrink: 0;"><img src="https://s.w.org/images/core/emoji/17.0.2/72x72/1f331.png" alt="🌱" class="wp-smiley" style="height: 1em; max-height: 1em;" /></span>
    <p style="margin: 0; color: #1a4a2a; line-height: 1.7;">Zmiana ta nie dzieje się automatycznie – wymaga czasu, wsparcia i doświadczenia. Jednak nawet pojedyncze decyzje nauczyciela o sięgnięciu po otwarte zasoby mogą być początkiem tej zmiany w praktyce.</p>
  </div>

</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-290e15c e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="290e15c" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-ce9e37b elementor-widget elementor-widget-heading" data-id="ce9e37b" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="heading.default">
				<div class="elementor-widget-container">
					<h3 class="elementor-heading-title elementor-size-default">8. Podsumowanie: dlaczego warto sięgnąć po otwarte zasoby edukacyjne?
</h3>				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-01065d7 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="01065d7" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
		<div class="elementor-element elementor-element-4d96579 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="4d96579" data-element_type="container" data-e-type="container">
		<div class="elementor-element elementor-element-b24d147 e-flex e-con-boxed e-con e-child" data-id="b24d147" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-eb807da elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="eb807da" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Otwarte zasoby edukacyjne nie rozwiązują wszystkich wyzwań pracy nauczyciela, ale w wielu obszarach oferują bardzo konkretne wsparcie. Pozwalają oszczędzać czas, zwiększają elastyczność pracy z materiałami i otwierają możliwość korzystania z doświadczeń innych nauczycieli oraz instytucji.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-3622020 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="3622020" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-45fca34 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="45fca34" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Ich największą wartością jest jednak to, że </span><b>dają wybór</b><span style="font-weight: 400;">. Zamiast ograniczać się do jednego podręcznika czy zestawu materiałów, nauczyciel może świadomie budować własny warsztat – dopasowany do uczniów, kontekstu i celów dydaktycznych. Może też stopniowo przechodzić od korzystania z gotowych zasobów do ich adaptowania, a nawet współtworzenia.</span></p>								</div>
				</div>
				</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-8081534 e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="8081534" data-element_type="container" data-e-type="container">
		<div class="elementor-element elementor-element-9c9d4c5 e-flex e-con-boxed e-con e-child" data-id="9c9d4c5" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-fc11330 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="fc11330" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p><span style="font-weight: 400;">Warto przy tym pamiętać, że nie chodzi o zmianę wszystkiego naraz. Praca z otwartymi zasobami najczęściej zaczyna się od małych kroków: znalezienia jednego materiału, który można wykorzystać inaczej niż dotychczas.</span></p>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-c55480a e-con-full e-flex e-con e-child" data-id="c55480a" data-element_type="container" data-e-type="container">
				<div class="elementor-element elementor-element-af3cf82 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="af3cf82" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<p dir="ltr">Jeśli więc pojawia się pytanie &#8222;czy warto?&#8221;, odpowiedź brzmi: warto spróbować – najlepiej od najbliższej lekcji. To właśnie w codziennej praktyce najłatwiej zobaczyć, że otwartość w edukacji nie jest abstrakcyjną ideą, ale narzędziem, które realnie wspiera pracę nauczyciela. Więcej materiałów edukacyjnych i informacji o projektach Wikimedia Polska znajdziesz na<a href="https://wikimedia.pl/projekty/"> wikimedia.pl</a>.</p>								</div>
				</div>
				</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-5e9e097 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="5e9e097" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-ea85960 elementor-widget elementor-widget-spacer" data-id="ea85960" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="spacer.default">
				<div class="elementor-widget-container">
							<div class="elementor-spacer">
			<div class="elementor-spacer-inner"></div>
		</div>
						</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-5046b67 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="5046b67" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-6d72de4 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="6d72de4" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<h3><b>Pierwsze 3 kroki z otwartymi zasobami dla nauczyciela</b></h3>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-1134711 e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="1134711" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-ec4ba4d elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="ec4ba4d" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<div style="margin: 32px 0;">

  <p style="font-size: 1.05em; line-height: 1.7; margin-bottom: 28px;">Jeśli chcesz zacząć, nie potrzebujesz zmieniać całego swojego warsztatu. Wystarczą trzy konkretne działania.</p>

  <!-- Krok 1 -->
  <div style="display: flex; gap: 0; margin-bottom: 0;">
    <div style="display: flex; flex-direction: column; align-items: center; margin-right: 24px;">
      <div style="width: 52px; height: 52px; border-radius: 50%; background: #1a3a5c; color: #fff; font-size: 22px; font-weight: 700; display: flex; align-items: center; justify-content: center; flex-shrink: 0; box-shadow: 0 4px 12px rgba(26,58,92,0.25);">1</div>
      <div style="width: 3px; flex: 1; background: linear-gradient(to bottom, #1a3a5c, #2166a0); min-height: 40px; margin-top: 6px;"></div>
    </div>
    <div style="background: linear-gradient(135deg, #f0f4f8 0%, #e3eef8 100%); border-radius: 10px; padding: 20px 24px; margin-bottom: 12px; flex: 1; border-left: 4px solid #1a3a5c;">
      <strong style="color: #1a3a5c; font-size: 1.05em; display: block; margin-bottom: 8px;">Znajdź jeden materiał do najbliższej lekcji</strong>
      <p style="margin: 0; line-height: 1.7; color: #333;">Nie szukaj &#8222;idealnych zasobów&#8221; – wybierz jeden element: tekst (np. z Wikipedii), ilustrację (np. z Wikimedia Commons) albo ćwiczenie (np. z Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej). Ma to być coś, co realnie wykorzystasz jutro.</p>
    </div>
  </div>

  <!-- Krok 2 -->
  <div style="display: flex; gap: 0; margin-bottom: 0;">
    <div style="display: flex; flex-direction: column; align-items: center; margin-right: 24px;">
      <div style="width: 52px; height: 52px; border-radius: 50%; background: #2166a0; color: #fff; font-size: 22px; font-weight: 700; display: flex; align-items: center; justify-content: center; flex-shrink: 0; box-shadow: 0 4px 12px rgba(33,102,160,0.25);">2</div>
      <div style="width: 3px; flex: 1; background: linear-gradient(to bottom, #2166a0, #54a8d8); min-height: 40px; margin-top: 6px;"></div>
    </div>
    <div style="background: linear-gradient(135deg, #e8f2fa 0%, #d6e8f5 100%); border-radius: 10px; padding: 20px 24px; margin-bottom: 12px; flex: 1; border-left: 4px solid #2166a0;">
      <strong style="color: #2166a0; font-size: 1.05em; display: block; margin-bottom: 8px;">Sprawdź, czy możesz go legalnie użyć i zmienić</strong>
      <p style="margin: 0; line-height: 1.7; color: #333;">Zwróć uwagę na licencję: czy możesz wykorzystać materiał na lekcji? Czy możesz go zmodyfikować? Jeśli widzisz oznaczenia Creative Commons, masz jasną informację, co jest dozwolone. Wyrób nawyk sprawdzania licencji – to kwestia dosłownie kilku sekund.</p>
    </div>
  </div>

  <!-- Krok 3 -->
  <div style="display: flex; gap: 0; margin-bottom: 0;">
    <div style="display: flex; flex-direction: column; align-items: center; margin-right: 24px;">
      <div style="width: 52px; height: 52px; border-radius: 50%; background: #54a8d8; color: #fff; font-size: 22px; font-weight: 700; display: flex; align-items: center; justify-content: center; flex-shrink: 0; box-shadow: 0 4px 12px rgba(84,168,216,0.25);">3</div>
      <div style="width: 3px; flex: 1; background: linear-gradient(to bottom, #54a8d8, transparent); min-height: 20px; margin-top: 6px;"></div>
    </div>
    <div style="background: linear-gradient(135deg, #e0f1fa 0%, #c8e6f5 100%); border-radius: 10px; padding: 20px 24px; margin-bottom: 12px; flex: 1; border-left: 4px solid #54a8d8;">
      <strong style="color: #1a6a96; font-size: 1.05em; display: block; margin-bottom: 8px;">Dostosuj materiał do swojej klasy</strong>
      <p style="margin: 0; line-height: 1.7; color: #333;">Zamiast używać materiału &#8222;jak jest&#8221; – skróć tekst, uprość język, dodaj pytania lub kontekst. Potraktuj zasób jako bazę, nie gotowy produkt.</p>
    </div>
  </div>

  <!-- Podsumowanie -->
  <div style="margin-top: 28px; padding: 22px 28px; background: #1a3a5c; border-radius: 10px; box-shadow: 0 4px 16px rgba(26,58,92,0.18); text-align: center;">
    <p style="margin: 0; color: #fff; font-size: 1.08em; line-height: 1.8;">
      To wszystko. <strong>Jeden materiał, jedna decyzja, jedna modyfikacja</strong> – i już pracujesz z otwartymi zasobami edukacyjnymi.
    </p>
  </div>

</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-4ffe93f e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="4ffe93f" data-element_type="container" data-e-type="container" data-settings="{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-e1ba643 elementor-widget elementor-widget-image" data-id="e1ba643" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="image.default">
				<div class="elementor-widget-container">
																<a href="https://opp.wikimedia.pl/" target="_blank">
							<img decoding="async" width="2560" height="640" src="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-scaled.png" class="attachment-full size-full wp-image-14286" alt="" srcset="https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-scaled.png 2560w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-300x75.png 300w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-1024x256.png 1024w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-768x192.png 768w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-1536x384.png 1536w, https://wikimedia.pl/wp-content/uploads/2025/12/Kampania-15-baner-slajd-na-linkedin-3-2048x512.png 2048w" sizes="(max-width: 2560px) 100vw, 2560px" />								</a>
															</div>
				</div>
					</div>
				</div>
		<div class="elementor-element elementor-element-6629c9c e-flex e-con-boxed e-con e-parent" data-id="6629c9c" data-element_type="container" data-e-type="container">
					<div class="e-con-inner">
				<div class="elementor-element elementor-element-b1780f6 elementor-widget elementor-widget-text-editor" data-id="b1780f6" data-element_type="widget" data-e-type="widget" data-widget_type="text-editor.default">
				<div class="elementor-widget-container">
									<div style="margin: 40px 0; padding: 24px 28px; border-radius: 10px; background: #f9f5f0; border-left: 5px solid #990000;">
  <p style="margin: 0 0 4px 0; font-weight: 700; color: #202122; font-size: 1em;">Agnieszka Nowicka-Szopa</p>
  <p style="margin: 0 0 10px 0; font-size: 0.85em; color: #54595d;">Redakcja tekstu i opracowanie graficzne</p>
  <p style="margin: 0; font-size: 0.9em; line-height: 1.7; color: #404040;">Tekst powstał we współpracy redakcyjnej. Autorka odpowiada za redakcję merytoryczną oraz opracowanie graficzne artykułu.</p>
</div>								</div>
				</div>
					</div>
				</div>
				</div>
		<p>Artykuł <a href="https://wikimedia.pl/2026/04/21/otwarte-zasoby-edukacyjne-w-praktyce-szkolnej-2/">Otwarte zasoby edukacyjne w praktyce szkolnej</a> pochodzi z serwisu <a href="https://wikimedia.pl">Wikimedia Polska</a>.</p>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://wikimedia.pl/2026/04/21/otwarte-zasoby-edukacyjne-w-praktyce-szkolnej-2/feed/</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
